Εξορύξεις, ο ανασκολοπισμός μιας χώρας

Ελευθερη Λαικη Αντιστασιακη Συσπειρωση

Του Περικλή Κοροβέση

Το 2010, στον κόλπο του Μεξικού, έγινε μια φοβερή καταστροφή που μόλυνε 180.000 τετ. χιλιόμετρα θάλασσας, δηλαδή μια έκταση που ισοδυναμεί με δυο φορές τα χωρικά ύδατα στην Ελλάδα. Αν αυτή η συμφορά είχε συμβεί στη χώρα μας, όλα τα νησιά του Ιονίου και του Αιγαίου, καθώς και όλες οι παράκτιες περιοχές, συμπεριλαμβανομένων και των μεγάλων πόλεων (Πειραιάς, Θεσσαλονίκη, Πάτρα κ.ά.), θα πνίγονταν στο μαζούτ.

Και η χώρα μας θα ήταν κατοικήσιμη μόνο στα ψηλά βουνά, αν βέβαια δεν έφταναν ώς εκεί οι δηλητηριώδεις αναθυμιάσεις. Υπερβολές; Οχι. Αρκεί μια απλή σύγκριση με τις ακτές του Τέξας και της Αλαμπάμα που η γη τους ποτίστηκε με πετρέλαιο και δεν ξαναφύτρωσε χορτάρι. Και όλα αυτά πού;

Στην πιο ανεπτυγμένη τεχνολογικά χώρα του κόσμου, στις ΗΠΑ, όπου τα μέτρα ασφαλείας είναι δρακόντεια. Η εξορυκτική εταιρεία ήταν ένας παγκόσμιος γίγαντας που δεν μπορεί να κατηγορηθεί για έλλειψη τεχνογνωσίας. Ηταν η BP, στα καθ’ ημάς «Βρετανικά Πετρέλαια», ένα όνομα που χλευάζει όλη την οικουμένη. Στο Ηνωμένο Βασίλειο δεν βρέθηκε σταγόνα πετρελαίου, αλλά τα ονομάζει βρετανικά επειδή τα άντλησε από τις χώρες που είχε κατακτήσει ως αυτοκρατορία.

Για να καταπολεμηθεί αυτή η απέραντη μόλυνση χρειάστηκαν 5.500 τόνοι τοξικών χημικών διασκορπιστικών ουσιών, σύμφωνα με στοιχεία της ίδιας της εταιρείας, αν βέβαια η εταιρεία μάς λέει την αλήθεια. Την περίοδο 2007-2016 έχουν σημειωθεί 4.828 καταστροφές από διαρροές πετρελαίου*.

Περικλής Κοροβέσης: Η ομάδα του Τσίπρα κατόρθωσε να εξαφανίσει την Aριστερά

Ελευθερη Λαικη Αντιστασιακη Συσπειρωση

ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ στους Σταμάτη Μαυροειδή και Μιχάλη Σιάχο

Το ραντεβού που δώσαμε από τα μέσα του Σεπτέμβρη, τελικά πραγματοποιήθηκε στα τέλη Νοέμβρη. Οποιαδήποτε συζήτηση με τον Περικλή Κοροβέση έχει αξία για πολλούς και διαφορετικούς λόγους. Αν κάτι τον διακρίνει δεκαετίες τώρα, είναι η επιμονή του σε αρχές, η επιμονή του στον άνθρωπο, τις ανάγκες και τις αδυναμίες του. Μια επιμονή, όμως, που δεν έγινε ποτέ ούτε γραφική, ούτε και εξουσιαστική. Ποτέ δεν θα πει κάτι ο Περικλής, με όποιον κι αν συζητάει, με ύφος ινστρούχτορα, με ύφος… παλιάς καραβάνας που δεν σηκώνει αμφισβήτηση. Ανοιχτός στην κουβέντα, επίμονα αριστερός σε κάθε του βήμα κι αθεράπευτα αντιεξουσιαστής, ευαίσθητος και δεκτικός σε κάθε σκέψη και πρόταση, αλλά ταυτόχρονα αυστηρός απέναντι σε όποιον και ό,τι διαστρέφει περιεχόμενα και αξίες που διαχρονικά πραγμάτωσαν απλοί αγωνιστές, χωρίς ανταλλάγματα κι οφίτσια. «Πρέπει να κάνουμε μια διάκριση στην αριστερά. Σ’ αυτούς που προσφέρουν και σ’ αυτούς που επωφελούνται», σημειώνει χαρακτηριστικά…

«Η αδράνεια ροκανίζει το μέλλον»… Θα θέλατε κ. Κοροβέση να γίνετε λίγο πιο αναλυτικός στο τι ακριβώς εννοούσατε όταν βάλατε αυτόν τον τίτλο στο τελευταίο σας βιβλίο;

Εδώ και πολλά χρόνια, από τις αρχές της δεκαετίας του ’70 είχα συλλάβει την ιδέα ότι μας χρειάζεται ένας νέος διαφωτισμός, γιατί τα παλιά μας εργαλεία, όπως είχαν διαμορφωθεί στη Σοβιετική Ένωση και στην Κίνα, ήτανε σκουριασμένα και δεν μας επέτρεπαν να δούμε την πραγματικότητα. Αντί να βλέπουμε την κοινωνία και να την αναλύουμε για να δούμε τι θα κάνουμε, βλέπαμε την ιδεολογία, κι αυτό κατά κάποιο τρόπο προσομοίαζε σε θεολογικό φαινόμενο: Να κρατήσουμε την ιδεολογική πίστη. Η συλλογικότητα είναι μέσα στη φύση του ανθρώπου και στο σημείο που ο άνθρωπος φεύγει από τη συλλογικότητα και αδρανεί γίνεται ο καλύτερος σύμμαχος της καταπίεσης. Οι τύραννοι φοβούνται τον ενεργό πολίτη. Το λέει κι ο Μπρέχτ: «Αν δεν υπήρχα εγώ οι τύραννοι θα κοιμόντουσαν καλύτερα». Επομένως, όταν αδρανείς –είναι σκληρό αυτό που θα πω– στην ουσία βάζεις πλάτη στους Χρυσαυγίτες.

