Ο Τραμπ, οι δασμοί και τα «έξυπνα» αντίμετρα

Οι επιπτώσεις από την επιβολή δασμών θα είναι πολλαπλές στο διεθνές εμπόριο. Οι κινήσεις Τραμπ και ποια μπορεί να είναι η απάντηση που «πονάει» τον πλανητάρχη. Οι αστάθμητοι παράγοντες και οι κίνδυνοι. 

Γράφει ο Κ. Μελάς*

Η ΕΕ είναι η μεγαλύτερη αγορά για τις εξαγωγές των προϊόντων-αγαθών ΗΠΑ (περίπου 283 δισ. δολάρια το 2017). Ακολουθούν ο Καναδάς (267 δισ. δολάρια) και το Μεξικό (231 δισ. δολάρια).

Οι εισαγωγές στην Κίνα είναι εμφανώς μικρότερες (116 δισ. δολάρια) και στην Ιαπωνία ακόμη λιγότερες (63 δισ. δολάρια). Βεβαίως οι εισαγωγές ΗΠΑ είναι μεγαλύτερες από τις εξαγωγές στις συγκεκριμένες χώρες, δημιουργώντας το εμπορικό έλλειμμα που θέλει να μειώσει-εξαφανίσει ο πρόεδρος Τραμπ (πίνακας 1).

Όταν οι δασμοί προτάθηκαν από τον πρόεδρο Τραμπ τον περασμένο Μάρτιο, η ΕΕ, ο Καναδάς και το Μεξικό απείλησαν ότι θα αντιδράσουν και θα επιβάλουν δασμούς αντιστοίχως σε σειρά από προϊόντα των ΗΠΑ. Μέχρι σήμερα μόνο ο Καναδάς και το Μεξικό το έκαναν.

Μεσοπρόθεσμο: υπερπλεονάσματα και αντίμετρα

Μονιμοποίηση της ανάκαμψης της οικονομίας με μέσο ρυθμό ανάπτυξης 2,2% του ΑΕΠ, υπέρβαση του δημοσιονομικού στόχου για πρωτογενές 3,5%, αλλά και πολύ σφικτή δημοσιονομική πολιτική είναι τα στοιχεία που συνθέτουν το Μεσοπρόθεσμο Πρόγραμμα  Δημοσιονομικής Στρατηγικής 2019-2022. Το Πρόγραμμα περιλαμβάνεται στο πολυνομοσχέδιο με τα προαπαιτούμενα, το οποίο κατατέθηκε το βράδυ της Παρασκευής στην Βουλή και αναμένεται να ψηφιστεί τις επόμενες ημέρες με την διαδικασία του κατεπείγοντος.

Σύμφωνα με το πρόγραμμα, ο στόχος για μέσο ρυθμό ανάπτυξης 2,2% του ΑΕΠ από το 2019 έως και το 2022 θα επιτευχθεί μέσω της αύξησης των επενδύσεων κατά 8,6% των εξαγωγών κατά 4% και της ιδιωτικής κατανάλωσης κατά 1,2 % του ΑΕΠ. Αυτά έως το 2022. Η ανάπτυξη ωστόσο, πάντα σύμφωνα με το Πρόγραμμα, θα έρθει χωρίς η Ελλάδα να αποκλίνει στο ελάχιστο από τις δεσμεύσεις που έχει αναλάβει, οι οποίες αποτυπώνονται κυρίως στο δημοσιονομικό σκέλος του Μεσοπρόθεσμου Προγράμματος Δημοσιονομικής Στρατηγικής 2019-2022. Το πρόγραμμα λοιπόν περιλαμβάνει τις δεσμεύσεις για περικοπές των συντάξεων το 2019 και του αφορολόγητου το 2020, από τις οποίες προσβλέπει δημοσιονομική απόδοση κάποιων δισ. ευρώ.

