Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα Δημογραφικό. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων
Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα Δημογραφικό. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων

Τρίτη 15 Οκτωβρίου 2019

Πληθυσμός της Ελλάδας έως το 2040


του Γεωργίου Καβρού
Πρόβλεψη έως και το 2040 για τον πληθυσμό ,καθώς επίσης και που έπρεπε να βρίσκεται πραγματικά ο πληθυσμός της Ελλάδας .
Ο κίνδυνος είναι ορατός καθώς ήδη το ποσοστό των ηλικιωμένων είναι πολύ μεγάλο. Στα μεγάλα αστικά κέντρα το πρόβλημα είναι εντονότερο.
Το μοντέλο τη οικογένειας σήμερα είναι διαφοροποιημένο με εκείνο στο παρελθόν, προσαρμοσμένο στα νέα κοινωνικοπολιτικά δεδομένα αλλά και στο σύγχρονο τρόπο ζωής. Η άλλοτε πατριαρχική οικογένεια έχει παρέλθει προ πολλού τη θέση της έχει πάρει το μοντέλο της πυρηνικής οικογένειας με ένα ή δύο παιδιά ενώ οι αποφάσεις σε σχέση με το παλιότερο μοντέλο οικογένειας λαμβάνονται και από τους δύο γονείς. Οι περισσότερες γυναίκες σήμερα, εξασφαλίζουν πρώτα την επαγγελματική τους σταδιοδρομία, την οικονομική τους άνεση και γενικότερα τη ελευθερία των κινήσεων τους. Στη πραγματικότητα όμως αυτό είναι πλασματικό, καθώς όσο περισσότερο εργάζεται η γυναίκα ή αναλαμβάνει υψηλά καθήκοντα τόσο λιγότερο αποφασίζει να κάνει παιδί ή παιδιά.
Αυτό όμως οφείλεται και στο κόστος που θα είχε για την γυναίκα μια ενδεχόμενη απόφαση να αφήσει την εργασία της. Από την άλλη πλευρά ο αντρικός ρόλος έχει επίσης διαφοροποιηθεί στο πέρασμα του χρόνου. Και πως να ήταν διαφορετικά αφού ο σύγχρονος πατέρας είναι και σκληρά εργαζόμενος με αποτέλεσμα να λείπει πάρα πολλές ώρες από το σπίτι αλλά και αυτές που είναι εκεί να είναι κουρασμένος. Η αυξημένη ανεργία από την άλλη εμποδίζει τους άντρες να φτάσουν εύκολα στην απόφαση του γάμου ή να παντρευτούν πολύ νέοι. Οι άντρες δίνουν προτεραιότητα στην επαγγελματική σταδιοδρομία τους ώστε να μπορέσουν αργότερα να εξασφαλίσουν την οικογένεια τους. Πέρα από τα οικονομικά δεδομένα που αποτελούν ένα απαγορευτικό πλαίσιο, υπάρχει και η κρίση που διέπονται οι ανθρώπινες σχέσεις, επηρεασμένες από την πολυπλοκότητα της εποχής. Το αποτέλεσμα, είναι η αύξηση των διαζυγίων στη χώρα μας, η οποία μάλιστα έχει σημειώσει κατακόρυφη άνοδο.

Σάββατο 24 Αυγούστου 2019

Το σαράκι της δημογραφίας

ardin-rixi


Στην ιστορία των πληθυσμών, η αύξηση του προσδόκιμου επιβίωσης και  η μείωση της γονιμότητας αποτελούν χωρίς καμία αμφιβολία τη σημαντικότερη εξέλιξη. Πράγματι, μελετώντας, για παράδειγμα, τα ιστορικά στοιχεία του δείκτη γονιμότητας στην Ελλάδα, διαπιστώνουμε ότι την περίοδο 1960-1981 είχε μέση τιμή ίση με 2,3 παιδιά ανά γυναίκα σε ηλικία γονιμότητας. Την περίοδο 1982-1988 είχε μέση τιμή ίση με 1,5 παιδιά. Την περίοδο 1989-1999 είχε μέση τιμή ίση με 1,2 παιδιά. Την περίοδο 2000-2009 είχε μέση τιμή ίση με 1,5 παιδιά και την περίοδο 2010-2017 έχει μέση τιμή ίση με 1,2 παιδιά.
Από τα στοιχεία αυτά προκύπτει ότι η οικονομική κρίση στην Ελλάδα ανέκοψε την αυξητική τάση του δείκτη γονιμότητας. Οι δύο αυτές μεταβολές (προσδόκιμο ζωής και δείκτης γονιμότητας) οδήγησαν αναπόφευκτα στην Ελλάδα (και στην ΕΕ) στην διεύρυνση της δημογραφικής γήρανσης, δηλαδή στην αύξηση του ποσοστού των ηλικιωμένων ατόμων στον συνολικό πληθυσμό.

Η δημογραφική γήρανση

Λόγω της χαμηλής γονιμότητας, η αύξηση του αριθμού των ηλικιωμένων δεν μπορεί να αντισταθμιστεί από μία αντίστοιχη μεταβολή στις νεαρές και τις ενδιάμεσες ηλικίες (δηλαδή ουσιαστικά από μία αύξηση του συνολικού πληθυσμού). Αυτό έχει ως αποτέλεσμα την περαιτέρω διεύρυνση της δημογραφικής γήρανσης, γεγονός που θα έχει αναπόφευκτη μελλοντική επίπτωση τη μείωση του ρυθμού μεταβολής του ΑΕΠ.

Τετάρτη 7 Αυγούστου 2019

Πού πήγαν τα παιδιά στην Ελλάδα;

Ινφογνώμων Πολιτικά


Tης Έφης Μπάσδρα*

Την αναστολή λειτουργίας 31 δημοτικών σχολείων και 69 νηπιαγωγείων, για το σχολικό έτος 2019-2020, στην Κεντρική Μακεδονία, λόγω έλλειψης μαθητών, προβλέπει απόφαση την οποία υπέγραψε ο περιφερειακός διευθυντής Εκπαίδευσης Κεντρικής Μακεδονίας. Ένα από τα καταλυτικά φαινόμενα της δεκαετούς κρίσης που χτύπησε τη χώρα ήταν και η μεγάλη μείωση των γεννήσεων. Η δημογραφική κρίση αρχίζει πλέον να μας κουνάει το δάχτυλο απειλητικά και να απαιτεί λύσεις.

