του Αντώνη Δ. Παπαγιαννίδη
Η συζήτηση που οργάνωσε την περασμένη εβδομάδα το ΙΝΕΡΠΟΣΤ για «Το Κυπριακό και την Κρίση στη Μέση Ανατολή» –η πρώτη μετά τον θάνατο του Γεράσιμου Αρσένη– κινήθηκε συνολικά προς την αντίθετη κατεύθυνση από την άποψη ότι θα ’πρεπε να αφεθούν ανενόχλητοι οι Κύπριοι να κάνουν τη διαπραγμάτευσή τους. και η Αθήνα, αν δεν θέλει να φανεί υποστηρικτική, τουλάχιστον να συμπαρασταθεί και να παίξει με ευθύτητα τον όποιο ρόλο της στην Πενταμερή/Πολυμερή που θα ακολουθήσει την κυρίως διαπραγμάτευση, για τα θέματα ασφαλείας δηλαδή.
Η συζήτηση όπως έγινε στο ΙΝΕΡΠΟΣΤ –θυμίζοντας ότι ο Γεράσιμος παγίως έβλεπε «το μέλλον της Κύπρου ως μέλλον του Ελληνισμού», και ότι το Κυπριακό θα όφειλε να αντιμετωπίζεται ως προσπάθεια απελευθέρωσης μιας χώρας που υπέστη εισβολή και υφίσταται κατοχή– εγείρει σημαντικά ζητήματα. Προσπαθούμε να τα κωδικοποιήσουμε, μερικές τουλάχιστον πτυχές:
Με τη σκληρότερη απορριπτική γραμμή ως προς την υπό διαπραγμάτευση λύση –όπως αυτή προδιαγράφεται– κατέβηκε ο Ευάγγ.Κουφουδάκης , του Purdue και του Πανεπιστημίου Λευκωσίας. Υποστήριξε κατά βάσιν ότι«κανείς Κύπριος Πρόεδρος δεν δικαιούται να υπογράψει κατάλυση του συνεστημένου Κράτους» (απηχώντας, ουσιαστικά, τον πυρήνα του διαγγέλματος Τάσσου Παπαδόπουλου, του 2004, για το δημοψήφισμα επί του Σχεδίου Ανάν). ότι το τότε –απορριπτικό– δημοψήφισμα οφείλει να είναι σεβαστό και σήμερα καθώς και τα ψηφίσματα 186/84 και 550/84 του ΟΗΕ που θεωρούν μόνη νομίμως υφιστάμενη την Κυπριακή Δημοκρατία. ότι μόνον πλήρης τήρηση των ευρωπαϊκών κεκτημένων (χωρίς παρεκκλίσεις) είναι νοητή σε οποιαδήποτε τωρινή συμφωνία.
Σε πιο επιχειρηματολογημένη κατεύθυνση κινήθηκε η προσέγγιση του Άγγελου Συρίγου –αναπληρωτή καθηγητή στην Πάντειο– που εξήγησε ότι η Τουρκία, ιδίως δε σήμερα, λύση του Κυπριακού θα δεχόταν είτε για να βελτιώσει την θέση της είτε άμα πιεσθεί ουσιαστικά. Για το δεύτερο, δεν δείχνει να υπάρχει τάση από οποιονδήποτε των βασικών διεθνών συντελεστών. Οπότε, κατά Συρίγο, η Άγκυρα θα πήγαινε προς λύση ("με την Ελλάδα στο καναβάτσο") αν είχε στόχευση γεωοικονομική: είτε για να εξασφαλίσει ότι το φυσικό αέριο της Ανατ. Μεσογείου θα περνά απο το έδαφός της, ώστε να έχει το μονοπώλιο διέλευσης ενεργειακών πόρων απο Ανατολάς προς την Δυτική Ευρώπη, ή πάλι για να αποκτήσει πρόσβαση στα νοτίως της Κύπρου ευρισκόμενα κοιτάσματα (γι αυτό και είναι ανησυχητικό ότι το θέμα της ακτογραμμής της "δεν έχει ακόμη συζητηθεί" στη διαδικασία του Mont Pelerin). Για το διεθνές σύστημα"η Κύπρος αποτελεί το εύκολο αντάλλαγμα" . Το 1974, η κρίση στο Αιγαίο δημιουργήθηκε ώστε να μην ασχολείται η Ελλάδα με το Κυπριακό. Το 2004, η διαδικασία Ανάν έκλεισε μετά την συνάντηση Ερντογάν-Μπους (της εποχής....), ώστε να "καταπιεί" η Τουρκία τη δημιουργία αυτόνομου Κουρδιστάν στο Ιράκ.
Σε όσους φέρνουν το παράδειγμα land for peace –έδαφος έναντι ειρήνης– στη διαδικασία Ισραήλ/Παλαιστίνης, το Κυπριακό αντίστοιχο είναι «έδαφος έναντι πολιτικών θεσμών». Πλην, όμως, τόσο το Σχέδιο Ανάν, όσο και το τωρινό πλαίσιο, με τις πολλαπλές δικλείδες και πλειοψηφίες που θεσπίζει, «υπόσχεται να αποβεί μη λειτουργικό». Και αν το Σχέδιο Ανάν πήγε να εξουδετερώσει το κυπριακό πλεονέκτημα της ένταξης της Κύπρου στην ΕΕ, η τωρινή διαδικασία επιχειρεί να εξουδετερώσει το πλεονέκτημα των ενεργειακών κοιτασμάτων νοτίως της Κύπρου.
Όμως, η συζήτηση στο ΙΝΕΡΠΟΣΤ πήγε μακριά: θα συνεχίσουμε αύριο.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου