Η νέα «μαύρη λίστα» της Ευρωπαϊκής Ένωσης παραβλέπει σημαντικούς «φορολογικούς παραδείσους»

Ελευθερη Λαικη Αντιστασιακη Συσπειρωση

της Cecile S. Gallego στο Διεθνές Κονσόρτιουμ Ερευνητών Δημοσιογράφων

Τα κράτη μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης ενέκριναν μία «μαύρη λίστα» φορολογικών παραδείσων που περιλαμβάνει τα Μπαρμπάντος και τον Παναμά, αλλά αποκλείει τις χώρες που ήταν στο επίκεντρο των αποκαλύψεων των Paradise Papers.

Η Ευρωπαϊκή Ένωση συνέταξε την πρώτη της λίστα με φορολογικούς παράδεισους, η οποία περιλαμβάνει 17 χώρες, αλλά δεν επισήμανε αρκετές από τις πιο κρυφές έδρες offshore εταιρειών, οι οποίες βγήκαν στο φώς χάρη στα Paradise Papers.

Η λίστα αυτή είναι κατά κύριο λόγο μια ομάδα από χώρες, τις οποίες τα κράτη- μέλη της ΕΕ καταγγέλλουν ότι δεν ανταποκρίνονται στα κριτήρια φορολογικής δικαιοσύνης και διαφάνειας και αρνήθηκαν να δεσμευτούν για κάποια μελλοντική βελτίωση.

Οι ενέργειες για τη δημιουργία της λίστας, που ψηφίστηκε την Τρίτη σε μια συνάντηση των υπουργών Οικονομικών της ΕΕ, ξεκίνησαν στον απόηχο των Panama Papers, της έρευνας δηλαδή του 2016 από το Διεθνές Κονσόρτιουμ Ερευνητών Δημοσιογράφων (ICIJ), μαζί με τους συνεργάτες του στα ΜΜΕ, που βασιζόταν σε μία μεγάλη διαρροή από ένα δικηγορικό γραφείο του Παναμά, στην καρδιά της βιομηχανίας δημιουργίας offshore εταιρειών.

Η μαύρη λίστα έχει ως σκοπό να αναγκάσει τις χώρες που προσφέρουν αθέμιτα φορολογικά πλεονεκτήματα ή αδικαιολόγητη μυστικότητα, να προσαρμόσουν τις πολιτικές τους στα πρότυπα της ΕΕ. Η ΕΕ δημοσίευσε επίσης μια «γκρίζα λίστα» χωρών, οι οποίες έχουν λάβει προειδοποίηση για να αλλάξουν τον τρόπο που λειτουργούν.

Ενώ η μαύρη λίστα περιλαμβάνει τον Παναμά, ο οποίος τονίστηκε από τα Panama Papers ως η χώρα που χρησιμοποίησαν τόσο οι πολιτικοί όσο και οι εγκληματίες για να κρύψουν τα περιουσιακά τους στοιχεία, παραλείπει αρκετά μεγάλα κέντρα offshore εταιρειών. Λείπουν πολλά σημαντικά βρετανικά υπερπόντια εδάφη που βοηθούν ενεργά τις πολυεθνικές εταιρείες και τους πλούσιους για να μειώσουν τους φόρους τους. Μεταξύ αυτών οι Βερμούδες, οι Βρετανικές Παρθένοι Νήσοι και τα νησιά Κέιμαν.

Ο φορολογικός παράδεισος του Μαυρίκιου εις βάρος της Αφρικής

Ο 50χρονος επενδυτής Jean-Claude Bastos de Morais στράφηκε στη δικηγορική εταιρεία Appleby που διατηρεί γραφεία της σε φορολογικούς παραδείσους σε όλο τον πλανήτη. Σε πρώτο χρόνο, ο Bastos απευθύνθηκε στα γραφεία της Appleby στο νησί του Jersey, που είναι ένα δημοφιλές offshore κέντρο της βρετανικής επικράτειας. Ωστόσο, οι υπάλληλοι της Appleby απέρριψαν το αίτημά του το 2011 να δημιουργήσει μια εταιρεία-κέλυφος χωρίς να έχουν μάθει από πριν γιατί την χρειαζόταν και τι περιουσιακά στοιχεία θα διαχειριζόταν. Ενα πράγμα που απασχολούσε τους ανθρώπους της Appleby στο Jersey ήταν η πιθανότητα η εν λόγω υπεράκτια εταιρεία να κατείχε ένα λιμάνι ναυτιλίας στην επιρρεπή, σε ζητήματα διαφθοράς, Αγκόλα.

Σύνοψη από την έρευνα του WILL FITZGIBBON

Απόδοση στα Ελληνικά: ΧΡΗΣΤΟΣ ΔΕΜΕΤΗΣ

Εικονογράφηση: ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΠΑΝΤΑΖΗΣ

Στη συνέχεια, ο Bastos, που «τρέχει» το asset Quantum Global Group, δοκίμασε να απευθυνθεί στα γραφεία της Appleby στη Νήσο του Μαν. Η εκεί διοίκηση της Appleby απαίτησε μια θέση στο ΔΣ της offshore για να ελέγχει τον επιχειρηματικό κίνδυνο της συμφωνίας. Η συμφωνία δεν προχώρησε. Τελικά, όταν το 2013 το κρατικό ταμείο επενδύσεων της Αγκόλα ανέθεσε τη διαχείριση 5 δισ. δολαρίων στον Bastos, τότε εκείνος απευθύνθηκε σε άλλο γραφείο της Appleby, στον Μαυρίκιο, ένα νησί στον Ινδικό Ωκεανό. «Είμαστε στην ευχάριστη θέση να δράσουμε για λογαριασμό σας» δήλωσε ο Malcolm Moller, κορυφαίος δικηγόρος της Appleby στον Μαυρίκιο, απαντώντας στο Quantum Global του Bastos τον Οκτώβριο του 2013.

ΠΑΡΑΘΥΡΟ ΣΤΟΝ ΦΟΡΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΡΑΔΕΙΣΟ

Οι αποκαλύψεις για τον Bastos έρχονται στο πλαίσιο της διαρροής των αρχείων που περιήλθαν στην κατοχή της «Süddeutsche Zeitung», η οποία τα κοινοποίησε στην ανεξάρτητη δημοσιογραφική ομάδα International Consortium of Investigative Journalists και σε 94 εταίρους της σε όλο τον κόσμο. Τα αρχεία αφορούσαν στην Appleby και στην εταιρεία παροχής υπηρεσιών Estera, δύο οργανισμούς που λειτουργούσαν μαζί μέχρι η Estera να γίνει ανεξάρτητη το 2016. Τα emails, οι τραπεζικοί λογαριασμοί, οι PowerPoint παρουσιάσεις με πρακτικές φορολογικής αποφυγής, καθώς και άλλα εμπιστευτικά αρχεία, ανοίγουν ένα παράθυρο στις δράσεις της Appleby και των γραφείων της, που απασχολούν πάνω από 40 εργαζομένους στον Μαυρίκιο. Επίσης, αναδεικνύουν τη σημασία του Μαυρικίου, ενός πολυεθνικού νησιωτικού έθνους 1,3 εκατομμυρίου ανθρώπων, ως κόμβου ενός μυστικού υπεράκτιου χρηματοπιστωτικού δικτύου που δίνει τη δυνατότητα σε εύπορες επιχειρήσεις να ευδοκιμήσουν και σε πλούσιους να φοροδιαφύγουν.

