Σφαίρες Επιρροής

του Κωνσταντίνου Κόλμερ

Τον Πολωνό πρόεδρο Αντρζέη Ντούντα υποδέχεται σήμερα στον Λευκό Οίκο ο Αμερικανός ομόλογος του Ντόναλντ Τραμπ, για να συμφωνήσουν επί της αυξημένης παρουσίας Αμερικανικών στρατευμάτων επί Πολωνικού 

εδάφους, με σκοπόν την αποθάρρυνση της Ρωσσικής επιθετικότητος. Προ ολίγων εβδομάδων κι ο Ελβετός πρόεδρος Μάουρερ έγινε δεκτός από τον Αμερικανό, για πρώτη φορά μεταπολεμικώς. Οι Ελβετικές μετοχές πρόκειται να χάσουν πρόσβαση στα Ευρωπαϊκά χρηματιστήρια εάν η Ελβετική Ομοσπονδία δεν ενδώσει στις απαιτήσεις της Κομμισσιόν, να υπογράψει νέα εμπορική συμφωνία με την οποία, μεταξύ άλλων, θ’ ανοίξει την χώρα στην αγορά των Ευρωπαίων ηλεκτροπαραγωγών.

Οι Ρωσσικές παραβιάσεις της συνθήκης για τους πυρηνικούς πυραύλους μέσου βεληνεκούς αναγκάζουν την Αμερική ν’ αναλάβει μέτρα ανασχέσεως και ως αυτά θεωρούνται η ανάπτυξη χερσαίων πυρηνικών δυνάμεων κοντά  στα Ρωσσικά σύνορα.

Τι σημαίνει η τριμερής ΗΠΑ-Ρωσίας-Ισραήλ

του Κώστα Ράπτη

Η κυβέρνηση Τραμπ, σύμφωνα τουλάχιστον με δηλώσεις μη κατονομαζόμενου στελέχους της που επικαλείται η Jerusalem Post, κάνει λόγο για «δίχως προηγούμενο διπλωματική ευκαιρία”. Ο εκπρόσωπος του Κρεμλίνου Ντμίτρι Πεσκόφ, πάλι, κάλεσε τους δημοσιογράφους να φιλτράρουν με πάσα επιφύλαξη τα fake news που πρόκειται αναμφίβολα να προκύψουν.

Ο λόγος για τη συνάντηση που πρόκειται να πραγματοποιηθεί στα τέλη του μηνός στην Ιερουσαλήμ ανάμεσα στον σύμβουλο εθνικής ασφαλείας των ΗΠΑ Τζον Μπόλτον και τους ομολόγους του της Ρωσίας Νικολάι Πατρούσεφ και του Ισραήλ Μέιρ Μπεν-Σαμπάτ.

Δημοσιεύματα που εμφανίσθηκαν το τελευταίο διάστημα, αρχής γενομένης από την σαουδαραβικών συμφερόντων εφημερίδα Asharq al-Awsat τη Δευτέρα, θέλουν την συνάντηση αυτή να επικεντρώνεται σε μία αμερικανική πρόταση αναγνώρισης της εξουσίας του Μπασάρ αλ Άσαντ στη Συρία (και γενικότερα των τετελεσμένων που δημιουργήθηκαν στα πεδία των μαχών, με την παρέμβαση και της Ρωσίας) και άρσης των σχετικών κυρώσεων, υπό τον όρο ότι η Μόσχα θα συνεργασθεί για την απομάκρυνση της ιρανικής στρατιωτικής παρουσίας από τον βόρειο γείτονα του Ισραήλ.

Η γεωπολιτική των ρωσο-αμερικανικών ενεργειακών ανταγωνισμών

του Ιωάννη Μάζη

Στο γεωπολιτικό σύμπλοκο της Μεσογείου παρατηρείται τους τελευταίους μήνες μια έντονη, όσο και επικίνδυνη, κινητικότητα στο τμήμα των δυτικών Βαλκανίων εντός του γεωπολιτικού υποσυστήματος των Βαλκανίων. Η χώρα μας έχει το θλιβερό προνόμιο να αποτελεί την τομή των δύο ασταθών υποσυστημάτων του μεσογειακού γεωπολιτικού συμπλόκου: Του υποσυστήματος των Βαλκανίων και του υποσυστήματος Τουρκίας-Εγγύς Ανατολής*.

Θα αποδείξουμε αφενός ότι τα δύο αυτά υποσυστήματα ευρίσκονται σε έντονη όσο και ασταθή συλλειτουργία στην παρούσα συγκυρία και αφετέρου θα αναδειχθεί ο κύριος γεωπολιτικός παράγων γενεσιουργός της αστάθειας αυτής, ο οποίος είναι η ενεργειακή ασφάλεια. Επίσης θα καταδειχθούν οι βασικοί πόλοι διεθνούς ισχύος, η Μόσχα και η Ουάσιγκτον, ο νεοψυχροπολεμικού τύπου ανταγωνισμός των οποίων θέτει σε αποσταθεροποιητική δυναμική το γεωπολιτικό σύμπλοκο της Μεσογείου με κύρια εστία τα δυτικά Βαλκάνια. Ο όρος «νεοψυχροπολεμικού τύπου» χρησιμοποιείται για να τονισθεί το γεγονός ότι υπάρχει σημαντική ιδεολογική απόσταση μεταξύ των δύο αυτών πόλων (και φυσικά -αλλά περισσότερο συγκεκαλυμμένη- μεταξύ Ουάσιγκτον και Πεκίνου), όπως την περίοδο του Ψυχρού Πολέμου. Η ιδεολογική διαφορά στην περίπτωση αυτή έγκειται στην κοσμοπολίτικη και ακραίως νεοφιλελεύθερη Δυτική προσέγγιση και την εθνοταυτοτική συντηρητική προσέγγιση της Ανατολής, με προεξάρχοντα πόλο την Μόσχα.