Τα αντίμετρα

Στο πρόγραμμα, κατά την προσφιλή μεθοδολογία της κυβέρνησης, περιλαμβάνονται και τα αντίμετρα, με τα οποία επιδιώκεται να αντικριστούν οι περικοπές των συντάξεων και του αφορολόγητου. Έτσι για το 2019 περιλαμβάνονται κοινωνικά αντίμετρα, όπως σχολικά γεύματα, προνηπιακοί σταθμοί, επέκταση επιδόματος στέγασης και οικογενειακά επιδόματα, συνολικής δαπάνης 1,9 δισ. ευρώ.

Ο λογαριασμός των μέτρων και τα αντίμετρα που δεν έχουν εξιδικευτεί

taxheaven

Οι παρεμβάσεις που προβλέπονται στην αναθεωρημένη αιτιολογική έκθεση (18.5.2018) του ν. 4472/2017 ανέρχονται στο σύνολό τους στο ύψος των 12,269 δις ευρώ από το 2018 έως το 2021.

Οι παρεμβάσεις οι οποίες αναφέρονται στον άνω πίνακα:

Νέες παρεμβάσεις Υπουργείου Εργασίας Κοινωνικής Ασφάλισης και Κοινωνικής Αλληλεγγύης (περίοδος 2019-2021)

 • Συντάξεις

Προκειμένου να επιτευχθεί µια εξισορρόπηση του προϋπολογισμού προς πολιτικές αναδιανομής και σε άλλες ευάλωτες κοινωνικές οµάδες, αποφασίστηκαν παρεμβάσεις στο συνταξιοδοτικό σύστημα, ως ακολούθως:

 1. Από την 1.1.2019, αν το καταβαλλόµενο ποσό των κύριων συντάξεων που έχουν εκδοθεί µε τις προγενέστερες του Ν.4387/2016 διατάξεις, είναι µεγαλύτερο από αυτό που προκύπτει από τον υπολογισµό τους βάσει των διατάξεων του Ν.4387/2016, το υπερβάλλον ποσό περικόπτεται. Το ποσό που περικόπτεται δεν µπορεί να υπερβαίνει το 18% της καταβαλλόµενης κατά την έναρξη ισχύος του Ν.4387/2016 κύριας σύνταξης του δικαιούχου. Αν, µετά την εφαρµογή της ανωτέρω περικοπής, το καταβαλλόµενο ποσό των συντάξεων είναι µεγαλύτερο από αυτό που προκύπτει από τον υπολογισµό τους βάσει των διατάξεων του Ν.4387/2016, το επιπλέον ποσό εξακολουθεί να καταβάλλεται στον δικαιούχο ως προσωπική διαφορά, συµψηφιζόµενο κατ’ έτος και µέχρι την πλήρη εξάλειψή του µε την εκάστοτε αναπροσαρµογή των συντάξεων.

Μέτρα και αντίμετρα

[του Κυρ - 16/5/2017]

Σεπτέμβριος 1990. Ενώ ακόμη η ατμόσφαιρα είναι βαρειά από την μπόχα τού "βρόμικου '89", ο Κωνσταντίνος Μητσοτάκης ανεβαίνει στην Θεσσαλονίκη όπου, ως πρωθυπουργός πια, θα εκφωνήσει βαρυσήμαντη ομιλία στα πλαίσια της 55ης Διεθνούς Έκθεσης. Η ομιλία θα είναι όντως βαρυσήμαντη αφού, εκτός από τον ίδιο, την έχουν επεξεργαστεί ο υπουργός εθνικής οικονομίας Γιώργος Σουφλιάς, ο αναπληρωτής του Τίμος Χριστοδούλου και ο υφυπουργός του Αριστείδης Τσιπλάκος, ο συνταγματολόγος Προκόπης Παυλόπουλος και ο υποδιοικητής της Τράπεζας της Ελλάδος Γιώργος Προβόπουλος.