«Για μένα η εξουσία είναι μια μορφή τρέλας, γι’ αυτό και γίνεται επικίνδυνη, γι’ αυτό και σκοτώνει τόσο εύκολα…»

Οι τσούχτρες του καπιταλισμού

Ελευθερη Λαικη Αντιστασιακη Συσπειρωση

Του Περικλή Κοροβέση

Ο Κορινθιακός Κόλπος είναι μια μικρογραφία της Μεσογείου. Και οι δύο θάλασσες έχουν μια στενή φυσική είσοδο και μια τεχνητή έξοδο. Κλειστές θάλασσες και οι δύο, άρα εκτεθειμένες στις περιβαλλοντικές καταστροφές. Ο Κορινθιακός Κόλπος διαθέτει σπάνια προστατευόμενα οικοσυστήματα, όπως οι «κήποι» των κοραλλιών, τα υποθαλάσσια λιβάδια της Ποσειδωνίας, που συνθέτουν ένα πανέμορφο τοπίο στον πυθμένα. Εδώ βρίσκουν καταφύγιο τα τέσσερα είδη δελφινιών της Ελλάδος.

Κανονικά αυτή η υπερευαίσθητη θάλασσα θα έπρεπε να προστατεύεται με δρακόντεια μέτρα γιατί μολύνεται εύκολα εξαιτίας της αργής ανανέωσης των υδάτων της. Αλλά το κέρδος δεν έχει οικολογικές ευαισθησίες. Η «Αλουμίνα» εδώ και πενήντα χρόνια απορρίπτει την κόκκινη λάσπη της σ’ αυτή τη «λίμνη» και έχει καλύψει το 12% του πυθμένα του Κόλπου.

Αυτή η λάσπη είναι ένα επικίνδυνο δηλητήριο που αποτελείται από βαρέα μέταλλα, φυσικά ραδιενεργά συστατικά και πολλές άλλες επικίνδυνες καρκινογόνες ουσίες, σύμφωνα με τον καθηγητή Υγιεινής του Πανεπιστημίου Πατρών Απόστολο Βανταράκη.

Ο Κορινθιακός Κόλπος είναι μία από τις πιο σεισμογενείς περιοχές της Ελλάδας. Αν ενεργοποιηθεί το ρήγμα του και διασκορπίσει αυτή τη λάσπη, ο Κορινθιακός θα πεθάνει για πάντα. Εχει στα σπλάχνα του μια ωρολογιακή βόμβα που δεν ξέρουμε πότε θα εκραγεί. Αυτό δεν σημαίνει ότι δεν πεθαίνει αργά αργά. Στον Κορινθιακό καταλήγουν τα αστικά λύματα χωρίς βιολογικό καθαρισμό.

Πατρίς – Θρησκεία – Οικογένεια

iskra

Μπορούμε να μιλήσουμε για φασισμό του 21ου αιώνα; Υπάρχει τέτοιος κίνδυνος ή απλά είναι μια υπερβολή που μας χρειάζεται για να δικαιολογήσουμε τον επαναστατικό μας ζήλο; Μελετώντας τον χιτλερισμό και τον μουσολινισμό είναι για να διευρύνουμε τις ιστορικές μας γνώσεις ή για να καταλάβουμε τον σημερινό κόσμο;

Ο φασισμός με την ευρεία έννοια του όρου έχει μια ενιαία πολιτική έκφραση ή μπορεί να υπάρξει ένας «πλουραλισμός» του φασισμού με ποικίλες εκφράσεις; ‘Η ακόμα, αυτό το πολιτικό φαινόμενο ευδοκιμεί μόνο σε κάποια κόμματα και στη μηχανή του κράτους ή είναι και διάχυτος στην κοινωνία;

Μπορεί κάποιος να έχει δημοκρατικές ιδέες και η κοινωνική συμπεριφορά και πρακτική του να είναι φασιστική; Τα φασιστικά κράτη της Ευρώπης του Μεσοπολέμου, που ήταν περισσότερα από τα δημοκρατικά, ήταν προϊόντα χαρισματικών παρανοϊκών ηγετών ή ήταν αυθεντικά τέκνα του δυτικού πολιτισμού;

Αυτά είναι μια σειρά από ερωτήματα ανάμεσα σε πολλά άλλα που κανονικά θα έπρεπε να μας απασχολούν όλους, γιατί αφορούν τη ζωή μας. Αλλά δεν μοιάζει να είναι αυτή η περίπτωση. Εκτός από μικρές μειονότητες που ασχολούνται με αντίστοιχα προβλήματα, η μεγάλη πλειονότητα βρίσκει καταφύγιο στην αδιαφορία, με καθοδηγητή την τηλεόραση των μεγαλοκαρχαριών του κεφαλαίου.

H Βουλή των σαλτιμπάγκων*

iskra

του Περικλή Κοροβέση

Το προηγούμενο Σάββατο (5-6/8/17) η εφημερίδα μας είχε αφιερώσει το θέμα της στον πολιτικό λόγο των μελών του Κοινοβουλίου. Την ενδιαφέρουσα αυτή έρευνα υπέγραφε η πάντοτε έγκυρη συνάδελφος Ντίνα Δασκαλοπούλου.

Πράγματι αυτός ο πολιτικός πολιτισμός βρίσκεται στο έλεος της χυδαιότητας. Για μένα όμως το ερώτημα είναι αλλού: Το υπάρχον πολιτικό σύστημα μπορεί να διαθέσει έναν άλλο πολιτικό λόγο; Μήπως αυτός ο λόγος εκφράζει και αποσαφηνίζει το πολιτικό μας σύστημα; Το πολίτευμά μας είναι αντιπροσωπευτική δημοκρατία.

Ενα σύστημα διακυβέρνησης που επινοήθηκε στην Αγγλία και από εκεί επεκτάθηκε σε όλο τον πλανήτη. Από την αρχή αυτό το σύστημα δέχτηκε κριτικές με πιο γνωστό επικριτή τον Ρουσό. «Οι Αγγλοι είναι ελεύθεροι μια μέρα στα πέντε χρόνια».