O κίνδυνος παγκόσμιου πυρηνικού πολέμου και η αξιοπιστία του αμερικανικού εκλογικού συστήματος

Του Δημήτρη Κωνσταντακόπουλου

Το γεγονός είναι αρκετά παράδοξο, αλλά δεν είναι το μοναδικό. Αντιδρώντας στο περίφημο Russiagate, το σκάνδαλο ή «σκάνδαλο», αναφορικά με την ανάμειξη ή όχι της Ρωσίας στις αμερικανικές εκλογές, που έχει προκαλέσει ένα κύμα νεομακαρθισμού στις Ηνωμένες Πολιτείες, αλλά και στην αλληλένδετη, ταχεία επιδείνωση των αμερικανο-ρωσικών σχέσεων, που έχει αυξήσει σημαντικά τον κίνδυνο πυρηνικού πολέμου, μια σειρά επιφανών Αμερικανών έκαναν έκκληση αφενός για την ασφάλεια του εκλογικού συστήματος των ΗΠΑ, αφετέρου για να αντιστραφεί η πορεία κλιμάκωσης μεταξύ ΗΠΑ και Ρωσίας.

Το παράδοξο, αν μπορεί να ονομασθεί έτσι, είναι ότι κάτω από την κοινή έκκληση, συναντά κανείς ανθρώπους όπως ο γνωστότερος «αντισυστημικός» διανοούμενος της χώρας, η φωνή της αμερικανικής αμφισβήτησης Νόαμ Τσόμσκι και βετεράνους της NSA και της CIA!

Η έκκληση που δημοσιεύτηκε στο αμερικανικό περιοδικό Nation, αποδέχεται ότι πολλοί Αμερικανοί παραμένουν βαθιά διχασμένοι σχετικά με τις αναφορές για ρωσική επέμβαση στις εκλογές του 2016, τη στιγμή ακριβώς που οι αμερικανορωσικές σχέσεις βρίσκονται στο «χειρότερο και πιο επικίνδυνο σημείο» τους εδώ και πολλές δεκαετίες.

Ξεκινώντας με αφετηρία αυτές τις δύο διαπιστώσεις, ζητούν αφενός μέτρα ώστε το αμερικανικό εκλογικό σύστημα να γίνει ασφαλές σε όλες του τις πτυχές, αλλά και για να μειωθεί η ένταση μεταξύ των δύο πυρηνικών υπερδυνάμεων.

Η 5η αμερικανική φάλαγγα στη Ρωσία

analyst

.

Προσπαθώντας ο πρόεδρος Putin να εντάξει τη χώρα του στο δυτικό οικονομικό σύστημα, διατηρώντας παράλληλα την εθνική της κυριαρχία, ακολουθεί έναν μη ρεαλιστικό στόχο – αφού είναι αδύνατον να πετύχει και τα δύο, επειδή πρόκειται για αντικρουόμενες θέσεις.

.

Ανάλυση

Σύμφωνα με τον P.C. Roberts, ο πρόεδρος Putin δεν θα καταφέρει τελικά να «απελευθερώσει» τη χώρα του από τις Η.Π.Α., επειδή πιστεύει πως η οικονομική ανάπτυξη της Ρωσίας εξαρτάται από την ένταξη της στη δυτική οικονομία – παρά τις προσπάθειες του για την εξέλιξη της Ευρασίας, καθώς επίσης την υποστήριξη του δρόμου του μεταξιού που προωθείται από την Κίνα.

Ως εκ τούτου διστάζει να διακόψει τις σχέσεις του με τη Δύση – κάτι που, τόσο από τη Μ. Βρετανία, όσο και από τις Η.Π.Α., ερμηνεύεται ως έλλειψη αποφασιστικότητας και ενθαρρύνει την κλιμάκωση των προκλήσεων τους. Φαίνεται δε πως οι προκλήσεις αυτές θα εντατικοποιηθούν, έως ότου η μοναδική επιλογή της Ρωσίας θα είναι είτε η συνθηκολόγηση, είτε ο πόλεμος.

Εάν ο κ. Putin εκμεταλλευόταν την επιθετική στάση του προέδρου Trump εναντίον της Ευρώπης, η οποία πλέον ανησυχεί για το μέλλον της, θα μπορούσε να διαλύσει τόσο τη δυτική συμμαχία, όσο και το ΝΑΤΟ – κάτι που όμως δεν συμβαίνει, επειδή είναι απολύτως πεπεισμένος πως η Ρωσία χρειάζεται τη Δύση. Το σφάλμα του οφείλεται στην επιρροή που του ασκούν οι οικονομολόγοι της χώρας του – οι οποίοι έχουν υποστεί «πλύση εγκεφάλου» κατά τη διάρκεια της ηγεσίας του κ. Γέλτσιν, από τους αμερικανούς νεοφιλελεύθερους συναδέλφους τους. Εύλογα βέβαια, αφού οι κομμουνιστικές οικονομίες είχαν καταστραφεί, η ρωσική χρεοκόπησε υφιστάμενη τα πάνδεινα από το ΔΝΤ, ενώ η επιτυχημένη Αμερική έτεινε «χέρι βοηθείας» – το οποίο χέρι όμως, διαπιστώνοντας τον υπόγειο πλούτο της Ρωσίας, έδωσε τον έλεγχο της μέσω των ιδιωτικοποιήσεων σε μία μικρή Ολιγαρχία, φιλικά διακείμενη προς τις Η.Π.Α.

ΝΕΟ-ΜΑΚΑΡΘΙΣΜΟΣ: Ο ΨΥΧΡΟΣ ΠΟΛΕΜΟΣ ΑΠΕΙΛΕΙ ΤΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ

Του Δημήτρη Κωνσταντακόπουλου

Η απόπειρα δολοφονίας ενός Ρώσου πρώην διπλού πράκτορα και της κόρης του στη Βρετανία, με νευροπαραλυτικό αέριο, ήταν το τελευταίο από μια σειρά επεισοδίων που οδηγούν ταχύτατα σε πολύ σοβαρή επιδείνωση του όλου κλίματος στις σχέσεις Δύσης και Ρωσίας, που θυμίζει πια, όλο και περισσότερο, τις χειρότερες στιγμές του Ψυχρού Πολέμου, με τις εκατέρωθεν κατηγορίες να δίνουν και να παίρνουν, συνοδευόμενες και από αντίστοιχες στρατιωτικές κινητοποιήσεις συμβατικών και πυρηνικών δυνάμεων.

Και στις Ηνωμένες Πολιτείες η ατμόσφαιρα επιβαρύνεται και εσωτερικά πάρα πολύ, με τον θόρυβο και τις ανακρίσεις περί την εικαζόμενη ανάμειξη της Ρωσίας στις αμερικανικές προεδρικές εκλογές του 2016.