Σ' εκείνη την ομιλία, ο Μητσοτάκης δεν μασούσε τα λόγια του. "Δεν έχουμε περιθώρια, αλλά ούτε και δικαίωμα να συμβιβαστούμε. Γιατί αν συμβιβαστούμε, θα έχουμε αποτύχει. Τα χρόνια που έρχονται πρέπει να αποτελέσουν σταθμό για την ελληνική οικονομία, μια οικονομία που παραλάβαμε παράλυτη και με 15 τρισ. δραχμές χρέος. Θα εξυγιάνουμε την οικονομία ακόμα κι αν πρέπει να έλθουμε σε σύγκρουση με τις συντεχνίες (...) Όσοι προνομιούχοι των μονοπωλιακών κρατικών επιχειρήσεων αντιδρούν, ζητούν στην ουσία από τους άλλους φορολογούμενους, εργάτες, υπαλλήλους, βιοτέχνες, μικροεπαγγελματίες, να πληρώνουν για τις δικές τους εισφορές. (...)".

Όμως, από όλα όσα είπε τότε ο Μητσοτάκης, εκείνο που πέρασε στην ιστορία και θα μείνει αξέχαστο ήταν η προσπάθειά του να δικαιολογήσει την κατάργηση της ΑΤΑ, της Αυτόματης Τιμαριθμικής Αναπροσαρμογής των μισθών, την οποία είχε καθιερώσει το ΠαΣοΚ από το 1982. Μπερδεύοντας νούμερα και ποσοστά, ο τότε πρωθυπουργός ήθελε να πείσει τους εργαζόμενους ότι αν δεν πάρουν αύξηση ούτε κατά το πρώτο εξάμηνο του 1991 ούτε κατά το δεύτερο, στο τέλος της χρονιάς θα βρεθούν κερδισμένοι, αφού η εφαρμογή τού κυβερνητικού προγράμματος θα επιφέρει αύξηση στα εισοδήματά τους κατά 14%. Ο απλός κόσμος δεν ήταν δυνατόν να καταλάβει την επιστημονική ανάλυση του Μητσοτάκη, την οποία συνόψισε στην ισότητα "0 + 0 = 14%". Μια ισότητα που κατέληξε να συνιστά το κορυφαίο και συντομώτερο πολιτικό ανέκδοτο της ιστορίας.

Απόσπασμα από την εκπομπή "Επί του Πιεστηρίου" της 19/05/2017

Kontra Channel Hellas

ΑΙΤΗΜΑ ΓΙΑ ΑΛΛΑΓΕΣ Ηχηρή παρέμβαση των «53» για το νέο μνημόνιο - Τι ζητούν από τον Τσίπρα

«Η επόμενη ημέρα θα έχει μεγάλες δυσκολίες και πολλά θα εξαρτηθούν από την εξέλιξη για το δημόσιο χρέος. Θα χρειαστεί να επαναληφθεί και να είναι απολύτως δεσμευτική η δήλωση ότι χωρίς ουσιαστική λύση για την απομείωση του χρέους δεν υπάρχουν μέτρα, δεν ισχύουν τα επώδυνα μέτρα» αναφέρουν χαρακτηριστικά η κίνηση των «53» ενόψει του Eurogroup της Δευτέρας.

Η εσωκομματική τάση του ΣΥΡΙΖΑ ζητά αλλαγές επίσης σε πολιτικές που ασκούνται αλλά και σε πρόσωπα. «Χρειάζεται, συνολική αριστερή στροφή. (...) Είναι απαραίτητο, ένα πολιτικό σχέδιο με βάση τις συλλογικές αποφάσεις του κόμματος» το οποίο θα περιλαμβάνει «αξιολόγηση και αναπροσανατολισμό σε πολιτικές και πρόσωπα».