Και ο μεγάλος φιλόσοφος είχε δίκιο. Αν και χύθηκε αίμα για την καθολική ψηφοφορία, που στην αρχή ήταν μόνο ανδρική, σχετικά πρόσφατα καθιερώθηκε η γυναικεία ψήφος, δηλαδή ήταν ένα αίτημα και μια νίκη του λαϊκού κινήματος, εν τούτοις δεν ήταν ποτέ δημοκρατία, όπως είχε αποσαφηνιστεί στην αρχαία Αθήνα, αλλά μια εκλεγμένη ολιγαρχία.

Φτώχεια: ένα θέμα ταμπού

iskra

του Περικλή Κοροβέση

«Τα χειρότερα είναι σαφέστατα πίσω μας», δήλωσε ο πρωθυπουργός. Πού στηρίζει αυτήν την αισιοδοξία ο κ. Τσίπρας είναι άκρως απόρρητο.

Ενα κρατικό μυστικό που αν διαρρεύσει θέτει σε κίνδυνο την εθνική μας ασφάλεια και μπορεί να αντιδράσουν άσχημα οι αγορές και να φάμε πόρτα. Ακόμα και εκείνοι οι συνάδελφοι που ειδικεύονται να κάνουν τις διαρροές του Μαξίμου ρεπορτάζ, εσίγησαν.

Εντούτοις κάποιοι άνθρωποι είναι περίεργοι -και είναι κρίμα που η περιέργεια δεν έχει γίνει ακόμα επάγγελμα- και ψάχνουν να βρουν τα ερείσματα αυτής της αισιοδοξίας σε μια χώρα πτωχευμένη και σε βαθιά κατάθλιψη.

Ανάμεσά τους και εγώ. Αλλά επειδή δεν έχουμε στοιχεία γιατί χαίρεται ο πρωθυπουργός μας και χαμογελάει όλη την ώρα, θα αρκεστούμε σε μερικές υποθέσεις εργασίας.

Η λιμοκτονία ως γενοκτονία -δεν είναι αδίκημα-

iskra

του Περικλή Κοροβέση

Το 1947, σε μία από τις δίκες της Νυρεμβέργης, κατατέθηκε ένα επίσημο έγγραφο του Γ’ Ράιχ που αφορούσε τη λύση του επισιτισμού των χιτλερικών στρατευμάτων. Το σχέδιο ήταν απλό. Όλη η παραγωγή της Ουκρανίας και της Ν. Ρωσίας θα πήγαινε στους ναζί σύμφωνα με την επιχείρηση «Μπαρμπαρόσα».

Το μόνο πρόβλημα ήταν οι κάτοικοι αυτών των περιοχών, αυτά τα «άχρηστα στόματα», που έτρωγαν την παραγωγή. Παράσιτα, δηλαδή. Και εδώ βρέθηκε η «οριστική λύση».

Τριάντα εκατομμύρια άνθρωποι έπρεπε να πεθάνουν από πείνα. Το σχέδιο δεν πρόλαβε να εφαρμοστεί, γιατί ο πόλεμος πήρε άλλη τροπή από αυτήν που περίμεναν οι ναζί. Αλλά αυτό το όπλο της μαζικής καταστροφής, η λιμοκτονία, ανέξοδη και αποτελεσματική, είχε ήδη εφαρμοστεί στα στρατόπεδα συγκέντρωσης των Ρώσων αιχμαλώτων που τους εξολόθρευαν μαζικά με αυτήν τη μέθοδο.

Τα θύματα έφτασαν τα 2,5 εκατομμύρια. Σε αυτά πρέπει να προσθέσουμε και τα θύματα της πολιορκίας του Λένινγκραντ. Ξεπέρασαν το 1 εκατομμύριο. Και όποιος προσπαθούσε να φύγει από την πόλη-μαρτύριο τον εκτελούσαν επί τόπου.

Θάτσερ: η ιδρύτρια της Ε.Ε.

Ελευθερη Λαικη Αντιστασιακη Συσπειρωση

Του Περικλή Κοροβέση

Το 1987, η Μάργκαρετ Θάτσερ, ήδη οκτώ χρόνια στην εξουσία, σε μια συνέντευξή της στο περιοδικό «Woman’s own», εξηγούσε τη φιλοσοφία της όπως την είχε πραγματώσει στο κυβερνητικό της έργο.

«Τι είναι η κοινωνία; Δεν υπάρχει. Υπάρχουν άντρες, γυναίκες και οικογένειες. Καμιά κυβέρνηση δεν μπορεί να κάνει τίποτα γι’ αυτούς. Αυτό είναι έργο δικό τους». Και λιγάκι πιο κάτω εξηγούσε γιατί διέλυσε το κράτος πρόνοιας.

«Ερχεται ο άλλος και σου λέει: “Και σε τι μου χρησιμεύει να εργαστώ; Τα ίδια παίρνω από το ταμείο ανεργίας”. Δηλαδή η κοινωνία αποτελείται από μεμονωμένα άτομα. Επιβιώνουν αυτοί που το αξίζουν και οι άλλοι είναι άξιοι της τύχης τους». Η γυναίκα που εφάρμοσε πρώτη στην Ευρώπη το δόγμα του νεοφιλελευθερισμού (μετά τον δικτάτορα Πινοσέτ και τον Ρίγκαν) είναι αξιοθαύμαστη για τον κυνισμό της.

Το λέει ορθά-κοφτά. Τα καλύτερα άτομα, δηλαδή η οικονομική και τραπεζιτική ελίτ, έχουν όλα τα δικαιώματα και μπορούν να κάνουν ό,τι θέλουν. Αν δεν μπορέσατε τώρα, εσείς οι υπόλοιποι, να γίνετε βιομήχανοι και χρηματιστές, είναι απόδειξη της ανικανότητάς σας.