Δεν έχουμε φτάσει εκεί, αλλά το κλίμα και στις ΗΠΑ και στη Δυτική Ευρώπη αρχίζει, σε μερικές περιπτώσεις, να θυμίζει περίοδο Μακαρθισμού. Είναι χαρακτηριστικό ότι πρόσφατα κατηγορήθηκε ο ίδιος ο αρχηγός του Βρετανικού Εργατικού Κόμματος Τζέρεμι Κόρμπιν, αξιωματικής αντιπολίτευσης στη χώρα, που μάλιστα προηγείται των Τόρις στις δημοσκοπήσεις, ότι συναντήθηκε με κάποιον υποτιθέμενο σοβιετικό κατάσκοπο προ δεκαετιών.

BACK TO THE USSR

Του Δημήτρη Κωνσταντακόπουλου

Η πρόσφατη ομιλία του Προέδρου Πούτιν, με την οποία προσδιόρισε το πυρηνικό δόγμα της χώρας του και παρουσίασε τα νέα «υπερόπλα» που ανέπτυξε, σε απάντηση, όπως είπε, της απόσυρσης των Αμερικανών από τη συνθήκη ΑΒΜ, πρέπει να θεωρηθεί μείζον σημείο καμπής της παγκόσμιας κατάστασης. Συνιστά εκ των πραγμάτων επισημοποίηση της εισόδου σε περίοδο παγκόσμιου Ψυχρού Πολέμου, χωρίς όμως τους κοινά αποδεκτούς «κανόνες συνεννόησης και συμπεριφοράς» μεταξύ των υπερδυνάμεων, που υπήρχαν μετά την κρίση της Κούβας το 1963 και χωρίς το θεμέλιο της δομής ελέγχου των εξοπλισμών που ήταν η συνθήκη ΑΒΜ του 1972.

O ίδιος βέβαια ο Ρώσος Πρόεδρος το διαψεύδει, λέγοντας ότι «όποιος μιλάει για Ψυχρό Πόλεμο κάνει προπαγάνδα», αλλά, όπως και να το ονομάσει κανείς αυτό, δεν υπάρχει αμφιβολία, επί τη βάσει των γεγονότων και των πράξεων, ότι έχουμε επιστρέψει σε περίοδο προγενέστερη όχι του 1989, αλλά του 1963, τηρουμένων των αναλογιών. Στα πυρηνικά, αλλά επίσης στη Μέση Ανατολή και σε ένα σωρό άλλα θέματα.

Η στρατηγική ισοτιμία είναι γεγονός, λέει στο ΑΜΠΕ ο Ρέι Μακ Γκόβερν, που διηύθυνε το σοβιετικό τμήμα της CIA επί πολλά χρόνια και ήταν αυτός που ενημέρωνε καθημερινά πέντε διαδοχικούς αμερικανούς Προέδρους για το τι συμβαίνει στην ΕΣΣΔ. Ο Αμερικανός ειδικός πιστεύει ότι κακώς η χώρα του εγκατέλειψε την «πολύ καλή» όπως τη χαρακτηρίζει, συνθήκη ΑΒΜ και εκφράζει την ευχή, οι στρατηγοί των Πεζοναυτών που χαράζουν σήμερα τη στρατιωτική πολιτική των ΗΠΑ να μην θεωρήσουν μπλόφα τα όπλα που απεκάλυψε ότι έχει ο Πούτιν. Ενώ ο πρώην Υπουργός της κυβέρνησης Ρέηγκαν και πρώην διευθυντής της Wall Street Journal Πωλ Κραιγκ Ρόμπερτς, μας λέει ότι δεν πρόκειται απλώς για ισοτιμία, αλλά για στρατιωτική υπεροχή της Μόσχας. Αν όντως υπάρχουν αυτά τα όπλα, όπως πύραυλοι Κρουζ με πυρηνικά, τότε μιλάμε για μείζονα τεχνολογική επανάσταση, για γιγαντιαίο επίτευγμα, λέει από την πλευρά του στο ΑΜΠΕ,  ο Ρώσος στρατιωτικός αναλυτής Αλεξάντρ Γκολτζ.

Η ρωσοϋστερία ως πολιτικοοικονομικό εργαλείο

του Δημήτρη Χρήστου

Επικίνδυνες διαστάσεις έχει λάβει η όξυνση στις σχέσεις των ΗΠΑ με τη Ρωσία.  Οι νέες οικονομικές κυρώσεις που επέβαλε στον Τραμπ (σχεδόν ομόφωνα) το Κογκρέσο να τις εφαρμόσει, δεν έμειναν αναπάντητες από τη Μόσχα. Ο Πούτιν ανακοίνωσε -ως πρώτη αντίδραση- την απέλαση 755 Αμερικανών διπλωματών.  «Οι ΗΠΑ έκαναν μία κίνηση, προκειμένου να επιδεινώσουν τις σχέσεις με τη Ρωσία, χωρίς μάλιστα να έχουν προκληθεί» τόνισε, μεταξύ άλλων, ο Ρώσος πρόεδρος και πρόσθεσε ότι «η  κίνηση αυτή περιλαμβάνει και παράνομους περιορισμούς που πλήττουν και τρίτες χώρες συμμάχους της Ρωσίας».

Από πολλούς αναλυτές η απόφαση του Κογκρέσου αναγνωρίστηκε ως μια ισχυρή δοκιμασία για τον Τραμπ. Του ζητούν να αποδείξει πως δεν έχει καμία σχέση με το Κρεμλίνο. Η κατάσταση περιπλέκεται, καθώς από τις κυρώσεις σε βάρος ρωσικών ενεργειακών κολοσσών πλήττονται και τα συμφέροντα χωρών της ΕΕ.

Βρυξέλλες και Βερολίνο δήλωσαν πως αν επιβληθούν τελικά οι εν λόγω κυρώσεις, θα υπάρξει απάντηση, κάτι που έπραξε πρώτη η Μόσχα. Μάλιστα, Ευρωπαίοι κατηγορούν τις ΗΠΑ πως οι κυρώσεις έχουν ως στόχο την προώθηση των αμερικανικών ενεργειακών συμφερόντων. Δηλαδή την εξαγωγή στην ΕΕ υγροποιημένου φυσικού αερίου. Όμως, κάτι τέτοιο είναι δύσκολο να γίνει σε ομαλές συνθήκες, όσο οι αμερικανικές εξαγωγές δεν μπορούν να ανταγωνιστούν, και λόγω κόστους μεταφοράς, το ρωσικό φυσικό αέριο που μεταφέρεται με αγωγούς.

Η «τέλεια καταιγίδα» στην αμερικανική εξωτερική πολιτική

Οι ιδιαίτερες προκλήσεις που αντιμετωπίζουν οι ΗΠΑ θα απαιτήσουν επιδέξιους ελιγμούς. Η κόντρα με Βενεζουέλα και οι τεταμένες σχέσεις με Ιράν. Γιατί η πραγματική «μάχη» βρίσκεται στην Ασία.

της Reva Goujon

Η δέσμευση του Λευκού Οίκου να βάζει «πρώτα την Αμερική» στις διαδικασίες λήψεις αποφάσεων σημαίνει πως ο πρόεδρος έχει την ευθύνη να βάζει σε προτεραιότητα τα προβλήματα της δικής του χώρας, αντί των προβλημάτων του υπόλοιπου κόσμου. Όμως, η τήρηση της υπόσχεσης αυτής δεν είναι τόσο εύκολη όσο ακούγεται. Άλλωστε, οι εξωτερικές πολιτικές των μεγάλων δυνάμεων δημιουργούνται, δεν επιβάλλονται.

Αν μπορούμε να υποθέσουμε πως κάθε έθνος ακολουθεί τα δικά του συμφέροντα, τότε μπορούμε να περιμένουμε πως ο εκτελεστής της εξωτερικής πολιτικής τους πρέπει να βγάζει νόημα από ένα περίπλοκο γεωπολιτικό σκηνικό, εσωτερικεύοντας τις επιτακτικές ανάγκες και τους περιορισμούς που διαμορφώνουν τη δική του συμπεριφορά και αυτή των εταίρων του. Αυτό σημαίνει εν μέρει την αναγνώριση πιθανών σημείων ανταγωνισμού και συνεργασίας, δίνοντας προτεραιότητα στα θέματα που αποτελούν στρατηγική απειλή για τη δημοκρατία.

Σημαίνει επίσης δοκιμή και έλεγχο των επιπτώσεων, καθορίζοντας τα πιο κρίσιμα σημεία στα οποία θα πρέπει να δοθεί προσοχή. Η υπερβολική φιλοδοξία, είτε λόγω εγωϊσμού είτε λόγω ρομαντισμού, αναπόφευκτα θα περάσει στον χώρο της εξωτερικής πολιτικής, όμως μπορεί να περιοριστεί. Και όσο μεγαλύτερη είναι η δύναμη, τόσο πιο πολλά εργαλεία έχει στη διάθεσή της για να σχηματίσει μια πολιτική σχεδιασμένη ώστε να κατευθύνει διακριτικά τους αντιπάλους και τους συμμάχους της προς την επιθυμητή πορεία, χωρίς να ντροπιάζεται κανείς.

Η αμερικανική επίθεση εναντίον της Ρωσίας

analyst

Επειδή οι αμερικανοί δεν κατάφεραν να γονατίσουν τη Ρωσία με τις κυρώσεις του 2014, με την τεχνητή πτώση των τιμών του πετρελαίου, καθώς επίσης με τις χρηματοπιστωτικές επιθέσεις εναντίον του νομίσματος της, ο επόμενος στόχος τους φαίνεται να είναι η πλήρης αποκοπή της από την Ευρώπη.

του Αλέξη Ζακυνθινού

Άρθρο

Ο πρόεδρος Trump αναγκάσθηκε τελικά να υπογράψει το νόμο για την εντατικοποίηση των κυρώσεων εναντίον της Ρωσίας – κριτικάροντας τον ταυτόχρονα, επειδή εμποδίζει την ελάφρυνση των «μέτρων τιμωρίας» της χώρας κάποια στιγμή αργότερα. Αιτιολόγησε δε την υπογραφή παρά τη θέληση του με το ότι, προηγείται η εθνική ενότητα των Η.Π.Α. απέναντι στη ρωσική κυβέρνηση – αν και κανένας δεν τον πίστεψε, γνωρίζοντας πως πρόκειται για μία ακόμη απόδειξη της αδυναμίας του σε σχέση με το βαθύ κράτος που στην πραγματικότητα κυβερνάει τις Η.Π.Α.

Από την άλλη πλευρά η ΕΕ αντέδρασε έντονα απέναντι στην αμερικανική αυτή ενεργεία – ιδίως η γερμανίδα υπουργός οικονομικών, η οποία έκρινε το νόμο ως αντίθετο στο Διεθνές Δίκαιο, επειδή συμπεριλαμβάνει κυρώσεις σε γερμανικές επιχειρήσεις. Σε κάθε περίπτωση, το μήνυμα του νέου νόμου είναι πως η ΕΕ έχει τότε μόνο μέλλον, εάν σταματήσει να προμηθεύεται από τη Ρωσία και αγοράζει φυσικό αέριο από τις Η.Π.Α. – οπότε η επιμονή των Η.Π.Α. σε σχέση με τις ρωσικές κυρώσεις εντάσσεται στον ενεργειακό πόλεμο μεταξύ των δύο μεγάλων πυρηνικών δυνάμεων.

Ξαναανακαλύπτοντας την πολυπλοκότητα στις διεθνείς σχέσεις

του Αντώνη Δ. Παπαγιαννίδη

Το ασπρόμαυρο κυριαρχεί πολύ συχνά στην προσέγγιση των διεθνών σχέσεων στην δημόσια συζήτηση – ακόμη και σ’ εκείνην που περνιέται για σοβαρή. (Αυτό δεν ισχύει μόνο για τα δικά μας. Ισχύει – και με το παραπάνω! – στις χώρες με λεγόμενα ανεπτυγμένα πολιτικά και μηντιακά συστήματα. Και εκεί βλέπει κανείς υπεραπλουστεύσεις και αστείες θεωρίες και συμπεράσματα που οδηγούν π.χ. σε Τραμπ. Αλλά… ας μείνουμε στα δικά μας). Τον τελευταίο καιρό είχαμε περιπτώσεις/παραδείγματα που καλά θα κάναμε να έχουμε προσέξει περισσότερο, καθώς ως χώρα και ως λαός και ως πολιτικό σύστημα ζούμε σε μια περιοχή και σε έναν χρόνο όπου το γεωπολιτικό, οι εφηρμοσμένες διεθνείς σχέσεις παίζουν σημαντικό ρόλο. Και κινδυνεύουν να παίξουν ακόμη σημαντικότερο.

Δείτε για παράδειγμα την επιδείνωση των Αμερικανο-Ρωσικών. Ξέρετε, εκείνων που θα πήγαιναν να εξομαλυνθούν επί Τραμπ, να γεφυρωθούν χάσματα, χειραψίες Τραμπ-Πούτιν κλπ. Προέκυψε αντ’ αυτού επιδείνωση. Με πρόσκαιρη απόληξη την αναγγελία νέας γενεάς κυρώσεων κατά της Μόσχας: με 419 ψήφους υπέρ και …3 κατά στην Βουλή των Αντιπροσώπων, με 98 υπέρ και 2 κατά στην Γερουσία (και με «πρόνοια» να μπει η Ρωσία στο ίδιο τσουβάλι με Ιράν και Β. Κορέα) προχώρησε σειρά οικονομικών κυρίως απαγορεύσεων. Ο Αμερικάνος Πρόεδρος πήγε προς στιγμήν να αντιδράσει, τελικά δήλωσε ότι δεν θα θέσει βέτο (το οποίο θα παρακαμπτόταν, άλλωστε). Η δε Ρωσία ανακοίνωσε αντίποινα, με το μεγαλύτερο κύμα απελάσεων Αμερικανών διπλωματών – 455 τον αριθμό. Έως εδώ, τίποτε το αληθινά «καινούργιο», απλώς μια επάνοδος σε ψυχροπολεμική ατμόσφαιρα. Το αληθινό ενδιαφέρον ήταν ότι οι Ευρωπαίοι … αντέδρασαν σαν να τους τσίμπησε αλογόμυγα. Με ένα κάποιο ιδεολογικό περίβλημα – ότι δεν μπορεί «μονομερείς αποφάσεις να βλάπτουν συμμάχους» - η Ευρώπη, δηλαδή η Γερμανία, είδε ότι οι Αμερικανικές απαγορεύσεις θα μπορούσαν να βλάψουν δικές τους επιχειρήσεις. Π.χ. να… καθυστερήσουν τον Nord Stream-2, ή και να τον παγώσουν. Παρευθύς η Ευρωπαϊκή Επιτροπή παρεκλήθη από το Βερολίνο να… ετοιμάσει αντίμετρα κατά της Ουάσιγκτων. Τα ετοιμάζει.

Η σύρραξη με την Ρωσία είναι η επιλογή πολιτικής της Ουάσινγκτον

iskra

του Paul Graig Roberts

To αποδεικνύει η ομοφωνία στο Κογκρέσο για τις νέες απρόκλητες «κυρώσεις».

«Ο Πόλεμος είναι στα χαρτιά », είναι η δυσοίωνη διάγνωση του πολύπειρου Αμερικανού καθηγητή, συγγραφέα, πρώην υπουργού, αρχισυντάκτη και δημοσιολόγου διεθνούς ακτινοβολίας, μετά την ομόφωνη στο κογκρέσο κήρυξη οικονομικού πολέμου στη Ρωσία. Ο δικός του τίτλος στο κατωτέρω άρθρο ήταν: «Το νέο νομοσχέδιο ρωσικών κυρώσεων είναι το μνημείο εγκληματικότητας της Ουάσινγκτον». Ιδού πως τον υποστηρίζει:

Το Κογκρέσο των Ηνωμένων Πολιτειών, με σχεδόν παμψηφία στη Βουλή όσο και στη Γερουσία, κατέστησε σαφές ότι προτιμά να καταστρέψει τον Πρόεδρο των ΗΠΑ και να αυξήσει τον κίνδυνο πυρηνικού πολέμου από το να αποφύγει την σύρραξη με τη Ρωσία, ομαλοποιώντας τις σχέσεις.

Η ψήφος για τις νέες κυρώσεις καθιστά μάταιο για τον Πρόεδρο Τραμπ να θέσει βέτο κατά του νομοσχεδίου, αφού υιοθετήθηκε και από τα δύο σώματα με πλειοψηφία μεγαλύτερη των δύο τρίτων που απαιτείται για την ανατροπή της προεδρικής αρνησικυρίας. Το μόνο που μπορεί να πετύχει ο Τραμπ με ένα βέτο είναι να αποδείξει τις ψευδείς κατηγορίες ότι συνεργάζεται με τον Βλαντιμίρ Πούτιν.

Τι απέφερε εντέλει η συνάντηση Putin-Trump;

iskra

του Κώστα Ράπτη

Την ώρα που η σύνοδος της G20 στο Αμβούργο επισκιαζόταν από τον εντυπωσιακό όγκο των διαδηλώσεων και τα μεγάλης κλίμακας επεισόδια, η σύνοδος G2, δηλαδή η από καιρό αναμενόμενη συνάντηση ανάμεσα στον Αμερικανό πρόεδρο Donald Trump και τον Ρώσο ομόλογό του Vladimir Putin μάλλον στέφθηκε με μεγαλύτερη επιτυχία και σίγουρα είχε περισσότερο βάθος.

Το ίδιο το γεγονός ότι μια συνάντηση προγραμματισμένη να διαρκέσει 30 λεπτά διήρκεσε εντέλει 2 ώρες και 20 λεπτά είναι ενδεικτικό του ότι δεν υπήρξε διερευνητική και προφανώς, παρά τις εμμονές ορισμένων δυτικών μέσων ενημέρωσης, δεν επικεντρώθηκε στο ζήτημα της υποτιθέμενης ρωσικής ανάμειξης στις αμερικανικές εκλογές.

Άλλωστε, και ο ίδιος ο Αμερικανός πρόεδρος έκανε σαφές ότι προσέβλεπε σε αποτελέσματα, καθώς επέλεξε να συνοδεύεται από τον υπουργό Εξωτερικών Rex Tiellerson, που ως επικεφαλής της ExxonMobil έχει και στο παρελθόν συναντήσει τον Putin, αφήνοντας εκτός της συνάντησης αξιωματούχους με πολύ πιο επιθετική στάση έναντι της Ρωσίας, όπως τον υπουργό Άμυνας James Mattis, τον Σύμβουλο Εθνικής Ασφαλείας McMaster ή την καθ’ ύλην αρμόδια Fiona Hill από το Εθνικό Συμβούλιο Ασφαλείας.

«Ρωσική» κρίση στις ΗΠΑ

του Γιώργου Καπόπουλου

Όποτε εκδηλώνεται θεσμική κρίση στις ΗΠΑ ο κάνονας θέλει τη χώρα να βρίσκεται σε κρίσιμο σταυροδρόμι στρατηγικών επιλογών. Η προσωπικότητα του εκάστοτε Προέδρου παίζει ρόλο, αλλά το κυρίαρχο είναι η προσπάθεια κάθε κέντρου εξουσίας θεσμικού και μη να συναποφασίσει, να συνδιαμορφώσει είτε τη διόρθωση πορείας είτε την ανατροπή.

Ο Τραμπ από την κατάκτηση του χρίσματος των Ρεπουμπλικάνων και μετά θεωρήθηκε από το σύστημα απρόβλεπτος και επικίνδυνος: Μέχρι την προεδρική εκλογή του Νοεμβρίου επιχειρήθηκε η ανάσχεση του ετερόκλητου Αντισυστημικού Μετώπου που του έδωσε την πλειοψηφία στο Κολέγιο των Εκλεκτόρων, στη συνέχεια η εξημέρωσή του και σήμερα πλέον η χωρίς προσχήματα προσπάθεια αποπομπής του.

Η σύγκρουση φαίνεται πλέον μη αντιστρέψιμη δυναμική με Κογκρέσο, Υπηρεσίες και Μηχανισμούς να έχουν εκτεθεί σε τέτοιο βαθμό, ώστε να είναι αδύνατη μια συμβιβαστική λύση.

Στο επίκεντρο της αμφισβήτησης του Τραμπ από τους αντιπάλους του είναι οι σχέσεις, διαπλοκές, εξαρτήσεις του Προέδρου και στενών συνεργατών του με το Κρεμλίνο, αλλά και διαρροές απόρρητων πληροφοριών υψηλής διαβάθμισης.

Αυτό που αποσιωπάται, αν δεν επισκιάζεται, είναι ότι οι σχέσεις της Ουάσιγκτον με τη Μόσχα είχαν αποτελέσει δύο φορές πριν από την είσοδο του Τραμπ στον Λευκό Οίκο πεδίο σκληρής συγκρουσης και της κυβέρνησης Ομπάμα με θεσμούς, μηχανισμούς και υπηρεσίες.

Πριν από ένα χρόνο ακριβώς στο Στέιτ Ντηπάρτμεντ συνέβη κάτι το πρωτοφανές στα χρονικά της εξωτερικής πολιτικής των ΗΠΑ: Πενήντα και πλέον υψηλόβαθμοι διπλωμάτες καριέρας υπέγραψαν Μανιφέστο με το οποίο δήλωναν την πλήρη διαφωνία και αντίθεσή τους με την πολιτική των Ομπάμα-Κέρι στη Συρία και στη Μέση Ανατολή, όπως αυτή είχε διαμορφωθεί μετά τη Συμφωνία για τα πυρηνικά του Ιράν, αλλά και την ολοένα και πιο στενή συνεργασία με τη Μόσχα.

ΚΙΝΔΥΝΟΣ ΠΥΡΗΝΙΚΗΣ ΣΥΓΚΡΟΥΣΗΣ – Ο ΠΟΛΕΜΟΣ ΣΤΗ ΜΕΣΗ ΑΝΑΤΟΛΗ, Η ΡΩΣΙΑ, Η ΚΙΝΑ ΚΑΙ Η ΠΑΓΚOΣΜΙΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ

του Δημήτρη Κωνσταντακόπουλου

Το παρακάτω άρθρο γράφτηκε το πρωί της 11ης Απριλίου, για τη στήλη “Ιδέες και Απόψεις” του ΑΠΕ-ΜΠΕ, όπου και δημοσιεύτηκε. Διατηρούσα ακόμα μια επιφύλαξη και, δεδομένου μάλιστα ότι έγραφα για το εθνικό πρακτορείο ειδήσεων, προτίμησα να μην είμαι όσο “ανησυχητικός” θα ήμουν κανονικά.

Δυστυχώς, το τελεσίγραφο που απηύθυνε, πηγαίνοντας στη Μόσχα, ο Υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ κ. Τίλερσον, δεν αφήνει σχεδόν κανένα περιθώριο αισιοδοξίας. Το να πεις στη Ρωσία ή με μας, ή με τον ‘Ασαντ, σημαίνει ότι την απειλείς περίπου με πόλεμο αν δεν συνθηκολογήσει!

Πλησιάζουμε έτσι ολοταχώς στο σημείο που θα είναι πάρα πολύ δύσκολο σε οποιαδήποτε από τις δύο πλευρές να κάνει υποχώρηση. ‘Οπως είπε σήμερα ο βετεράνος μελετητής της Ρωσίας Στέφεν Κοέν, στο CNN, είμαστε τώρα στο πιο επικίνδυνο σημείο των αμερικανο-ρωσικών σχέσεων μετά την κρίση των πυραύλων στην Κούβα.

Στη συνέχεια το άρθρο όπως δημοσιεύτηκε

Back to the Future (Ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή και η παγκόσμια οικονομία)

Του Δημήτρη Κωνσταντακόπουλου

Ακόμα και στη ζωή μιας “Κασσάνδρας”, υπάρχουν στιγμές ικανοποίησης, αν και δύσκολα μπορεί η ικανοποίηση της επιβεβαίωσης να αντισταθμίσει τη συνείδηση μιας ζοφερής πραγματικότητας.

Γι’ αυτό και ήταν ανάμεικτα τα αισθήματά μου, όταν, λίγο πριν πέσουν οι πύραυλοι στη Συρία, πήρα ένα μέιλ από τον Τζέιμς Γκαλμπρέιθ με τον τίτλο “Είχες δίκηο” και μια μόνο φράση μέσα “Το είδες νάρχεται. Δεν το είδα. Τζέιμς”.

Γιάννης Μάζης - Αλλαγές σχέσεων Αμερικής - Ρωσσίας, Παγκοσμιοποίησης λόγω Ντόναλντ Τραμπ, 31-1-2017

Ηχητικό τεκμήριο. Τις ερωτήσεις υποβάλλει ο Δημήτρης Λιάτσος από το ρωσσικό Sputnik Express.

Η συνέντευξη δόθηκε μετά την πρώτη τηλεφωνική επικοινωνία του νέου προέδρου των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ με τον ομόλογό του της Ρωσσίας Βλαντιμίρ Πούτιν.

Επανεκκίνηση ή περιπλοκή;

του Γιώργου Καπόπουλου

Οι σχέσεις ΗΠΑ - Ρωσίας βρίσκονται στο χαμηλότερο επίπεδό τους από την εποχή του Ψυχρού Πολέμου δήλωσε χθες ο υφυπουργός Εξωτερικών της Ρωσίας Ριάμπκοφ σχεδόν σαράντα ημέρες μετά την είσοδο του Τραμπ στο Λευκό Οίκο και λίγες ώρες πριν από την ομιλία του προέδρου των ΗΠΑ ενώπιον του Κογκρέσου.

Ανεξάρτητα από το τι θα πει στην κοινή συνεδρίαση Βουλής και Γερουσίας ο ένοικος του Λευκού Οίκου, ο ορίζοντας των σχέσεων της Ουάσιγκτον με τη Μόσχα είναι σήμερα πολύ πιο θολός από ό,τι ήταν οκτώ χρόνια πριν στην αρχή της θητείας Ομπάμα, όταν το ζητούμενο ήταν η «Επανεκκίνηση» (Reset) στις διμερείς σχέσεις.

Τότε η γραμμή πλεύσης απέναντι στη Μόσχα ήταν μια αναζήτηση στον κύκλο των διαμορφωτών της εξωτερικής πολιτικής στην Ουάσιγκτον στους αρμόδιους κρατικούς μηχανισμούς, υπηρεσίες, ινστιτούτα και λόμπι.

Σήμερα οποιαδήποτε κίνηση ή πρωτοβουλία του Λευκού Οίκου προς το Κρεμλίνο θα επηρεάσει άμεσα την εσωτερική διαμάχη στις ΗΠΑ, καθώς παρά τη μη δημοσιοποίηση ή ύπαρξη χειροπιαστών αποδείξεων, το κλίμα που κυριαρχεί στο Κογκρέσο και στην πλειοψηφία των ΜΜΕ είναι ότι η εκλογή Τραμπ είναι αποτέλεσμα παρέμβασης της Μόσχας σε όλες τις φάσεις της προεκλογικής εκστρατείας.

Επί πλέον με θόλο τον ορίζοντα και ως προς τη στάση που θα υιοθετήσει ο Τραμπ απέναντι στην Ευρώπη, στην Ευρωπαϊκή Ένωση και το ΝΑΤΟ, παρά τις διαβεβαιώσεις που έδωσαν πρόσφατα ο επικεφαλής του Στέιτ Ντιπάρτμεντ, Τίλερσον και ο επικεφαλής του Πενταγώνου, Μάτις, στη Βόννη και στις Βρυξέλλες και ο αντιπρόεδρος Πενς στη Ετήσια Διάσκεψη Ασφαλείας στο Μόναχο, είναι βέβαιο ότι οποιαδήποτε δήλωση, επίσκεψη ή συνάντηση που θα πιστοποιούσε πρόθεση προσέγγισης των ΗΠΑ με τη Ρωσία θα προκαλούσε αντιδράσεις και στην Ευρώπη.

Είναι εφικτή η προσέγγιση ΗΠΑ-Ρωσίας;

Του Μιχάλη Διακαντώνη*

Η εκλογή του Donald Trump στον προεδρικό θώκο των ΗΠΑ, έχει πυροδοτήσει μία ρητορική περί πιθανής διπλωματικής επαναπροσέγγισης μεταξύ ΉΠΑ και Ρωσίας. Η άποψη αυτή εδράζεται σε μια σειρά γεγονότων όπως είναι: οι δηλώσεις αμοιβαίας συμπάθειας που κατά καιρούς Putin και Trump έχουν ανταλλάξει μεταξύ τους, ο διαμεσολαβητικός ρόλος που φαίνεται να διαδραματίζει σ’ αυτή την προσέγγιση ο πρώην Υπουργός Εξωτερικών και Σύμβουλος Εθνικής Ασφαλείας των ΗΠΑ, Henry Kissinger, η στελέχωση της αμερικανικής κυβέρνησης από άτομα που διατηρούν ιδιαίτερες σχέσεις με τη Ρωσία (Max Tillerson ως Υπουργός Εξωτερικών και Michael Flynn ως Σύμβουλος Εθνικής Ασφάλειας) αλλά και η πιθανή ανάμιξη των ρωσικών μυστικών υπηρεσιών στην διαρροή των e-mails της Hillary Clinton, που συνέβαλλε ως ένα βαθμό στο αποτέλεσμα της εκλογικής διαδικασίας. Πόσο πιθανή και εφικτή είναι, όμως, η διπλωματική αναθέρμανση των αμερικανο-ρωσικών σχέσεων και από ποιους παράγοντες επηρεάζεται;

Η κατάσταση της ρωσικής οικονομίας

Αν και η Ρωσία εκτιμάται ότι θα επανέλθει το 2017 σε θετικούς ρυθμούς ανάπτυξης, έπειτα από δύο συνεχή έτη ύφεσης λόγω των χαμηλών τιμών ενέργειας, η οικονομία της πόρρω απέχει απ’ το να θεωρηθεί υγιής. Ο πληθωρισμός φαίνεται να σταθεροποιείται, αλλά η διαφοροποίηση της παραγωγικής της βάσης δεν έχει προχωρήσει στον επιθυμητό βαθμό. Η ανάπτυξη της βιομηχανίας σε εναλλακτικούς τομείς παραγωγής, ο περιορισμός του κυβερνητικού τομέα, ο τεχνολογικός εκσυγχρονισμός και η καλύτερη εκπαίδευση του ανθρώπινου δυναμικού, είναι ενέργειες στις οποίες πρέπει να προβεί η ρωσική ηγεσία αν δεν θέλει να δει την οικονομία της να εγκλωβίζεται μακροχρόνια σε αναιμικούς ρυθμούς ανάπτυξης. Οι αλλαγές αυτές θα απαιτήσουν χρόνο και κυρίως επενδυτικά κεφάλαια, τα όποια η Ρωσία πρέπει να αντλήσει είτε από ξένο δανεισμό είτε από αύξηση των κρατικών  της εσόδων. Καθώς, τα αποθεματικά στο ταμείο της χώρας σχεδόν εξανεμίστηκαν στις αρχές του 2017 (έφτασαν τα $16,03 δις απ’ τα $50 δις το 2016) εξαιτίας των κυβερνητικών δαπανών που είχαν στόχο να αντισταθμίσουν τα δυσμενή αποτελέσματα της ενεργειακής πτώσης των τιμών και ενώ είναι αβέβαιο αν θα αρθούν και πότε οι διεθνείς οικονομικές κυρώσεις, κρίνεται απαραίτητη η αύξηση των ρωσικών εσόδων μέσω της  διατήρησης/διεύρυνσης του πελατολογίου στον ενεργειακό τομέα, αλλά και μέσω της διατήρησης των τιμών του πετρελαίου σε επίπεδα άνω των $50.