Παράλληλα, η ομάδα «53+» - ηγετικό στέλεχος της οποίας είναι ο Ευκλείδης Τσακαλώτος – ψέγει βουλευτές και υπουργούς του ΣΥΡΙΖΑ για την στάση που κράτησαν στη Βουλή, πανηγυρίζοντας, συγκρίνοντας μνημόνια και περιγράφοντας success story. Στον αντίποδα, όπως παρατηρούν «σωστά έπραξαν αρκετοί υπουργοί αλλά και βουλευτές και βουλεύτριες του ΣΥΡΙΖΑ που στις ομιλίες τους στη Βουλή όχι μόνο δεν πανηγύριζαν για όσα προβλέπονται στο πολυνομοσχέδιο της 2ης αξιολόγησης, αλλά τόνιζαν ταυτόχρονα ότι επιστρέφονται τα κελεύσματα περί ιδιοκτησίας του μνημονίου. Σωστά, επίσης, απέφυγαν το success story, τη σύγκριση μνημονίων, την αφήγηση για ξέφωτα που οσονούπω θα δούμε. Μετρημένα λόγια από αριστερή σκοπιά, με τον αναγκαίο αναστοχασμό, με στοιχεία αυτοκριτικής, με τη γενναιότητα παραδοχής λαθών, με επίγνωση των μεγάλων δυσκολιών που αντιμετωπίζει ένας ολόκληρος κόσμος».

Ολόκληρο το κείμενο όπως δημοσιεύτηκε στο commonality.gr

Σωστά έπραξαν αρκετοί υπουργοί αλλά και βουλευτές και βουλεύτριες του ΣΥΡΙΖΑ που στις ομιλίες τους στη Βουλή όχι μόνο δεν πανηγύριζαν για όσα προβλέπονται στο πολυνομοσχέδιο της 2ης αξιολόγησης, αλλά τόνιζαν ταυτόχρονα ότι επιστρέφονται τα κελεύσματα περί ιδιοκτησίας του μνημονίου. Σωστά, επίσης, απέφυγαν το success story, τη σύγκριση μνημονίων, την αφήγηση για ξέφωτα που οσονούπω θα δούμε. Μετρημένα λόγια από αριστερή σκοπιά, με τον αναγκαίο αναστοχασμό, με στοιχεία αυτοκριτικής, με τη γενναιότητα παραδοχής λαθών, με επίγνωση των μεγάλων δυσκολιών που αντιμετωπίζει ένας ολόκληρος κόσμος.

«Σταυρόλεξο» για δυνατούς λύτες τα αντίμετρα

Ακορντεόν έγιναν στην Βουλή τα αντίμετρα ύψους 7,6 δισ. ευρώ (και κυρίως τα μη κατανεμημένα ύψους 3,5 δις ευρώ) από βουλευτές και αρχηγούς κομμάτων συμπολίτευσης και αντιπολίτευσης οι οποίοι έδειχναν να μπερδεύουν τα αντίμετρα της συμφωνίας με την διανομή μερίσματος.

Είναι σαφές ότι από τα 7,5 δισ. ευρώ των αντίμετρων όπως αναφέρονται και στο μεσοπρόθεσμο πρόγραμμα δημοσιονομικής στρατηγικής 2018 -2021 είναι σαφώς ποσοστικοποιημένα και προσδιορισμένα μόνο τα 4,2 δισ. ευρώ. Τα υπόλοιπα 3,5 δισ. ευρώ είναι μέρισμα η διανομή του οποίου είναι υπό διπλή αίρεση. 

Για να υπάρξει δημοσιονομικό περιθώριο για την διανομή μερίσματος θα πρέπει η Ελλάδα όχι μόνο να πετύχει την υπέρβαση του στόχου του πρωτογενούς πλεονάσματος αλλά η υπέρβαση να πιστοποιηθεί και από την Eurostat.

Ανάλογη διαδικασία θα έπρεπε να ακολουθήσει τη ελληνική Κυβέρνηση και στο τέλος του 2016 όταν μοίρασε χωρίς να ενημερώσει τους εταίρους για το επίδομα των 617 εκ ευρώ σε συνταξιούχους. 

Η παράβαση τη διαδικασίας τον περασμένο Δεκέμβριο είχε ως αποτέλεσμα το πάγωμα των βραχυπρόθεσμών μέτρων για το χρέος για ένα μήνα.