Από την άλλη, στα χρόνια της κρίσης πάνω από μισό εκατομμύριο νέοι εγκατέλειψαν τη χώρα, άτομα σε αναπαραγωγική ηλικία. Ο συγχρονισμός αυτών των δύο παραγόντων είναι για τη χώρα μας καταλυτικός, με τα πρώτα αποτελέσματα να φαίνονται ήδη στον σχεδιασμό και τον προγραμματισμό της νέας σχολικής χρονιάς.

Τριάντα ένα δημοτικά σχολεία και 69 νηπιαγωγεία αναστέλλουν τη λειτουργία τους μόνο στην Κεντρική Μακεδονία! Η δεκαετής ύφεση δημιούργησε τη μικρότερη μεταπολεμικά γενιά της Ελλάδας, όπως φαίνεται από τα παιδιά που φτάνουν τώρα σε ηλικία δημοτικού. Οι 118.000 γεννήσεις του 2009 έχουν μειωθεί στις 88.500 για το 2017, υπολειπόμενες πλέον και από τον αριθμό των θανάτων.

Πέμπτη 1 Αυγούστου 2019

Η Ελλάδα γερνάει! Το δημογραφικό είναι για Πρωθυπουργούς;

Ινφογνώμων Πολιτικά



To δημογραφικό απασχόλησε και συνεχίσει να απασχολεί όχι μόνο την ελληνική κοινωνία αλλά και ολόκληρη την Ευρώπη για πολλές δεκαετίες. Ορισμένες διαστάσεις του φαίνεται να εντάθηκαν την περίοδο της κρίσης, ενώ απουσιάζουν οι πολιτικές εκείνες οι οποίες θα μπορούσαν να αντιστρέψουν κάποιες από τις αρνητικές συνέπειες του. 
Το Law& Order συνάντησε τον Διονύση Μπαλούρδο, Διευθυντή Ερευνών στο Εθνικό Κέντρο Κοινωνικών Ερευνών, ο οποίος μας εξήγησε τόσο για τις προκλήσεις που αντιμετωπίζει η χώρα μας αλλά και τα κράτη-μέλη της Ε.Ε. καθώς και το πως παράγοντες όπως η φτώχεια, η υψηλή ανεργία, η ύφεση κ.α. φαίνονται να οδηγούν σε νέες δημογραφικές ανισορροπίες.

Μια από τις μεγαλύτερες προκλήσεις που αντιμετωπίζει τόσο η χώρα μας όσο και τα κράτη – μέλη της Ε.Ε. είναι το δημογραφικό. Θεωρείται ότι δημιουργήθηκαν κοινωνικές ανισότητες εξαιτίας αυτής της κατάστασης;

H ερώτηση αυτή θεωρώ ότι είναι από τις πλέον βασικότερες. Διότι η ανισότητα και η φτώχεια αποτελούν σήμερα τα σημαντικότερα κοινωνικά προβλήματα της Ευρώπης. Αν και έχουμε εμπειρικές ενδείξεις κυρίως με βάση το εισόδημα, ειδικότερα για τη χώρα μας οι υφιστάμενες ανισότητες εντάθηκαν. Μία μεγάλη μεσαία εισοδηματική τάξη σχεδόν αποδεκατίστηκε. Στις περισσότερες περιπτώσεις σημειώνεται κατρακύλισμα προς τα κάτω -προς την ομάδα των φτωχών.
Σε αυτό το πλαίσιο, που αφορά περιόδους ύφεσης, υψηλής ανισότητας και πόλωσης, το πρότυπο αύξησης του πληθυσμού μεταβάλλεται. Καθώς παράλληλα μεταβάλλεται το μέγεθος και η σύνθεση της φτώχειας και της ανισότητας, η γονιμότητα σε όλες σχεδόν τις περιπτώσεις πραγματοποιείται από γυναίκες σε σχετικά μεγαλύτερη ηλικία

Σάββατο 20 Ιουλίου 2019

Υλοποιείται το σχέδιο του Χίτλερ. Μας πήρανε τη χώρα, μας παίρνουνε και τους ανθρώπους!


Της Ιωάννας Φωτιάδη

Η ώρα του «Mozart Projekt» ήταν η στιγμή για την οποία αδημονούν οι σαράντα εργαζόμενοι στη δομή Haus Abendfrieden στο Bielefeld της Γερμανίας. «Η δουλειά σε γηροκομείο είναι απαιτητική, γι’ αυτό χρειαζόμαστε δραστηριότητες που καταπολεμούν το στρες» εξηγεί στην «Κ» η Ελληνίδα νοσηλεύτρια, που μέχρι προ εξαμήνου εργαζόταν στην εν λόγω δομή, Βίκυ Πολύζου, ιθύνων νους της πρωτοβουλίας. «Κάθε Τετάρτη απόγευμα ένας μουσικός μας δίδασκε τύμπανα, έτσι εμείς εκτονωνόμασταν και δενόμασταν ως ομάδα». Αυτή είναι μία από τις πολλές καλές ιδέες που έχει υλοποιήσει η νεαρή Ελληνίδα, που μετέβη τον Σεπτέμβριο του 2013 στη Γερμανία («Κ» 29/12/2013). «Εργάστηκα για έξι μήνες ως βοηθός νοσηλεύτριας, έως ότου αναγνωριστεί το ελληνικό πτυχίο μου και τελειοποιήσω τα γερμανικά μου, κατόπιν αναβαθμίστηκα σε νοσηλεύτρια και έναν χρόνο αργότερα σε προϊσταμένη του γηροκομείου», περιγράφει η 29χρονη επαγγελματίας από τη Μακρακώμη Φθιώτιδας. 
Ούσα ευχαριστημένη από την εργασιακή της καθημερινότητα και έχοντας αφήσει πίσω της το άγχος του βιοπορισμού, η 29χρονη Ελληνίδα αρχίζει να εμπλουτίζει το βιογραφικό της και να ξετυλίγει τα ταλέντα της. Ετσι, ξεκινά ένα μεταπτυχιακό για τη διοίκηση μονάδων υγείας, με αποτέλεσμα σύντομα να βρεθεί σε θέση προϊσταμένης στη γηριατρική πτέρυγα νοσοκομείου, που ανήκει στην Ευαγγελική Εκκλησία, όπως και το γηροκομείο.