H οικογένεια Προκοπίου και οι offshore με επαύλεις στο Λονδίνο. Η νέα διαρροή εγγράφων έφερε στο φως το ιδιοκτησιακό καθεστώς δύο πανάκριβων ακινήτων σε μία από τις πλουσιότερες γειτονιές της βρετανικής πρωτεύουσας

Τον Ιανουάριο του 2009, δικαστήριο του Λονδίνου διέταζε μία ομάδα καλλιτεχνών και ακτιβιστών να εγκαταλείψουν δύο πανάκριβες επαύλεις επί της οδού Park Lane, τις οποίες είχαν καταλάβει και έμεναν μέσα. Με θέα στο Hyde Park και γείτονα τη Μαντόνα και κάποιους από τους πλουσιότερους ανθρώπους της Βρετανίας, οι καταληψίες κατάφεραν να μείνουν μόλις ένα μήνα στα επταώροφα κτίρια, τα οποία χώριζε ένας τοίχος.

Έρευνα των ΧΑΡΗ ΚΑΡΑΝΙΚΑ & ΘΑΝΑΣΗ ΤΡΟΜΠΟΥΚΗ 

Εικονογράφηση: ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΠΑΝΤΑΖΗΣ

Τα κτίρια ανήκαν στον Gerald Grosvenor, τον εκλιπών 6ο Δούκα του Westminster, έναν δισεκατομμυριούχο επιχειρηματία, ο οποίος θεωρείτο ο πλουσιότερος κατασκευαστής ακινήτων στο Ηνωμένο Βασίλειο και ένας από τους μεγαλύτερους γαιοκτήμονες της χώρας. Οι επαύλεις της Park Lane, είχαν εκμισθωθεί για μακροχρόνια χρήση (leasehold) σε δύο offshore εταιρείες, με έδρα τις Βρετανικές Παρθένες Νήσους, τις Konzeo Ltd και Weleta Ltd.

«Πολύ συχνά οι υπεράκτιοι ιδιοκτήτες δείχνουν ελάχιστο ή καθόλου ενδιαφέρον για το ακίνητο [που κατέχουν] – είναι απλώς ένα περιουσιακό στοιχείο που θα εμπορευτούν όπως κρίνουν κατάλληλα» ανέφερε τον Οκτώβριο του 2009 σε δημοσίευμα της βρετανικής εφημερίδας Guardian ο Paul Palmer, υπάλληλος του δημοτικού συμβουλίου του Westminster και υπεύθυνος για τα άδεια ακίνητα της περιοχής. Στη συνέχεια σημείωνε ότι οι ιδιοκτήτες των offshore και κατά συνέπεια και των δύο συγκεκριμένων κτιρίων είναι πολύ δύσκολο να εντοπιστούν.

Η playlist του «παραδείσου». Πασίγνωστα, κλασικά και αγαπημένα τραγούδια είναι μέρος της υπεράκτιας βιομηχανίας φορο-αποφυγής

Από την έρευνα στα αρχεία των υπεράκτιων φορολογικών παραδείσων προκύπτει μια αρκετά προβλέψιμη λίστα περιουσιακών στοιχείων – ακίνητα, μετρητά, πολυεθνικές εταιρείες που μεταφέρουν τα κέρδη τους σε μέρη με χαμηλή φορολόγηση, κρυμμένα αριστουργήματα του Πικάσο και άλλων καλλιτεχνών, αυτοκίνητα αντίκες, γιοτ και αεροπλάνα. Αλλά και μουσικές αναμνήσεις; Τα τραγούδια που χορέψατε στα νιάτα σας ή στο γάμο του γιου ή της κόρης σας; Το καλοκαιρινό hit που τραγουδήσατε οδηγώντας με την όπισθεν ή το ρέγκε κομμάτι που ακουγόταν δυνατά στην παραλία; Τι δουλειά έχουν αυτά σε offshore; Βρίσκονται εκεί για τον ίδιο ακριβώς λόγο με τα υπόλοιπα: φορολογικά προνόμια. Η φοροαποφυγή βοηθά στην μεγιστοποίηση των κερδών που προέρχονται από την πνευματική περιουσία, όπως πατέντες, πνευματικά δικαιώματα, εμπορικά σήματα και εμπορικά μυστικά.

