Νέα Πολιτική
του Στάθη Καραπάνου*
Το 2008, στη Σαγκάη, γνώρισα έναν πολύ δραστήριο Κινέζο φοιτητή, κατά τη διάρκεια μίας διαδηλώσεως διαμαρτυρίας μεταναστών εργατών, την οποία παρακολουθούσα με περιέργεια. Ο Τζανγκ ήταν ο μοναδικός συνομήλικός μου, από τους περαστικούς, που είχε δείξει ενδιαφέρον για τα όσα συνέβαιναν εκείνη τη στιγμή. Το βράδυ πήγαμε για φαγητό μαζί κι εγώ ανυπομονούσα να συζητήσω μαζί του τα πολιτικά, οικονομικά και κοινωνικά προβλήματα της νέας Κίνας. Εκείνος, όμως, το πρώτο πράγμα που με ρώτησε ήταν: «Τι λένε στη Δύση για το ζήτημα της Ταϊβάν;». Από πλευράς μου, αμηχανία. Πώς να του εξηγήσω ότι στη Δύση όχι μόνο δεν συζητείται, αλλά πως δεν ξέρουμε καλά καλά που ακριβώς βρίσκεται η Ταϊβάν;
Για τους Κινέζους, το αμφιλεγόμενο θέμα της πολιτικής οντότητας της Ταϊβάν είναι ίσως το σημαντικότερο από τα εθνικά ζητήματα. Η πρόκληση που προσφάτως απηύθυνε στην Κίνα επ’ αυτού ο Τραμπ, αγγίζει τις πιο ευαίσθητες χορδές της κινεζικής ηγεσίας.
Το μικρό νησί της Ταϊβάν βρίσκεται σε απόσταση 160 χιλιομέτρων από τα νοτιοανατολικά παράλια της Κίνας. Εδώ και σχεδόν επτά δεκαετίες, βρίσκεται σε συνεχόμενη αντιπαράθεση με την Λαϊκή Δημοκρατία της Κίνας. Αποκαλούμενο Φορμόζα από τους Πορτογάλους, το νησί πέρασε από τα χέρια πολλών κατακτητών, μεταξύ των οποίων η Ιαπωνία. Μετά το τέλος του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου επιστράφηκε στην Κίνα. Εκείνη την περίοδο στην Κίνα αναβιώνει ο εμφύλιος πόλεμος μεταξύ των κομμουνιστών του Μάο και των εθνικιστών του Τσιανγκ Κάι Σεκ. Το 1949, με την επικράτηση του Μάο, οι εθνικιστές υποχρεούνται να υποχωρήσουν και βρίσκουν καταφύγιο στην Ταϊβάν, όπου ιδρύουν ένα νέο κράτος, την Δημοκρατία της Κίνας. Δεκάδες χιλιάδες Κινέζοι αντίθετοι στον κομμουνισμό τους ακολουθούν.
Αρχικά, η Ταϊβάν αναγνωρίσθηκε από πολλά δυτικά κράτη ως το επίσημο κράτος της Κίνας και απέκτησε έδρα στον ΟΗΕ. Σύμμαχος των ΗΠΑ κατά τη διάρκεια του Ψυχρού Πολέμου, η Ταϊβάν έγινε ακρίτας εναντίων του διεθνή κομμουνισμού.
Στο εν τω μεταξύ, το αυταρχικό και βίαιο καθεστώς του Τσιανγκ Κάι Σεκ επέφερε μία σειρά εκσυγχρονιστικών οικονομικών μεταρρυθμίσεων που προώθησαν την βιομηχανική ανάπτυξη της νήσου. Την δεκαετία του 1970 η Ταϊβάν ήταν η δεύτερη γρηγορότερα αναπτυσσόμενη οικονομία στην Ασία, πετυχαίνοντας εντυπωσιακή οικονομική ανάπτυξη, με την στήριξη των ΗΠΑ, που έμμεινε στην ιστορία ως «το Ταϊβανέζικο Θαύμα». Γι’ αυτό το λόγο, μαζί με Σιγκαπούρη, Χονγκ Κονγκ και Νότια Κορέα, η Ταϊβάν έγινε γνωστή ως μία από τις «Τέσσερις Ασιατικές Τίγρεις».
* Σινολόγος, βοηθός ερευνητή στο Τμήμα Πολιτικών Επιστημών του Πανεπιστημίου της Νάπολης «L’Orientale»
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου