Το Ποντίκι
του Ξενοφώντος Μπρουτζάκη
Κατά
το δεύτερο ήμισυ του 17ου αιώνα, αλλά και στις αρχές του 18ου, η αυτοκρατορία
συγκλονίστηκε από πολεμικές συγκρούσεις, των οποίων η διάρκεια είχε ως
αποτέλεσμα να δημιουργηθούν έντονα δημοσιονομικά προβλήματα στο εσωτερικό της.
Τότε φάνηκε επίσης η ανάγκη ριζικών αλλαγών στο φορολογικό σύστημα. Έτσι μπήκε
σε άμεση εφαρμογή μια σειρά φοροεισπραχτικών μεταρρυθμίσεων, που ανέτρεπε
ολόκληρο το προηγούμενο σύστημα συλλογής φορολογικών προσόδων. Ως αποτέλεσμα
αυτών των αλλαγών είχαμε τη σταδιακή κατάργηση της ενοικίασης των τιμαρίων
(τσιφλικιών) με το σύστημα της ενοικίασης των φόρων.
του Ξενοφώντος Μπρουτζάκη
Το
φαινόμενο του ελληνικού τοπικισμού έχει τις ρίζες του στα προεπαναστατικά
χρόνια, τότε που οι προύχοντες των τοπικών κοινωνιών ρύθμιζαν τα ζητήματα που
προέκυπταν σε αυτές με τους δικούς τους ανθρώπους στην κεντρική διοίκηση. Ήδη,
στα δύο προηγούμενα τεύχη έχουμε σημειώσει ότι τόσο το Πατριαρχείο όσο και οι
Φαναριώτες είχαν σε ολόκληρη τη διάρκεια του 17ου αιώνα εδραιώσει τη θέση τους
στην κεντρική διοίκηση της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας, ελέγχοντας ουσιαστικά κάθε
πτυχή της ζωής των υπόδουλων ορθοδόξων. Η συνέργεια των τοπικών αρχόντων με
τους ομοθρήσκους τους στο Πατριαρχείο αλλά και στη φαναριωτική αριστοκρατία θα
αποβεί ιδιαιτέρα συμφέρουσα και εποικοδομητική για όλους αυτούς. Με τον τρόπο
αυτό δημιουργείται μια πραγματική κοινότητα Ρωμιών σε ολόκληρη την
αυτοκρατορία. Οι ορθόδοξες αυτές κοινότητες διοικούνται από τους τοπικούς
άρχοντες με τρόπο που να μη θίγονται τα βασικά συμφέροντα της Οθωμανικής
Αυτοκρατορίας.

