Πέμπτη 20 Ιουνίου 2019

Ιστορική Εξάντλησις (*)


του Κωνσταντίνου Κόλμερ

Ως φαίνεται, η Γερμανίδα καγκελάριος Άγγελα Μέρκελ έτρεμε σύγκορμος, κατά την υποδοχή προχθές του Ουκρανού προέδρου στο Βερολίνο, όχι τόσον εξ αιτίας αφυδατώσεως όσον αναλογιζομένη ότι ο Ευρωπαϊκός πληθυσμός θα μειωθή κατά 150 εκατομμύρια άτομα το 2060, σύμφωνα με προβλέψεις του ΟΗΕ.

Η ανησυχητική αυτή πρόγνωσις είναι αποκλειστικά δική της ευθύνη: Αντί να ενισχύσει με κάθε μέσο την γαμηλιότητα των Ευρωπαϊκών οικογενειών, με σοβαρά κίνητρα από του πρώτου τέκνου, άνοιξε το 2015 τους κρουνούς της λαθρομετανάστευσης, νομίζοντας ότι με την είσοδο τεσσάρων εκατομμυρίων μουσουλμάνων θα έλυνε το πρόβλημα του Συνδέσμου Γερμανών Βιομηχάνων, για φθηνό εργατικό.
Αντί να βοηθήσει την Ελλάδα να αντεπεξέλθη στο ούτως ή άλλως αδιατήρητο δημόσιο χρέος, ετιμώρησε τον Ελληνικό λαό με αντιοικονομικές ποινές, ώστε το εισόδημα του να πέσει 25%, η ανεργία να εκτιναχθή στο 29% και ο πληθυσμός της χώρας να συρρικνωθή κατά ένα εκατομμύριο Έλληνες. Το οποίον υποκατέστησαν οικονομικοί μετανάστες από τριτοκοσμικές χώρες.

Κυριακή 16 Ιουνίου 2019

Η δημογραφική κατάρρευση-σοκ

analyst


Ένα από τα βασικότερα προβλήματα της Ελλάδας είναι το δημογραφικό, όπου αφενός μεν οι νέοι της χώρας έχουν μεταναστεύσει και συνεχίζουν να μεταναστεύουν μαζικά, αφετέρου εισέρχονται παράνομα ξένοι, με τελικό αποτέλεσμα να αλλοιώνεται ο πληθυσμός, το εκλογικό «σώμα» κοκ. Η λύση από την πλευρά των δανειστών είναι εν πρώτοις η διόρθωση του συντελεστή εξάρτησης, έτσι ώστε να πέσει κάτω από τη μονάδα – γεγονός που σημαίνει τη μείωση του πληθυσμού άνω των 65 και κάτω των 15 ετών. Κατ’ επακόλουθο, ο στόχος είναι ο περιορισμός του προσδόκιμου ζωής, καθώς επίσης των γεννήσεων – άρα η μείωση του συνολικού πληθυσμού, με προτίμηση βέβαια αυτές τις δύο ηλικιακές ομάδες.
.

Άποψη

Υπενθυμίζουμε πως με το «δείκτη εξάρτησης» μετράται η δυνατότητα ανάπτυξης μίας χώρας, με κριτήριο τον πληθυσμό, καθώς επίσης τον αριθμό των εργαζομένων της. Ειδικότερα, για την εύρεση του δείκτη εξάρτησης διαιρείται ο αριθμός του πληθυσμού κάτω των 15 ετών και άνω των 65, με τον πληθυσμό μεταξύ 15 ετών και 65 ετών – με αυτούς δηλαδή που ευρίσκονται σε εργάσιμη ηλικία, όπου λαμβάνεται ως δεδομένο ένα ποσοστό ανεργίας της τάξης του 8%.
Συνήθως ο οικονομικός αυτός δείκτης είναι κάτω από το 1, επειδή ο αριθμητής είναι χαμηλότερος από τον παρανομαστή. Δηλαδή, ο αριθμός των εξαρτημένων είναι μικρότερος από τον αριθμό των εργαζομένων, οπότε αφενός μεν μπορεί να συντηρηθούν οι μη εργαζόμενοι, αφετέρου αποτελεί απαραίτητη προϋπόθεση της ανάπτυξης μίας χώρας – με την προϋπόθεση βέβαια πως θα διενεργούνται φυσιολογικές επενδύσεις. Στην Ελλάδα τώρα οι αριθμοί φαίνονται στο πρώτο γράφημα.

Τρίτη 4 Ιουνίου 2019

Με αυτή την κουλτούρα δεν λύνεται το δημογραφικό

Ινφογνώμων Πολιτικά


Με το δημογραφικό πρόβλημα της Ελλάδας έχει ασχοληθεί εδώ και πολλά χρόνια η Βουλή. 

Αν κανείς γνωρίζει μέτρα που έχουν ληφθεί από τις εκάστοτε κυβερνήσεις ας μας τα πει. Αντίθετα, οι πολιτικές και οικονομικές εξελίξεις των τελευταίων ετών πρόσθεσαν νέα αντικίνητρα στην γέννηση παιδιών.

Του π. Βασιλείου Θερμού, Ψυχιάτρου παιδιών καί εφήβων. Δρ. Θεολογικής Σχολής του Παν/μιου Αθηνών. Αναπληρωτής καθηγητής στην Ανωτάτη Εκκλησιαστική Ακαδημία Αθηνών

Εύκολα ξεμπερδεύει κανείς με συνθήματα του τύπου «όλη η Ευρώπη έχει υπογεννητικότητα, όχι μόνο εμείς» ή «δεν νοείται να καλούμε τον κόσμο να κάνει παιδιά για να έχουμε μεγαλύτερο στρατό απέναντι στην Τουρκία» κτλ. Φυσικά λένε αλήθειες αλλά αποκρύπτουν πολλές άλλες.