Με μια πιο προσεκτική ανάγνωση αυτής της σκέψης, που εδώ που τα λέμε είναι διάχυτη και σε εμάς με τον λαϊκό αφορισμό «Οποιος θέλει δουλειά βρίσκει», είναι η προσαρμογή της θεωρίας των ανώτερων και κατώτερων φυλών στο δόγμα του οικονομικού νεοφιλελευθερισμού.

Χορτοφάγος σε χασαποταβέρνα

Ελευθερη Λαικη Αντιστασιακη Συσπειρωση

Tου Περικλή Κοροβέση

Υπάρχει ένας τρόπος σκέψης που είναι ευρύτατα διαδεδομένος: Είναι το δίλημμα: «Τι να διαλέξω; Ενα μικρό κακό ή ένα μεγάλο κακό;» και η απάντηση έρχεται αβίαστα. Το μικρό κακό είναι το καλύτερο.

Στο ερώτημα να επιλέξουμε ανάμεσα στο καλό και το κακό η απάντηση είναι προφανής. Αν και βέβαια εδώ υπάρχει ένα φιλοσοφικό πρόβλημα. Ποιο είναι το καλό και ποιο είναι το κακό -αρχαίο ερώτημα-, όταν το κακό παρουσιάζεται σαν καλό και το καλό σαν κακό. Κατά κανόνα, είναι η εξουσία που τα ορίζει και έχει να κάνει με τα συμφέροντά της και όχι με την αντικειμενική πραγματικότητα.

Η θεωρία του μικρού και μεγάλου κακού βρίσκει την πλήρη δικαίωσή της στην πολιτική και συχνά γίνεται το βασικό επιχείρημα για να υποστηρίξει μια παράταξη την ύπαρξή της. Ακούμε συχνά πυκνά από τους εναπομείναντες συριζαίους:

Εντάξει, ψηφίζουμε μέτρα με τα οποία διαφωνούμε, αλλά θα είναι καλύτερα να έρθει ο Κούλης και η Ν.Δ.; Με άλλα λόγια, κάνουμε και εμείς κακό στη χώρα αλλά είναι πολύ μικρότερο από αυτό που θα κάνουν οι άλλοι. Αρα υπηρετούμε το καλύτερο δυνατόν.

Το ίδιο δίλημμα μπήκε και με τις προεδρικές εκλογές στη Γαλλία. Μακρόν ή Λεπέν. Και η πλάστιγγα αυτής της λογικής έγειρε από τη μεριά του Μακρόν, άσχετα αν η πολιτική του θα οδηγήσει πιθανότατα σε θρίαμβο της Ακροδεξιάς στις επόμενες εκλογές. Για πολλούς Γάλλους το κόμμα της Μαρίν Λεπέν δεν εκφράζει τον σύγχρονο φασισμό αλλά τους δεξιούς Ρεπουμπλικανούς πατριώτες.

Η προχρονολογημένη αντίσταση

Ελευθερη Λαικη Αντιστασιακη Συσπειρωση

Του Περικλή Κοροβέση

Υπάρχουν στιγμές στη ζωή του ανθρώπου που ποτέ δεν μπορούν να γίνουν παρελθόν. Και αυτό συμβαίνει όταν ο άνθρωπος περάσει εμπειρίες που ξεπερνούν τα ανθρώπινα όρια και έχουν φυσική κατάληξη τον θάνατο, και εντούτοις επιζεί.

Αλλά κουβαλά πάντοτε την εμπειρία του θανάτου. Μιλάω για Νταχάου, Γκουλάγκ, βασανιστήρια, φυλακίσεις και στρατόπεδα εξόντωσης, όπου όλοι -εξ αντικειμένου- είναι μελλοθάνατοι. Οσοι επέζησαν έχουν δύο επιλογές: Η μία είναι να θάψουν βαθιά στην ψυχή τους τη φρικιαστική εμπειρία τους, να κοιτάξουν να την ξεχάσουν και να μη μιλήσουν ποτέ γι’ αυτήν.

Ακόμα και στα πιο προσφιλή τους πρόσωπα. Είναι χαρακτηριστικό ότι οι Εβραίοι που επέζησαν του Ολοκαυτώματος και έχουν εγκατασταθεί στο Ισραήλ περνούν από ειδική εκπαίδευση για να μπορέσουν να μιλήσουν για την ιστορία τους. Οι περισσότεροι από αυτούς ήταν απλοί άνθρωποι που βρέθηκαν στον προθάλαμο του θανάτου, χωρίς να ξέρουν γιατί. Και προτίμησαν τη σιωπή.

Οπως το αντίστοιχο έπραξαν και πολλοί δικοί μας που πέρασαν από βασανιστήρια και δεν μίλησαν ποτέ γι’ αυτά. Ανθρώπινο. Ενίοτε υπάρχουν και άλλοι λόγοι. Είναι ο φόβος.

Αν μιλούσες για τα βασανιστήρια της χούντας, μεσούσης της δικτατορίας, την άλλη μέρα θα ξαναπερνούσες από την Ασφάλεια για να ξαναζήσεις τον τροχό των βασανιστηρίων με αίτημα να υπογράψεις πως στην Ελλάδα δεν γίνονται βασανισμοί. Και η χούντα είχε τα ανθρώπινα δικαιώματα πάνω από το Ευαγγέλιο.

Οι ταριχευτές του σοσιαλισμού

Ελευθερη Λαικη Αντιστασιακη Συσπειρωση

Του Περικλή Κοροβέση

Στις 22 Ιουνίου του 1941 τα ναζιστικά στρατεύματα εισβάλλουν στη Σοβιετική Ενωση χωρίς να κηρύξουν πόλεμο. Το σύμφωνο φιλίας που είχε υπογραφεί μεταξύ της ναζιστικής Γερμανίας και της ΕΣΣΔ βρισκόταν σε ισχύ και δεν είχε καταγγελθεί από καμιά πλευρά.