Σύνοψη από την έρευνα του CECILE S. GALLEGO

Απόδοση στα Ελληνικά: ΓΕΩΡΓΙΑ ΣΑΚΚΟΥΛΑ

Εικονογράφηση: ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΠΑΝΤΑΖΗΣ

Στα αρχεία της νομικής εταιρείας Appleby, στη νήσο Τζέρσεϊ, που βρίσκεται στο στενό της Μάγχης, περιλαμβάνονται δικαιώματα για την μουσική μεγάλων καλλιτεχνών, όπως οι John Denver, Duke Ellington, Chubby Checker και heryl Crow.

Πρόκειται για ένα μουσικό κατάλογο που μέχρι το 2014 κατείχε εταιρεία με έδρα το Τζέρσεϊ και η οποία ανήκε σε άλλη εταιρεία με έδρα την Ιρλανδία. Γιατί στο Τζέρσεϊ; Διότι εκεί ο εταιρικός φορολογικός συντελεστής είναι μηδενικός.

Τα πνευματικά δικαιώματα στον χώρο της μουσικής διατηρούν την αξία τους παρά τις αναταράξεις στη μουσική βιομηχανία που έχει διαβρώσει την αξία των συγγενικών δικαιωμάτων, προκαλώντας απότομη πτώση στα δικαιώματα για πωλήσεις δίσκων βινυλίου και CD.

Οι Offshore του Μιχάλη Ζολώτα που αναστάτωσαν την Κύπρο. Η Νewlead Holdings και η Focus Maritime σε έναν πολιτικό και οικονομικό κυκεώνα που εκτείνεται

Στα τέλη Αυγούστου του 2015, ένα μήνυμα με τίτλο «Hit Escalation», μία ορολογία που χρησιμοποιείται από την Appleby και σχετίζεται με ενδεχόμενα προβλήματα που έχουν εντοπιστεί για πελάτες της, ανταλλάχθηκε μεταξύ υπαλλήλων της δικηγορικής εταιρείας. Το μήνυμα αφορούσε την Newlead Holdings με έδρα τις Βερμούδες, συμφερόντων του εφοπλιστή Μιχάλη Ζολώτα, ο οποίος έχει εκδοθεί στην Κύπρο για την υπόθεση φερόμενου χρηματισμού του Κεντρικού Τραπεζίτη που δικάζεται αυτή την περίοδο και αντιμετωπίζει κατηγορίες που αφορούν τη νομιμοποίηση εσόδων από παράνομες δραστηριότητες.

Έρευνα των ΧΑΡΗ ΚΑΡΑΝΙΚΑ & ΘΑΝΑΣΗ ΤΡΟΜΠΟΥΚΗ 

Εικονογράφηση: ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΠΑΝΤΑΖΗΣ

«Έχω κάνει κάποια προκαταρκτική έρευνα», ανέφερε ένας από τους αποδέκτες του μηνύματος και προσέθεσε ότι η Newlead Holdings έχει μία θυγατρική επίσης στις Βερμούδες, την Compassion Overseas Ltd, η οποία είναι στη λίστα των εταιρειών προς διαγραφή. «Δεν παρέχουμε διευθυντές σε καμία από τις δύο εταιρείες», σημείωσε ο υπάλληλος που κατά την προκαταρκτική του έρευνα για την Newlead εντόπισε κάποιες «κατηγορίες, που αφορούν δραστηριότητες το 2013, προφασιζόμενες διαφθορά – δωροδοκία». Ο υπάλληλος ανέφερε επίσης σε εκείνο το μήνυμα που εστάλη στα τέλη Αυγούστου του 2015 ότι η Newlead θέλει να ανοίξει λογαριασμό στην NTB, μία τράπεζα με έδρα τις Βερμούδες. «Η τράπεζα εξέφρασε , υπό τις περιστάσεις, ότι είναι απίθανο να συμφωνήσει με το αίτημα και είναι περίεργοι ως προς το πώς έχουμε αποδεχθεί ότι πρόκειται για έναν αξιόλογο πελάτη», κατέληξε ο υπάλληλος. Αφού συζήτησε το θέμα με συνάδελφό του πρότεινε τον τερματισμό της συνεργασίας μεταξύ Appleby και Newlead, καθώς «η όρεξήμας για τέτοιου είδους δυνητικού ρίσκου είναι μηδενική». Η πρότασή του εισακούστηκε.