Σε πρόσφατη εκδήλωση της Ελληνικής Εταιρείας Περιγεννητικής Ιατρικής στην οποία είχα την τιμή να προσκληθώ ως ομιλητής, προσπάθησα να περιγράψω αθέατες παραμέτρους τις οποίες θεωρώ καίριες για το δημογραφικό. Εν συντομία αυτές είναι οι εξής:

-Στην παραδοσιακή κοινωνία η απόκτηση παιδιών λειτουργούσε και σαν επένδυση. Τα χρήματα που το μεγάλωμα ενός παιδιού απαιτούσε τότε ήταν ελάχιστα, ενώ από την εφηβεία ήδη άρχιζε και να ”αποδίδει” οικονομικά. Τα παιδιά αποτελούσαν εργατικά χέρια, ενώ γηροκομούσαν και τους γονείς τους.

Αντίθετα, στην εποχή μας η απόκτηση παιδιών είναι σοβαρή οικονομική ζημιά, χωρίς κανένα απολύτως μακροπρόθεσμο οικονομικό όφελος. Τότε γιατί πασχίζουν κάποια ζευγάρια με κάθε τρόπο να αποκτήσουν παιδί και υποβάλλονται σε θυσίες υγείας και χρήματος; Επειδή η απόκτηση παιδιού σήμερα αποτελεί ψυχική επένδυση. Γινόμενος κάποιος πατέρας ή μητέρα αυτοπραγματώνεται, αισθάνεται ολοκληρωμένος, η ζωή του αποκτά περισσότερο νόημα.

Πέμπτη 23 Μαΐου 2019

Δημογραφική Παρακμή και τοπική αυτοδιοίκηση

ardin-rixi


Από την δημοτική κίνηση «Κοινοτικόν» από την Πάτρα. 
Στο «Κοινοτικόν» δεν έχουμε κουραστεί να τονίζουμε, ότι το παρατεταμένο παραγωγικό αδιέξοδο στην περιοχή μας συναντάει το διαρκώς ογκούμενο ζήτημα της δημογραφικής παρακμής, δημιουργώντας μια εκρηκτική και αλληλοτροφοδοτούμενη συνθήκη, η οποία απειλεί με διαρκές τέλμα την πόλη μας και την ευρύτερη περιοχή. Η ύπαρξη χιλιάδων, περαστικών στη μεγάλη πλειοψηφία, φοιτητών στην πόλη μας, δεν θα πρέπει να μας ξεγελάει. Οι γεννήσεις μειώνονται δραματικά εδώ και καιρό. Ενδεικτικά, το 2017, η Αχαΐα κατέγραψε 2.694 γεννήσεις και 3.293 θανάτους και το ποσοστό θα ήταν μεγαλύτερο αν δεν υπήρχε η Πάτρα, η οποία καταγράφει γεννήσεις γραφειοκρατικά, λόγω των νοσοκομειακών της υποδομών, ενώ η ενδοχώρα στην κυριολεξία ερημώνει ληξιαρχικά.  Ταυτόχρονα, χιλιάδες νέοι και νέες της πόλης (ακόμα και ολόκληρες νεαρές οικογένειες), άνθρωποι παραγωγικής (και αναπαραγωγικής) ηλικίας, ξενιτεύτηκαν και ξενιτεύονται καθημερινά αναζητώντας την τύχη τους στα εργοτάξια, στις φάμπρικες, στα εργαστήρια και στα μαγαζιά των χωρών των δανειστών μας, αλλά και όπου αλλού στον πλανήτη μας. Ενδεικτικά και πάλι, η Τράπεζα της Ελλάδας σε έκθεσή της το 2017, κατέγραψε τη μετανάστευση 427.000 Ελλήνων κι Ελληνίδων, ηλικίας 15-46 ετών, από την αρχή της κρίσης. Εύκολα μπορούμε να συνάγουμε το τεράστιο νούμερο που αντιστοιχεί στη νεολαία της Πάτρας, της τρίτης πόλης της χώρας, με ιδιαίτερα μορφωμένο ανθρώπινο δυναμικό.
Είναι βέβαιο ότι αν η παραγωγή δεν πάρει ξανά εμπρός, αν δεν υπάρξει ένα νέο παραγωγικό όραμα για την περιοχή, τόσο θα εντείνεται η φυγή των νέων και η παντελής αδυναμία των νέων ζευγαριών να θρέψουν ένα παιδί με τα επιδόματα της ανεργίας ή της πρόνοιας και τους θλιβερούς μισθούς, στους κλάδους των υπηρεσιών και της αναψυχής, οι οποίοι εξακολουθούν ακόμα να λειτουργούν στοιχειωδώς. Και αν οι νέοι δεν είναι πια εδώ, τότε χάνεται η μόνη δύναμη που μπορεί να εμφυσήσει ζωή σε μια επίπονη διαδικασία παραγωγικής, πολιτιστικής και δημοκρατικής αναγέννησης του τόπου μας. Δεν είναι, όμως, ο παράγοντας της παραγωγικής καχεξίας και της συνακόλουθης εισοδηματικής ανεπάρκειας, ο μόνος που επηρεάζει τους δημογραφικούς δείκτες. Θα πρέπει να προσθέσουμε τον δείκτη ασφάλειας ή ανασφάλειας της αγοράς εργασίας, τις κρατικές πολιτικές ενθάρρυνσης ή αποθάρρυνσης της τεκνοποίησης και βέβαια τους πολιτισμικούς παράγοντες, όπως ο καλπάζων ατομοκεντρισμός, ο υπερκαταναλωτισμός, η διάλυση των κοινωνικών δικτύων στήριξης (οικογένεια, γειτονιά, κλπ.).

Τετάρτη 22 Μαΐου 2019

Το dejà vu της ελληνικής χρεοκοπίας




Οταν μέχρι το 2060, σχεδόν οι μισοί Έλληνες θα είναι συνταξιούχοι, ακόμη και οι οικονομικά αναλφάβητοι μπορούν να αντιληφθούν ότι τα... νούμερα δεν βγαίνουν. Εξαίρεση οι πολιτικοί, που υπόσχονται... αφειδώς. 

Γράφει ο Κ. Μαρκάζος.