Προηγουμένως, ο ναζιστικός στρατός είχε καταλάβει αστραπιαία το Βέλγιο, τη Γαλλία, την Ολλανδία, τη Δανία και τη Νορβηγία. Ολη η ανθρωπότητα αγωνιούσε για τον νέο παγκόσμιο πόλεμο που είχε ήδη αρχίσει, αλλά κανείς δεν ήξερε μέχρι πού θα φτάσει. Και ανάλογα με το καθεστώς που επικρατούσε σε κάθε χώρα επέλεγαν στρατόπεδο.

Οι χώρες που δεν ενεπλάκησαν στον πόλεμο ήταν μετρημένες στα δάχτυλα του ενός χεριού. Και τα λεγόμενα ουδέτερα κράτη που δεν μπήκαν άμεσα στον πόλεμο είχαν σαφή ανάμειξη σε αυτόν. Αλλά υπήρξε και μια χώρα που δεν συμμετείχε σε αυτήν την αγωνία. Αυτή ήταν η ΕΣΣΔ.

Το σοβιετικό ραδιόφωνο έπλεκε ύμνους για τη δύναμη της σοβιετο-ναζιστικής φιλίας και δεν έκρυβε τον θαυμασμό του για τα πολεμικά κατορθώματα των ναζί. Το ειδύλλιο βέβαια δεν ήταν μονομερές.

Ο Χίτλερ μαζί με τον προπαγανδιστικό του μηχανισμό έπλεκε το εγκώμιο της σοβιετικής βιομηχανίας, που είχε σημειώσει τα τελευταία πέντε χρόνια ανάπτυξη κατά 40%, τη στιγμή που η βιομηχανία των καπιταλιστών βρισκόταν σε ελεύθερη πτώση.

Boσκή στο αιώνιο χορτάρι

Ελευθερη Λαικη Αντιστασιακη Συσπειρωση

Του Περικλή Κοροβέση

Οταν έρθει η ώρα που θα παραδώσω την ψυχή μου στον Μεγαλοδύναμο -οι καφετζούδες και οι αστρολόγοι έχουν προβλέψει πως αυτό θα γίνει στις 20 Ιουλίου του 2041- και θα υποστώ το προβλεπόμενο τεστ από τις ιερές γραφές, θα πρέπει να απαντήσω σε μία και μόνη ερώτηση:

«Ποια συμβάντα στη ζωή σας διαμόρφωσαν τις φιλοσοφικές και πολιτικές απόψεις σας και αλλάξατε ζωή; Επιλέξατε μόνο δύο».

Αυτό θα μου επιφέρει κάποια σύγχυση, αλλά εκεί πάνω δεν παίζουν. Θεωρούν τις πολλές ερωτήσεις γκάλοπ, που φυσικά δεν εμπιστεύονται. Επιπλέον έχουν την ικανότητα να κρίνουν την ειλικρίνειά σου. Αν πεις ψέματα, χάνεις και τον Παράδεισο και την Κόλαση.

Σε ξαναστέλνουν πίσω στη Γη, αλλά όχι με τη μορφή του Homo Sapiens – και τα ζώντα είδη που υπάρχουν είναι αμέτρητα. Για να πάρεις άδεια εισόδου στον απάνω κόσμο, το μόνο έγκυρο διαβατήριο που υπάρχει είναι η ειλικρίνεια. Και εδώ υπάρχει μια απόλυτη δικαιοσύνη που δεν υπάρχει στη Γη.

Να το πούμε λίγο απλοϊκά. Οι κακοί πάνε στην Κόλαση και οι καλοί πάνε στον Παράδεισο. Αλλά εκεί, στο υπερπέραν, υπάρχει μια άλλη λογική που δεν την πολυχρησιμοποιούν οι άνθρωποι.

Οι κακοί στην ουσία δεν τιμωρούνται. Βρίσκονται στον δικό τους Παράδεισο. Ολοι οι μεγάλοι εγκληματίες, δικτάτορες, βιομήχανοι όπλων, τραπεζίτες και πιστωτές, βρίσκονται στο δικό τους βασίλειο με την αγριότητα της ελεύθερης αγοράς. Και ό,τι κακό μπορούν να κάνουν, το πραγματοποιούν στους ομοίους τους. Και όταν το κακό γίνεται νόμος μιας κοινωνίας, μεταφυσικής ή φυσικής, γίνονται έντιμοι πολίτες γιατί πειθαρχούν στους νόμους.

Πρώτη κατοικία στα σύννεφα

iskra

του Περικλή Κοροβέση

Οι ακόλουθες γραμμές θα είναι σαν να μιμούμαι τον Στάινμπεκ και ίσως και λίγο τον Κάφκα: ”Η κυρία Θ. Είναι κοντά στα εβδομήντα της χρόνια, ζούσε με τα πέντε παιδιά της σε ένα αυθαίρετο σπιτάκι, στις παρυφές της πόλης, όπου κατά κανόνα η πρώτη κατοικία εκεί είναι ένα καλύβι χτισμένο όπως όπως και με προσθήκες που γίνονται σιγά σιγά. Η μια κόρη ήταν ανάπηρη και έπαιρνε ένα επίδομα της τάξης των 320 ευρώ. Τα υπόλοιπα τέσσερα παιδιά, που ήταν άνεργα, έπρεπε να ζήσουν με τη σύνταξη της χηρείας της μάνας τους. Που ανερχόταν σε 800 ευρώ. Δηλαδή το κάθε άτομο τον μήνα, με μια δίκαιη μοιρασιά, έπρεπε να ζήσει με 133 ευρώ τον μήνα. Και έτσι μπορούσαν να τρώνε, με περίσκεψη βέβαια, ψωμί, φέτα και ελιές. Μέχρι εδώ όλα καλά. Αλλά χρώσταγε περίπου 2.000 ευρώ, προκαλώντας μεγάλη ζημιά στο Δημόσιο με τη φοροδιαφυγή της. Και εδώ το κράτος προστατεύτηκε. Κατάσχεσε τον ακατάσχετο λογαριασμό της και ίσως το επόμενο βήμα να είναι η κατάσχεση του αυθαίρετου, που σημαίνει αυτομάτως και τη νομιμοποίηση του. Αλλά για άλλον ιδιοκτήτη. Το κράτος δεν μπορεί να πουλάει αυθαίρετα”. Αυτό σημαίνει κράτος ευνομίας.