Προεξοφλημένη διάψευση

του Γιώργου Καπόπουλου

Οσο πλησίαζε η σημερινή αλλαγή φρουράς στον Λευκό Οίκο από τον Ομπάμα στoν Τραμπ, η Αγκυρα ανέβαζε τους τόνους και τις απαιτήσεις. Απαξίωνε χωρίς προσχήματα τον απερχόμενο πρόεδρο και δήλωνε έτοιμη να κάνει ένα νέο ξεκίνημα με τον Τραμπ υπό δύο αδιαπραγμάτευτες προϋποθέσεις, την άμεση έκδοση του Ιμάμη Φετουλάχ Γκιουλέν και την επίσης άμεση διακοπή της συνεργασίας των ΗΠΑ με τους Κούρδους της Συρίας.

Κατά τα άλλα, μετά τις πρώτες τηλεφωνικές διαχύσεις Τραμπ ? Ερντογάν, το μόνο νέο στοιχείο από αμερικανικής πλευράς είναι οι αόριστες αναφορές -ευχολόγια των νέων υπουργών Εξωτερικών και Άμυνας των ΗΠΑ Τίλερσον και Μάτις στις καταθέσεις τους ενώπιον της Γερουσίας ότι θα εργασθούν για να βελτιώσουν τις διμερείς σχέσεις με την Τουρκία.

Για να δούμε την προοπτική των σχέσεων ΗΠΑ -Τουρκίας στην Προεδρία Τραμπ, πρέπει να έχουμε κατά νου ότι η Συρία και η Μέση Ανατολή στη θεώρηση του νέου προέδρου είναι ένα άθροισμα από αντιφατικές αλληλοαναιρούμενες θέσεις:

Συνεργασία με τη Ρωσία με προτεραιότητα-στόχο την εξάλειψη του Ισλαμικού Κράτους, θέση που έμμεσα αποδέχεται την παραμονή του Ασαντ.

«Πάγωμα» ή και αμφισβήτηση της Συμφωνίας για τον έλεγχο του πυρηνικού προγράμματος του Ιράν και ολόπλευρη στήριξη του Ισραήλ ακόμη και με τη μεταφορά της πρεσβείας των ΗΠΑ από το Τελ-Αβίβ στην Ιερουσαλήμ.

Προφανώς πρόκειται για αντιφάσεις που θα πρέπει να διευθετηθούν, αν δοθεί προτεραιότητα στην προσέγγιση με την Μόσχα: Μια Συμφωνία ΗΠΑ-Ρωσίας στη Συρία διατηρεί τον Ασαντ στην εξουσία, αλλά και κατοχυρώνει διευρυμένη αυτονομία για τους Κούρδους στην Βορειοανατολική Επαρχία.

Τι πραγματικά θέλει ο Πούτιν από τον Τραμπ

Η Μόσχα γνωρίζει πολύ καλά τι θέλει να κερδίσει από τη σχέση με τον νέο Αμερικανό πρόεδρο. Γιατί έχει επιτύχει ήδη μια σημαντική νίκη. Ποιος είναι ο μακροπρόθεσμος στόχος και ποιες οι άμεσες βλέψεις.

του Philip Stephens

Όσοι αποκτούν πολύ θερμές σχέσεις με το Κρεμλίνο διατρέχουν τον κίνδυνο να καούν.

Δεν υπάρχει κανένας λόγο να πιστέψει κανείς τις ακραίες και ανεπιβεβαίωτες διαρροές για τις προσπάθειες των Ρώσων να ελέγξουν και να εκθέσουν τον Ντόναλντ Τραμπ, για να αντιληφθεί τον κίνδυνο από τον ενθουσιασμό του νεοεκλεγέντος προέδρου με τον Βλαντιμίρ Πούτιν.

Ο κ. Τραμπ είναι ένας πλούσιος κατασκευαστής και κτηματομεσίτης. Ο Ρώσος πρόεδρος είναι πρώην επικεφαλής της αδίστακτης Ομοσπονδιακής Υπηρεσίας Πληροφοριών της χώρας του. Δεν είναι μια ισορροπημένη μάχη.

Ο κ. Πούτιν έχει επιτύχει μια σημαντική νίκη πριν ακόμα μετακομίσει ο κ. Τραμπ στον Λευκό Οίκο. Την επόμενη φορά που οι υπηρεσίες πληροφοριών των ΗΠΑ θα προειδοποιήσουν για έναν κίνδυνο -μια ακόμα ρωσική εισβολή στην Ουκρανία ή την ανατροπή εκλεγμένων κυβερνήσεων στην ανατολική Ευρώπη-, το Κρεμλίνο θα έχει μια απάντηση.

Αν ο ένοικος του Λευκού Οίκου δεν έχει εμπιστοσύνη στη CIA, στην Υπηρεσία Εθνικής Ασφάλειας ή στο FBI, γιατί να τους πιστέψει οποιοσδήποτε άλλος; Ο κ. Τραμπ παραβίασε όλους τους κανόνες της πολιτικής για να κερδίσει τον Λευκό Οίκο, αλλά είναι δυνατόν να υπάρξει πρόεδρος που θα βρίσκεται σε πόλεμο με αυτούς που έχουν αναλάβει να κρατούν τις ΗΠΑ ασφαλείς;