Είναι δύσκολο μέσα στην προεκλογική συναισθηματική φρενίτιδα να ακουστούν ψύχραιμες φωνές. Ο στόχος είναι οι ψήφοι και ο τσακωμός περιορίζεται στο ποιος θα ακυρώσει πρώτος τη μείωση του αφορολόγητου, όταν όλοι μαζί ψηφίζουν τη διανομή εξτρά συντάξεων.

Ονειρα γλυκά, απατηλά, πάνω σε δανεικά μαξιλάρια

Πρέπει να συνειδητοποιήσουμε ότι χρωστάμε 334,6 δισ. ευρώ, όταν κατά την αποκάλυψη της χρεοκοπίας μας το 2010 χρωστούσαμε λιγότερα (330 δισ. ή 146,2% του ΑΕΠ). Μπορεί να μας έχουν διευκολύνει κάποιοι, τους οποίους χαρακτηρίζουμε ανάλγητους δανειστές, με επιμήκυνση χρονοδιαγραμμάτων αποπληρωμής και με μειωμένα επιτόκια, αλλά η πραγματικότητα δεν εξαφανίζεται, όταν πάψεις να πιστεύεις σε αυτήν.

Παρασκευή 17 Μαΐου 2019

Πως μπορεί η ΕΕ να μετατρέψει το μεταναστευτικό σε πλεονέκτημα


των Σάββα Ρομπόλη και Βασίλη Μπέτση
Μία από τις σημαντικότερες διαρθρωτικές ανισορροπίες της διεθνούς οικονομίας, η οποία κατά την τελευταία εικοσαετία έχει διευρυνθεί λόγω της αύξησης της παγκόσμιας ανισοκατανομής του πλούτου και των πολεμικών συρράξεων, είναι η αδυναμία δημιουργίας θέσεων εργασίας εκεί όπου ζει το εργατικό δυναμικό. Πράγματι, 100.000.000 άτομα προστίθενται κάθε χρόνο στον παγκόσμιο ενεργό πληθυσμό χωρίς ωστόσο να μπορούν να βρουν εργασία εκεί που ζουν με τις οικογένειες τους. Εξ ου και το μεταναστευτικό ζήτημα.
Ας σημειωθεί ότι το ένα έκτο του παγκόσμιου πληθυσμού (1 δισ. άτομα) είναι άνεργοι ή υποαπασχολούμενοι. Δεν μπορούν να βρουν εργασία στον τόπο που γεννήθηκαν. Κι αυτό επειδή στις υπανάπτυκτες, κατά βάση, οικονομίες δεν δημιουργούνται θέσεις εργασίας ικανές να απασχολήσουν το εργατικό τους δυναμικό. Η ανισορροπία αυτή οδηγεί στην αύξηση του αριθμού των μεταναστών και των προσφύγων από τις υπανάπτυκτες και τις αναπτυσσόμενες χώρες προς τις ανεπτυγμένες χώρες. Κατά την τρέχουσα δεκαετία 185 εκ. άτομα, δηλαδή το 3% του παγκόσμιου πληθυσμού κατοικεί σε άλλη χώρα από εκείνη που γεννήθηκε ή έχει υπηκοότητα.
Πιο συγκεκριμένα, την ίδια περίοδο (2016) 22.000.000 πολίτες τρίτων χωρών ζούσαν στα κράτη-μέλη της ΕΕ. Το ίδιο έτος (2016) 2.000.000 πολίτες τρίτων χωρών μετανάστευσαν στην ΕΕ και από αυτούς το 1.000.000 απέκτησε την ιθαγένεια του κράτους-μέλους εγκατάστασης τους. Αξίζει να σημειωθεί ότι οι μεταναστευτικές και προσφυγικές αυτές ροές, ιδιαίτερα κατά την πρόσφατη 2014-2016 περίοδο προς τα κράτη-μέλη της ΕΕ, είχαν ως κύριες αιτίες από την πλευρά των χωρών προέλευσης, την εμβάθυνση της απόκλισης (άνιση ανάπτυξη, διεύρυνση των ανισοτήτων) μεταξύ υπανάπτυκτων και ανεπτυγμένων χωρών, τις συντελούμενες κλιματικές αλλαγές καθώς και της κάθε μορφής πολεμικές συρράξεις.

Κυριακή 12 Μαΐου 2019

Γιατί οι Ευρωεκλογές είναι πολύ πιο σημαντικές από όσο νομίζετε



Ο Δημήτρης Κωνσταντακόπουλος, υποψήφιος ευρωβουλευτής συνεργαζόμενος με την ΛΑΕ– Μέτωπο Ανατροπής, στην εκπομπή του Κώστα Ουίλς στον ΑΡΤ fm 90.6, στις 13/4/2019





www.konstantakopoulos.gr

Δευτέρα 8 Απριλίου 2019

«Κάντε παιδιά, αλλά...»


Από την έντυπη έκδοση της Ναυτεμπορικής
Της Νατάσας Στασινού

Πέρα από τις προειδοποιήσεις για επιμονή στον δρόμο των μεταρρυθμίσεων, πειθαρχία και αποφυγή πισωγυρισμάτων, πέρα από τις συστάσεις για μείωση των φόρων και αύξηση των επενδύσεων και τις πάσης φύσεως δημοσιονομικού χαρακτήρα συνταγές, ένα μήνυμα επανέρχεται ξανά και ξανά στο προσκήνιο από αρχές, οίκους και έρευνες: Κάντε παιδιά και φροντίστε να μείνουν εδώ. Δεν περιμένεις όταν διαβάζεις την έκθεση της ΤτΕ για τις οικονομικές προοπτικές ή το σημείωμα του Moody’s για την αγορά ακινήτων να συναντήσεις κάτι τέτοιο.
Κι όμως ο κεντρικός τραπεζίτης Γιάννης Στουρνάρας το είπε ξεκάθαρα: Πρέπει να δοθούν φορολογικά κίνητρα στους νέους για δημιουργία οικογένειας και τεκνοποίηση. Και τούτο γιατί με τις δημογραφικές τάσεις που επικρατούν σήμερα και το ακολουθούμενο μίγμα πολιτικής, κινδυνεύουμε να μετατραπούμε από κοινωνία ενθάρρυνσης της εργασίας σε κοινωνία προστασίας των συντάξεων.
Και ο αμερικανικός οίκος ξεκαθάρισε ότι ένα από τα βασικά εμπόδια στην πλήρη ανάκαμψη της αγοράς ακινήτων είναι η γήρανση και τελικά συρρίκνωση του πληθυσμού. Η Ελλάδα γερνάει και το καμπανάκι το έχουν χτυπήσει ανά καιρούς πολλοί. Μεταξύ αυτών η Κομισιόν και η ΕΚΤ που σε έκθεσή τους για τη γήρανση του πληθυσμού υπολογίζουν ότι έως το 2060, με τον δείκτη γεννητικότητας σε 1,3 παιδιά ανά γυναίκα σε παραγωγική ηλικία, ο πληθυσμός της χώρας θα έχει μειωθεί σε 7,5 εκατ. Αν δε στην υπογεννητικότητα προσθέσουμε και τη φυγή των νέων στο εξωτερικό -που σε πρόσφατη έρευνα του YouGov προσδιορίστηκε ως πολύ μεγαλύτερη ανησυχία μας από την εισροή μεταναστών- τότε το πρόβλημα διογκώνεται.

Δευτέρα 1 Απριλίου 2019

Aνεπαρκή τα σημερινά μοντέλα ανάλυσης των οικονομικών και κοινωνικών εξελίξεων


Από την έντυπη έκδοση της Ναυτεμπορικής
Του Σάββα Ρομπόλη,
ομότιμος καθηγητής στο Πάντειο Πανεπιστήμιο

Η διεύρυνση των οικονομικών και κοινωνικών ανισοτήτων στην Ευρωπαϊκή Ένωση και στις Ηνωμένες Πολιτείες, η δημογραφική γήρανση του πληθυσμού και η αύξηση του προσδόκιμου ζωής, καθώς και η εμφάνιση πολιτικών προστατευτισμού σε συνδυασμό με την αλματώδη ενσωμάτωση νέων τεχνολογιών στην παραγωγή, αναδεικνύουν την αναγκαιότητα νέων μοντέλων ανάλυσης των οικονομικών και κοινωνικών εξελίξεων.
EUROKINISSI
Ο Σάββας Ρομπόλης
Αυτή είναι η βασική θέση των ερευνητών Σάββα Ρομπόλη, ομότιμου καθηγητή του Παντείου Πανεπιστημίου, και του υποψήφιου διδάκτορα Βασίλη Μπέτση, σύμφωνα με τους οποίους σε συνθήκες πολλαπλασιασμού των κοινωνικοοικονομικών αβεβαιοτήτων αναδεικνύεται η αναγκαιότητα συγκρότησης νέων μακροοικονομικών υποδειγμάτων με περισσότερες μεταβλητές (δημογραφία, ανισότητες, βιοτικό επίπεδο, κ.λπ.), προκειμένου να επιτευχθεί μεσομακροπρόθεσμα η ισορροπία, σε διεθνές επίπεδο, μεταξύ της ανάπτυξης, του κλίματος, της τεχνολογίας, του πληθυσμού και της κοινωνίας.
Πληθυσμός και οικονομική ανάπτυξη
Η αύξηση του προσδόκιμου ζωής και η μείωση της γονιμότητας αποτελούν χωρίς καμία αμφιβολία τις σημαντικότερες εξελίξεις στην ιστορία των πληθυσμών. Ειδικότερα για τις χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης, το δεύτερο μισό του 20ού αιώνα αποτελεί την περίοδο κατά την οποία το προσδόκιμο ζωής έφτασε σε πρωτόγνωρα υψηλά επίπεδα (79 έτη για τους άνδρες και 84 έτη για τις γυναίκες, βλ. Πίνακα). Αντίθετα, η γονιμότητα, έπειτα από μία σύντομη περίοδο ανάκαμψης, παρουσίασε απότομη μείωση, η οποία συνοδεύτηκε από μία τάση σταθεροποίησης σε ιδιαίτερα χαμηλά επίπεδα. Ειδικότερα, μελετώντας τα ιστορικά στοιχεία του δείκτη γονιμότητας στην Ελλάδα, διαπιστώνουμε ότι την περίοδο 1950-1981 η μέση τιμή είναι ίση με 2,32 παιδιά ανά γυναίκα σε ηλικία γονιμότητας και το έτος 1981 να είναι ίση με 2,1 παιδιά. Η πτωτική πορεία του δείκτη συνεχίζεται μέχρι το 1999, έτος στο οποίο παρατηρείται η μικρότερη τιμή του δείκτη, ίση με 1,23 παιδιά ανά γυναίκα.

Τρίτη 19 Μαρτίου 2019

Το σαράκι της δημογραφίας κατατρώει την Ελλάδα


των Σάββα Ρομπόλη και Βασίλη Μπέτση
Στην ιστορία των πληθυσμών, η αύξηση του προσδόκιμου επιβίωσης και  η μείωση της γονιμότητας αποτελούν χωρίς καμία αμφιβολία τη σημαντικότερη εξέλιξη. Πράγματι, μελετώντας, για παράδειγμα, τα ιστορικά στοιχεία του δείκτη γονιμότητας στην Ελλάδα, διαπιστώνουμε ότι την περίοδο 1960-1981 είχε μέση τιμή ίση με 2,3 παιδιά ανά γυναίκα σε ηλικία γονιμότητας. Την περίοδο 1982-1988 είχε μέση τιμή ίση με 1,5 παιδιά. Την περίοδο 1989-1999 είχε μέση τιμή ίση με 1,2 παιδιά. Την περίοδο 2000-2009 είχε μέση τιμή ίση με 1,5 παιδιά και την περίοδο 2010-2017 έχει μέση τιμή ίση με 1,2 παιδιά.
Από τα στοιχεία αυτά προκύπτει ότι η οικονομική κρίση στην Ελλάδα ανέκοψε την αυξητική τάση του δείκτη γονιμότητας. Οι δύο αυτές μεταβολές (προσδόκιμο ζωής και δείκτης γονιμότητας) οδήγησαν αναπόφευκτα στην Ελλάδα (και στην ΕΕ) στην διεύρυνση της δημογραφικής γήρανσης, δηλαδή στην αύξηση του ποσοστού των ηλικιωμένων ατόμων στον συνολικό πληθυσμό.
Λόγω της χαμηλής γονιμότητας, η αύξηση του αριθμού των ηλικιωμένων δεν μπορεί να αντισταθμιστεί από μία αντίστοιχη μεταβολή στις νεαρές και τις ενδιάμεσες ηλικίες (δηλαδή ουσιαστικά από μία αύξηση του συνολικού πληθυσμού). Αυτό έχει ως αποτέλεσμα την περαιτέρω διεύρυνση της δημογραφικής γήρανσης, γεγονός που θα έχει αναπόφευκτη μελλοντική επίπτωση τη μείωση του ρυθμού μεταβολής του ΑΕΠ.
Με άλλα λόγια, σε ένα δημογραφικό πρότυπο, όπως αυτό των χωρών της ΕΕ, το οποίο χαρακτηρίζεται από χαμηλά επίπεδα γονιμότητας και από ασθενή αύξηση του συνολικού πληθυσμού, η σταδιακή αύξηση του αριθμού των ηλικιωμένων ατόμων συνδυάζεται με την επιβράδυνση της αύξησης ή και την μείωση του αριθμού των ατόμων που αποτελούν τις δύο άλλες βασικές ηλικιακές ομάδες του πληθυσμού: τον πληθυσμό των νέων και τον πληθυσμό των ατόμων σε ηλικία εργασίας.

Τετάρτη 13 Μαρτίου 2019

Πραγματικότητα και λόγια


Από την έντυπη έκδοση της Ναυτεμπορικής
Tου Αθαν. Χ. Παπανδρόπουλου
Η αβεβαιότητα που πηγάζει και διαχέεται από την πραγματική οικονομία θα πρέπει να απασχολεί τους πολιτικούς πολύ περισσότερο από τις επιθυμίες τους για εξουσία και μόνον. Τα καλά και αισιόδοξα λόγια είναι η μία όψη του νομίσματος. Η αισιόδοξη γιατί εδράζεται σε κουβέντες. Η άλλη όψη όμως του ίδιου νομίσματος είναι η πραγματικότητα, όπως αυτή αποτυπώνεται σε πράξεις και δράσεις των πραγματικών παικτών της οικονομίας και του κοινωνικού της περίγυρου.
Ο Αθανάσιος Χ. Παπανδρόπουλος
Πίσω από την ευφορία που μπορεί να προκάλεσε στις 21 Αυγούστου 2018 το τέλος του τρίτου μνημονίου και η δυνητική έξοδος της χώρας μας στις αγορές, υπάρχουν και τα πραγματικά προβλήματα, τόσο της πραγματικής οικονομίας όσο και του ευρύτερου κοινωνικού σχηματισμού. Και όπως είναι φυσικό, η κατάσταση που επικρατεί στους τομείς αυτούς δεν μπορεί παρά να επηρεάζει, σε διάρκεια και σε βάθος, ολόκληρο το επιχειρηματικό τοπίο στην Ελλάδα. Ας δούμε λοιπόν, συνοπτικά, ποια είναι τα προβλήματα αυτά και πώς θα μπορούσαν να αντιμετωπιστούν από τις ελληνικές επιχειρήσεις.
Ένα και σοβαρότατο πρόβλημα, για κάθε επιχείρηση, είναι η παρατηρούμενη δημογραφική συρρίκνωση της ελληνικής αγοράς. Η χώρα γερνάει, ο πληθυσμός μειώνεται, άρα η ελληνική αγορά έχει όλο και λιγότερους καταναλωτές. Και η μείωση αυτή ναι μεν μετριάζεται από την άνοδο του τουριστικού ρεύματος, το τελευταίο όμως είναι ευκαιριακό και υποκείμενο της διεθνούς συγκυρίας. Άρα, οι ελληνικές επιχειρήσεις στην εσωτερική αγορά σήμερα, αύριο και μεθαύριο πρέπει να λάβουν υπ’ όψιν τους τις δημογραφικές εξελίξεις. Ιδιαίτερα δε τη γήρανση, η οποία επηρεάζει και τις καταναλωτικές συνθήκες από την πλευρά των συμπεριφορών κυρίως.

Τρίτη 12 Μαρτίου 2019

Πληθυσμός Ελλάδος, συνταξιοδοτικό. Τι θα συμβεί στο μέλλον;

 

Πρέπει άμεσα να δοθούν κίνητρα για αύξηση του πληθυσμού της Ελλάδας.


του Νικολάου Σαμπάτη

Τι θα σκεφτόσασταν αν διαβάζατε ότι όσοι γεννιούνται σήμερα στη Δύση έχουν περισσότερες από 50% πιθανότητες να ξεπεράσουν τα 105 έτη ζωής; Σίγουρα η πρώτη σκέψη είναι ευχάριστη, όμως αυτό έχει πολλές προεκτάσεις που θα επηρεάσουν κάθε πτυχή της κοινωνίας και της οικονομίας. Ας εξετάσουμε τα σπουδαιότερα προβλήματα που πρέπει να αντιμετωπίσει άμεσα το ελληνικό κράτος/έθνος και τα οποία σχετίζονται με τον πληθυσμό.
1. Brain Drain
Η εγκατάλειψη του τόπου γέννησης δεν αποτελεί ούτε σύγχρονο αλλά ούτε αποκλειστικά ελληνικό φαινόμενο. To 13 % του παγκόσμιου πληθυσμού ζει κάπου διαφορετικά από τη χώρα γέννησής του {R. Watson, Future Files. A Brief History of the Next 50 Years}, ενώ το πρώτο ελληνικό brain drain εντοπίζεται αμέσως μετά τον ΒΠΠ. Για να αντιληφθούμε το μέγεθος της αιμορραγίας ας αναγνώσουμε τα κάτωθι:
  • Οι Έλληνες γιατροί που εργάζονται στη Γερμανία κατέχουν τη μερίδα του λέοντος μεταξύ των ξένων γιατρών στη χώρα αυτή.
  • Υπάρχουν 4.000 Έλληνες επιστήμονες που εργάζονται στην Αμερική, την ίδια στιγμή που στην Ελλάδα εργάζονται 5.000.
  • Μεταξύ του 1998 και του 2007, 550.000 εξαιρετικά εξειδικευμένοι άνθρωποι μετανάστευσαν
  • Η μετανάστευση κορυφώνεται στις ηλικίες 30-55 που δυστυχώς είναι και ο πληθυσμός με τη μέγιστη αναπαραγωγική ικανότητα