Οι παραπάνω γραμμές δεν είναι μίμηση κανενός συγγραφέα. Είναι μια σύνοψη της ανταπόκρισης από τη Θεσσαλονίκη του συναδέλφου μας Νίκου Φωτόπουλου, που δημοσιεύτηκε σε ένα σχεδόν ολοσέλιδο στις 19.1.17 και αφορά την κ. Θεοπίστη στις Συκιές. Πόσες περιπτώσεις αντίστοιχες έχουμε; Άγνωστο. Η Στατιστική Υπηρεσία, από ό,τι γνωρίζω, δεν μας έχει δώσει κανένα στοιχείο. Ούτε έχω υπόψη μου κάποια πανεπιστημιακή έρευνα. Ό,τι ξέρουμε είναι από δημοσιογραφικές έρευνες ή από το περιβάλλον μας. Τώρα τα χρέη των πτωχών προς το Δημόσιο ή τις τρέπεζες τα διαχειρίζονται απρόσωπες εισπρακτικές εταιρείες και ο μόνος εγκέφαλος που διαθέτουν είναι αυτός του κομπιούτερ. Άνθρωπος δεν υπάρχει. Γι’ αυτό και δεν του απευθύνονται ποτέ. Υπάρχουν μόνο αριθμοί και λογιστικές πράξεις. Αν αυτό σημαίνει καταστροφή μιας οικογένειας, δεν σημαίνει τίποτα για τον υπολογιστή. Αυτός τη δουλειά του έκανε όπως τον είχαν προγραμματίσει. Άσχετα αν δημιουργούνται ανθρώπινες τραγωδίες.

Ολη η εξουσία στην Καρδίτσα

Ελευθερη Λαικη Αντιστασιακη Συσπειρωση

του Περικλή Κοροβέση

Οι άνθρωποι έχουν την τάση να πιστεύουν σε πράγματα που δεν υπάρχουν. Συχνά το ανύπαρκτο γίνεται πιο πιστευτό, όσο και αν αυτό μπορεί να αποβεί εξαιρετικά επικίνδυνο. Ιδεολογίες -που είναι η εγκόσμια θρησκεία- πείθουν τον άνθρωπο πως μπορεί να σωθεί, άσχετα αν θα καταλήξει κρέας για τα κανόνια.

Να σταθούμε μόνο στον ναζισμό και τον φασισμό, που επανήλθαν θριαμβευτικά με την εκλογή του Τραμπ, μεταλλαγμένοι βέβαια, αλλά εξίσου επικίνδυνοι. Και ίσως προάγγελοι για το τι μας περιμένει στην Ευρώπη. Τα τεράστια πλήθη στις συγκεντρώσεις του Χίτλερ και του Μουσολίνι είχαν πειστεί πως θα σωθούν και θα ζήσουν ένα καλύτερο μέλλον.

Ασχετα αν στον πόλεμο τα κορμιά τους διαμελήθηκαν σε τέτοιο σημείο, που δεν μπορούσαν να γίνουν αναγνωρίσιμα. Κανείς δεν ήξερε αυτό το λιωμένο κεφάλι ή το κομμένο χέρι ή το μισό πόδι πού ανήκε.

Και τους συναρμολόγησαν όπως όπως για να τους συσκευάσουν σε ένα φέρετρο. Πολλοί στη συσκευασία του ενός. Και συχνά από περισσευούμενα ανθρώπινα μέλη του εχθρικού στρατοπέδου.

Από αυτήν την τάση του ανθρώπου ευδοκιμούν η απατεωνιά και ο πολιτικός λόγος της αντιπροσωπευτικής δημοκρατίας. Ο απατεώνας με τον πολιτικό αρχηγό έχουν ποσοτική διαφορά. Οχι ποιοτική διαφορά. Και οι δύο εκπονούν ένα αφήγημα που δεν έχει σχέση με την πραγματικότητα και ως εκ τούτου είναι ανεφάρμοστο.

Η διαφορά είναι πως ο απατεώνας μπορεί να πείσει -στην καλύτερη περίπτωση- μερικές εκατοντάδες, ο αρχηγός εκατοντάδες χιλιάδες ή και εκατομμύρια. Ο πρωθυπουργός της χώρας Αλ. Τσίπρας, στην πρόσφατη συνέντευξή του στην ανά χείρας εφημερίδα, είπε: «Ούτε ένα ευρώ επιπλέον μέτρα».

Eθνικός αυτο-ανασκολοπισμός

iskra

Ένας πανέμορφος νέος με βαθιά καλλιέργεια, που είχε σπουδάσει μουσική, μαθηματικά, φιλοσοφία και είχε μελετήσει σε βάθος όλες τις θρησκείες, αποφασίζει να γίνει μοναχός. Η διαρκής και συμπαγής βλακεία του κόσμου τον είχε κουράσει αφόρητα. Καταφεύγει σε ένα μοναστήρι που ήταν ξακουστό για τη σοφία των καλογέρων του. Ηγούμενος ήταν ένας άγιος γέροντας.

Ο νεαρός ενθουσιάζεται από την όμορφη γαλήνη που επικρατούσε στον χώρο, καταμεσής ενός παραδεισένιου τοπίου. Στην ερώτηση του ηγούμενου για ποιο λόγο θέλει να κλειστεί σε μοναστήρι, ο νέος απαντά με ένα αφοπλιστικό χαμόγελο: «Γιατί, άγιε πάτερ μου, θέλω να εγκαταλείψω τα εγκόσμια, με πληγώνουν».

Ο ηγούμενος ταράχτηκε λίγο, αλλά το έκρυψε. Και του απάντησε ήρεμα, σαν Βούδας: «Αγόρι μου, δεν κάνεις για μοναστήρι. Πρέπει πρώτα να εγκαταλείψεις τα εγκόσμια έξω και μετά να έρθεις εδώ. Αλλιώτικα θα φέρεις τα εγκόσμια στη μοναχική ζωή και θα καταστρέψεις και μας».

