Η ανισότητα είναι συνειδητή επιλογή

paratiritis

Ο Άγγλος πολιτικός θεωρητικός του δέκατου  έβδομου αιώνα Τζον Λοκ αποδέχθηκε το αναπόφευκτο της ανισότητας, που απορρέει από την εφεύρεση του χρήματος και της ιδιωτικής ιδιοκτησίας. Όμως, έχοντας αποδεχθεί αυτό, αναγκάστηκε επίσης να αναγνωρίσει την ανάγκη για ένα κράτος που να αστυνομεύει την ανισότητα που παράγει η αγορά. Αλλά κάθε κράτος που θα μπορούσε να το κάνει αυτό αποτελεσματικά, θα έπρεπε επίσης να είναι αρκετά ισχυρό ώστε να απειλήσει τους κατόχους ιδιοκτησίας που έχει ως στόχο να προστατεύσει. Και όλα δείχνουν ότι, τέσσερις αιώνες αργότερα, η Δύση όχι μόνο είναι απρόθυμη να περιορίσει την ανισότητα, αλλά αντίθετα την ενισχύει.

Στην πραγματικότητα, οι αποκαλύψεις των τελευταίων ετών για τον ρόλο των φορολογικών παραδείσων, οι περισσότεροι από τους οποίους λειτουργούν με "άνωθεν" προστασία, η σιωπηρή ανοχή στις πρακτικές των πολυεθνικών, αλλά και των πλουσίων του πλανήτη, να "παρκάρουν" τα πλούτη σε "πάρκινγκ" που θα τους εξασφαλίζουν το δικαίωμα να μη συμμετέχουν στα φορολογικά βάρη, ουσιαστικά λειτουργούν ως έμμεση επιδότηση της ανισότητας. Αν στην επιλογή αυτή προσθέσει κανείς τη σχεδόν εμμονική άποψη της περιστολής του κόστους εργασίας, αλλά και των δημόσιων δαπανών για τα προγράμματα υγείας, πρόνοιας και ενίσχυσης των ισχυρότερων οικονομικά, τότε το συμπέρασμα που προκύπτει είναι ότι τελικά η ανισότητα δεν είναι αποτέλεσμα της μοίρας, αλλά συνειδητή οικονομική επιλογή.

Άλλωστε κανείς δεν μπορεί να αγνοήσει το γεγονός ότι, σε μια οικονομία με χαμηλούς δείκτες ανάπτυξης, ο ήδη συσσωρευμένος πλούτος αναπτύσσεται με ρυθμούς ταχύτερους από εκείνους των μισθολογικών αυξήσεων.

“Terra Nullius” και σύγχρονη αποικιοκρατία

Ιδεοδρόμιο

Η παγκόσμια νεοφιλελεύθερη δικτατορία επιβάλλει πολιτικές χωρίς να λογαριάζει καθόλου τους ανθρώπους

 

Μια ενδιαφέρουσα αφήγηση από τον Γιάννη Βαρουφάκη*

 

Ο όρος “Terra Nullius”, είναι νομικός, Αγγλοσαξονικής προέλευσης. Οι ρίζες του βρίσκονται στη φιλοσοφία του Τζον Λοκ, ο οποίος ανέδειξε τη σχέση του ανθρώπινου μόχθου-της εργασίας, με το δικαίωμα στην ιδιοκτησία γης.

 

Το ερώτημα που έθεσε ο Λοκ ήταν το εξής: Πότε έχει κάποιος πραγματικό δικαίωμα σε ένα κομμάτι γης; Για να απαντήσει φιλοσοφικά, μας ζητά να φανταστούμε τι γίνεται στην υποθετική περίπτωση που κάποιοι ανακαλύπτουν ένα ερημικό νησί, πάνω στο οποίο έως τώρα δεν έχει πατήσει άνθρωπος, δεν είναι καν στο χάρτη. Αποβιβάζονται σ’αυτό και δηλώνουν ότι τους ανήκει. Δικαιούνται να το κάνουν; Ρωτάει ο Λοκ. Ναι, απαντά, υπό έναν όρο: Όχι μόνο πρέπει να είναι κενή ανθρώπων αυτή η γη – “Terra Nullius” – δηλαδή να μην έχει κάποιος άλλος δικαιώματα πάνω της, αλλά επιπλέον, πρέπει οι νεόφερτοι να δουλέψουν τη γη αυτή, να χύσουν τον ιδρώτα πάνω της κάνοντάς την να παραγάγει καρπούς-σοδειές. Τότε, όση απ’αυτή τη γη καταφέρουν να καλλιεργήσουν με το μόχθο τους, σε όση απ’αυτή τη γη αναμείξουν την εργασία τους, αυτή η γη είναι δική τους και κανένας, άτομο ή κράτος, δεν νομιμοποιείται να τους την πάρει, να την σφετεριστεί.