Δευτέρα 11 Μαρτίου 2019

Άτυχα νιάτα, έρμα γηρατειά - Σε κρίσιμη καμπή η χώρα, ψάχνει προσανατολισμό

Το Ποντίκι


του Σταύρου Χριστακόπουλου
Σε κρίσιμη καμπή η χώρα, ψάχνει προσανατολισμό
Χώρα που δεν γεννάει, χώρα που γερνάει. Η Ελλάδα βρίσκεται σε καμπή και ο ορίζοντάς της δεν είναι ακόμη καθαρός. Προσπαθεί με πολύ κόπο να βγει από τα δύσκολα, αλλά ακόμη δεν γνωρίζει τον προορισμό της τα επόμενα χρόνια. Πάνω στο ταλαιπωρημένο σώμα της ασκούνται... βρίζοντας όχι μόνο ξένοι φαντάροι, αλλά επιπλέον πολιτικές περσόνες και ΜΜΕ και μόνο λίγες εξαιρέσεις προσπαθούν να σημάνουν το καμπανάκι του κινδύνου, ο οποίος ακόμη δεν εξέλιπε.
Χώρα που αγκομαχά να φροντίσει τους νέους της και να τους προσφέρει προοπτική, να ξαναστήσει στα πόδια τους τις παραγωγικές της δυνάμεις, τις τράπεζες και την αξιοπιστία της, να περιθάλψει τους αδύναμους και τους γέροντες, να αποκαταστήσει το κύρος των θεσμών.
Χώρα που έχει απέναντί της μια ακμάζουσα, νεανική και άκρως απειλητική Τουρκία και ταυτοχρόνως έναν ευρωπαϊκό ορίζοντα που όλο σκοτεινιάζει, καθώς οι μεγάλες της δυνάμεις βρίσκονται – καθεμιά με τον τρόπο της – σε κρίση προσανατολισμού και δεν διαθέτουν κάποια έτοιμη απάντηση όπως αυτές που με περίσσια ελαφρότητα ξεφούρνιζαν τα χρόνια της αυταπάτης περί παχέων αγελάδων.

Οι αριθμοί και οι πελαργοί


Από την έντυπη έκδοση της Ναυτεμπορικής
Της Κατερίνας Τζωρτζινάκη

Έως και τις αρχές του 21ου αι. ο πληθυσμός της χώρας αυξανόταν διαρκώς, ακόμα και στις ανώμαλες περιόδους που γνώρισε το ελληνικό έθνος. Από το 2011 παρατηρήθηκε, πρώτη φορά μεταπολεμικά, μείωση. Η πρόβλεψη από Eurostat είναι 7.264.686 κάτοικοι το 2080. Η γονιμότητα ανέρχεται σήμερα σε 1,3 (μειώνεται από το 1983), ενώ για την αντικατάσταση των γενεών απαιτούνται 2,1 παιδιά ανά γυναίκα αναπαραγωγικής ηλικίας.
Ακόμη και στα χρόνια της «ισχυρής» Ελλάδας, τα νέα ζευγάρια δύσκολα έπαιρναν την απόφαση για δεύτερο και τρίτο παιδί. Ένα από τα κύρια χαρακτηριστικά των μεταβολών στα αναπαραγωγικά πρότυπα μετά το 1980 είναι η σταδιακή πτώση των δεικτών γονιμότητας στις αποκαλούμενες «μικρές» ηλικίες, 25-29 ετών. Η μέση ηλικία στην τεκνογονία αυξήθηκε από τα 26,1 έτη το 1980 στα 31,5 το 2017.
Στην περίοδο 1951-2011 μειώθηκε στο μισό, στο 14,5%, ο πληθυσμός των νέων έως 14 ετών και η μέση ηλικία του πληθυσμού από 30 έτη το 1951 έφτασε τα 43,5 το 2014. Στην Τουρκία, που αυξάνεται και πληθύνεται, το ποσοστό των παιδιών ήταν 23,4%, ενώ των ηλικίας 65 ετών και άνω μόλις το 8,8% το 2018.

Πέμπτη 7 Μαρτίου 2019

Αναστάσιος Λαυρέντζος: Δημογραφικά γερασμένοι, είμαστε στο και 1΄

Νέα Κρήτη



Οι οικονομικές, πολιτικές και γεωπολιτικές προεκτάσεις


Ο συγγραφέας και ειδικός σε θέματα διαχείρισης κρίσεων , Αναστάσιος Λαυρέντζος, μιλώντας στον 98.4 ανέλυσε γιατί σήμερα είμαστε στο και 1΄ της δημογραφικής μη αναστρέψιμης κατάστασης στην Ελλάδα, που ήδη βρίσκεται σε 7η χρονιά όπου οι θάνατοι υπερτερούν των γεννήσεων και αυτό όπως είπε , είναι μια κατάσταση που πλέον αποκτά μόνιμα χαρακτηριστικά. Σημείωσε δε με έμφαση, ότι το πολιτικό σύστημα, εξακολουθεί να μην κατανοεί την σημασία του ότι η Ελλάδα είναι η 7η στον πλανήτη σε ρυθμό γήρανσης του πληθυσμού της.
Ο Αναστάσιος Λαυρέντζος, ανέλυσε ποια είναι η επίπτωση της δημογραφικής συρρίκνωσης των Ελλήνων, σε οικονομικό, πολιτικό και γεωπολιτικό επίπεδο, παραθέτοντας κι έναν άξονα προτάσεων , για τον οποίο όπως είπε, τα κόμματα θα έπρεπε να έχουν διακομματική συνεννόηση και όχι για λόγους πολιτικής σκοπιμότητας , ο κάθε χώρος να παρουσιάζει μια επιφανειακή πολιτική για το δημογραφικό.