H συνέλευση των ζώων*

Ελευθερη Λαικη Αντιστασιακη Συσπειρωση

Του Περικλή Κοροβέση

Προσφάτως έλαβα μια επιστολή από τον παλιό γαλλικό εκδοτικό μου οίκο (Éditions du Seuil). Απόρησα. Ηξερα βέβαια πως περίπου εδώ και μισό αιώνα είχαν εκδώσει το πρώτο μου βιβλίο «Ανθρωποφύλακες» («La filière»). Οι άνθρωποι είχαν εκπληρώσει στο ακέραιο τις υποχρεώσεις τους και έκτοτε οι δρόμοι μας χάθηκαν.

Την απορία μου τη διαδέχτηκε η έκπληξη. Ηταν μια εξασέλιδη επιστολή που με πληροφορούσε για την τύχη του βιβλίου μου και το ποια συγγραφικά δικαιώματα μου αναλογούν. Το ποσόν ήταν ασήμαντο και κάτω από το όριο των χρημάτων που θα μπορούσα να εκταμιεύσω. Εντούτοις μου το πίστωσαν. Στη χώρα μου έχουν εκδοθεί συνολικά δεκαοκτώ βιβλία που έχουν την υπογραφή μου.

Η συντριπτική τους πλειονότητα είχαν κυκλοφορήσει από μεγάλους και σοβαρούς εκδοτικούς οίκους. Εκτός από τα τρία τελευταία μου βιβλία και μια επανέκδοση που βρίσκονται στην αγορά, η τύχη των υπολοίπων αγνοείται.

Εχουν εξαφανιστεί. Αλλά μαζί τους και οι εκδότες. Και αυτοί άφαντοι. Εχεις περισσότερες πιθανότητες να πέσει μετεωρίτης στο κεφάλι σου, παρά να βγει ο εκδότης στο τηλέφωνο ή έστω κάποιος υποδεέστερος.

Πρώτη φορά Αριστερά «Βατσιτσέλο βατσιτσό»*

Ελευθερη Λαικη Αντιστασιακη Συσπειρωση

του Περικλή Κοροβέση

Τέτοιες μέρες πέρυσι βρέθηκε στο Νταβός, για τις εργασίες του Παγκόσμιου Οικονομικού Φόρουμ, ο πρωθυπουργός της χώρας Αλ. Τσίπρας. Στο χλιδάτο κοσμοπολίτικο θέρετρο της Ελβετίας δεν υπάρχει φτώχεια. Δεν μπορούσε τώρα η Ελλάδα να πάει σαν την «Ψωραλέξαινα».

Επρεπε να σταθεί στο ύψος των περιστάσεων. Και έτσι ο πρωθυπουργός μας δήλωσε υπερηφάνως: «Πιστεύω ότι το 2016 θα είναι η χρονιά που η Ελλάδα θα εκπλήξει την οικονομική κοινότητα… Είμαστε σε ένα κρίσιμο σημείο για την ανάκαμψη».

Και φυσικά όλοι όσοι ζούμε σε αυτή τη χώρα είδαμε τι σημαίνει ανάκαμψη. Μισθοί και συντάξεις να ληστεύονται νόμιμα, η φτώχεια να επελαύνει επιθετική και να διαλύει τον κοινωνικό ιστό της χώρας σκορπώντας απελπισία. Το νέο επιστημονικό δυναμικό της Ελλάδας μεταναστεύει μαζικά. Και αυτό σημαίνει πως εξάγουμε δωρεάν το πιο πολύτιμο κεφάλαιο που έχουμε, θυσιάζοντας το μέλλον μας.

Το 2017, με τα μέτρα που έχουν δρομολογηθεί θα είναι ακόμα χειρότερα. Η παρούσα κυβέρνηση, όπως και οι προηγούμενες μνημονιακές, δεν μοιάζει με κυβέρνηση μιας κοινωνίας, καλής ή κακής, δεν έχει σημασία, αλλά σαν μια μηχανή (βλέπε κράτος) που παράγει κάθε χρόνο όλο και περισσότερη φτώχεια.

Η ανάκαμψη είναι σαν το καρότο που κρέμεται μπροστά από τη μουσούδα του γαϊδάρου, ο οποίος ποτέ δεν το φτάνει. Και όταν ο γάιδαρος καταλάβει την κοροϊδία και στυλώσει τα πόδια του, τότε υπάρχει και το μαστίγιο (αριστερά χημικά). Τελικά, γιατί όλες οι μνημονιακές κυβερνήσεις διακατέχονται από τέτοιο πάθος για τη φτωχοποίηση αυτού του λαού;

H παράδοση ως παρίας του κράτους

Ελευθερη Λαικη Αντιστασιακη Συσπειρωση

Του Περικλή Κοροβέση

Υπάρχει μια διαδεδομένη πλάνη να θεωρούμε συστατικά στοιχεία ενός έθνους την κοινή καταγωγή και γλώσσα, όπως και την κοινή λατρεία. Αλλά αυτά δεν είναι απαραίτητα στοιχεία για τη συγκρότηση ενός έθνους. Αντίθετα, μπορεί αυτός ο ορισμός να γίνει επικίνδυνος αν ερμηνευτεί από φασίστες και αποδώσει το γνωστό τρίπτυχο «Πατρίς, Θρησκεία, Οικογένεια».

Ηδη από το 1910, οι κριτές ενός διαγωνισμού για τη λαογραφία της Μακεδονίας, οι Σπ. Λάμπρου, Δ. Πατσόπουλος και Ν. Πολίτης, κεντρικές προσωπικότητες της εποχής τους, έδιναν μια άλλη έννοια για το έθνος που δυστυχώς δεν εμπεδώθηκε. Σύμφωνα με τους συντάκτες της έκθεσης, βασικό θεμέλιο της εθνικής συνείδησης είναι τα κοινά ήθη και έθιμα, οι δοξασίες και παραδόσεις, η κοινή αντίληψη του εξωτερικού κόσμου, η εκδήλωση των συναισθημάτων και πάνω από όλα η κοινότητα των πόθων και ελπίδων.

Από αυτόν τον ορισμό, λείπουν η κοινή καταγωγή, η γλώσσα και η θρησκεία. Γιατί σε αυτά τα «ομότροπα ήθη» (κατά Δημοσθένη) μπορούν να ενταχθούν πολλές γλώσσες, πολλές θρησκείες και άνθρωποι με διαφορετική καταγωγή.

Προς επίρρωση των παραπάνω, θα αναφερθώ στον Αρβανίτη Μερκούριο Μπούα, που μαζί με τον Κροκόδειλο Κλαδά, από τις αρχές του 16ου αιώνα, εξεγέρθησαν εναντίον των Οθωμανών.

Η αδιαφορία ροκανίζει το μέλλον μας

Ελευθερη Λαικη Αντιστασιακη Συσπειρωση

Του Περικλή Κοροβέση

Παραθέτουμε εκτενή αποσπάσματα από τα προλεγόμενα του νέου βιβλίου του συντάκτη μας, Περικλή Κοροβέση, εκδόσεις «Oportuna», που είναι μια συλλογή των άρθρων του, όπως δημοσιεύτηκαν στην «Εφ.Συν.» την τελευταία διετία. Το βιβλίο θα βρίσκεται στα βιβλιοπωλεία στα μέσα Δεκεμβρίου.

Η καταστροφή δεν ζυγώνει ποτέ με το όπλο στο χέρι. Ερχεται ύπουλα, στις μύτες των ποδιών. Σε κάνει να βλέπεις το κακό στην καλοσύνη και το καλό στην κακία».

Αυτά μας λέει ο Κρίσνα, στο μεγάλο ινδικό έπος Μαχαμπαράτα, εδώ και δυόμισι χιλιάδες χρόνια. Δηλαδή πριν ξεσπάσει ένα μεγάλο κακό, π.χ. πόλεμος, ήδη το κακό έχει φωλιάσει στο μυαλό των ανθρώπων και τους δημιουργεί την εντύπωση πως υπηρετούν το καλό. Αυτό ταιριάζει απόλυτα και στη σημερινή Ελλάδα.

Περίπου τέσσερα εκατομμύρια Ελληνες είναι στα όρια της φτώχειας, κάτω από τα όρια της φτώχειας, μέχρι την απόλυτη φτώχεια, συνεπεία των μνημονίων και της λιτότητας. Εντούτοις, τα τρία μνημόνια τα έφεραν κυβερνήσεις που ψήφισε ο ελληνικός λαός.

Με άλλα λόγια, ψήφισε την καταστροφή του πιστεύοντας πως ψήφισε τη σωτηρία του. Και δεν έχουμε κανένα δείγμα που να μας κάνει να πειστούμε πως αυτός ο λαός κατάλαβε το λάθος του.

Αντίθετα, η αδράνειά του σημαίνει αποδοχή αυτής της συμφοράς. Και αυτό σημαίνει πως άνοιξε μια βασιλική οδός για τις μελλοντικές συμφορές που θα είναι χειρότερες από τις σημερινές. Να περιμένουμε περιβαλλοντικές καταστροφές, επιδημίες, λιμούς, πολέμους […].

Η πρόθεση του συγγραφέα αυτών των κειμένων δεν ήταν απλώς ο σχολιασμός της πραγματικότητας, αλλά η ανάλυσή της. Ζούμε σε μια εποχή σύγχυσης.

Ο,τι είχε προταθεί ως απελευθερωτικό πρόταγμα τον δέκατο ένατο και τον εικοστό αιώνα, μέσα από τις ιδέες του σοσιαλισμού και του κομμουνισμού, αποδείχθηκε το αντίθετό του.

Koυλτούρα και πολιτισμός

Ελευθερη Λαικη Αντιστασιακη Συσπειρωση

Του Περικλή Κοροβέση

Εχουμε ένα υπουργείο Πολιτισμού που μας άφησε κληρονομιά η χούντα. Ιδρύθηκε το 1971, από τον δικτάτορα Παπαδόπουλο, ως υπουργείο Πολιτισμού και Επιστημών.

Αργότερα έγινε σκέτο ΥΠΠΟ και πρόσφατα πέρασε στις αρμοδιότητές του και ο αθλητισμός. Περίπου μισός αιώνας ΥΠΠΟ.

Τι πολιτισμό δημιούργησε; Και κατ’ αρχάς να δούμε, όσο μας επιτρέπει η μνήμη μας, ποιο ήταν το θεωρητικό έργο του κάθε υπουργού, τι μελέτες έχει κάνει και ποιο όραμα πήγε να υλοποιήσει. Σχεδόν ένα τίποτα.

Για την περίοδο της χούντας τα πράγματα ήταν αποσαφηνισμένα. Ο πολιτισμός των τανκς ήθελε μια απόλυτη λογοκρισία και πλήρη έλεγχο της καλλιτεχνικής και πνευματικής ζωής. Και η συνταγή ήταν απλή.

Αλλαζε τα Δ.Σ. των Δημόσιων Οργανισμών που υπάγονταν στη δικαιοδοσία του διορίζοντας άσχετους ανθρώπους, με μοναδικό κριτήριο την αφοσίωσή τους στο καθεστώς.

Σε μερικές περιπτώσεις η διοίκηση ήταν αποκλειστικά από καραβανάδες. Μήπως αυτή η πρακτική ακολουθείται και σήμερα; Η κυρία Κονιόρδου, με το καλημέρα, το επιβεβαίωσε.

Η Μεταπολίτευση παρέλαβε αυτό το εργαλείο της χούντας που δεν είχε καμιά σχέση με τον πολιτισμό. Αντί να το διαλύσει και να δημιουργήσει νέους θεσμούς στην αντίθετη κατεύθυνση και να μη θεωρεί πολιτισμό την προπαγάνδα και τη λογοκρισία της χούντας, το χρησιμοποίησε.