Ο ρόλος των offshore στην καταστροφή των δασών. Πως δικηγόροι και μεγάλες τράπεζες βοηθούν μια από τις μεγαλύτερες χαρτοβιομηχανίες της Ασίας να επεκτείνεται παρά το φτωχό περιβαλλοντικό της ιστορικό

Στο νησί Παντάνγκ, στην καρδιά της υλοτομικής βιομηχανίας της Ινδονησίας, μια ομάδα εφήβων δείχνει προς τα καμένα υπολείμματα φοινικόδεντρων – όσα άφησαν πίσω τους οι πυρκαγιές που έχουν κατακάψει τα πυκνά δάση του αρχιπελάγους της Ινδονησίας τις τελευταίες δύο δεκαετίες.

Σύνοψη από την έρευνα της SCILLA ALECCI

Απόδοση στα Ελληνικά: ΓΙΩΡΓΟΣ ΣΚΑΦΙΔΑΣ

Εικονογράφηση: ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΠΑΝΤΑΖΗΣ

«Υπάρχει θυμός», δηλώνει ο 15χρονος Alvin, που μεγάλωσε στο χωριό Μπαγκάν Μελιμπούρ. «Οι επιπτώσεις των πυρκαγιών και της αποψίλωσης είναι τεράστιες», για τους ανθρώπους και τα ζώα, δηλώνει.

Το 2015 οι φωτιές ήταν τόσο έντονες στο νησιωτικό σύμπλεγμα, που πυκνή ομίχλη κάλυψε το μεγαλύτερο μέρος της Ινδονησίας και έφτανε μέχρι την Ταϋλάνδη. Αεροπορικές πτήσεις ακυρώθηκαν. Τα παιδιά φορούσαν προστατευτικές μάσκες στο σχολείο. Έρευνες συνέδεσαν τα επίπεδα νέφους με τουλάχιστον 19 θανάτους και με αναπνευστικά προβλήματα σε σχεδόν μισό εκατομμύριο ανθρώπους. Η μετεωρολογική υπηρεσία της Ινδονησίας χαρακτήρισε την κατάσταση «έγκλημα κατά της ανθρωπότητας».

Οι φωτιές που γέννησαν το νέφος ήταν αποτέλεσμα μιας παρατεταμένης περιόδου ξηρασίας αλλά και πρακτικών τύπου κοπής και καύσης (slash-and-burn) που είχαν χρησιμοποιηθεί προκειμένου να αποψιλωθούν τα πυκνά δάση της Ινδονησίας για να γίνει χώρος για καλλιέργειες που θα δίνουν φοινικέλαιο και ξύλο χαρτοποιίας.Μετά από εκείνα τα γεγονότα, περιβαλλοντικές ομάδες ξέσπασαν ασκώντας κριτική ενάντια στις βιομηχανίες που είχαν εμπλακεί στην αποψίλωση των δασών της Ινδονησίας, συμπεριλαμβανομένης της Asia Pacific Resources International Holdings Ltd. (April), μιας εκ των μεγαλύτερων παραγωγών χάρτου σε ολόκληρο τον κόσμο.

Η διαρροή ξεσκέπασε τη βαθιά σύνδεση πολιτικών, εταιρειών και ιδιωτικού πλούτου με τις offshore

Άνοιξη 2017. Μπροστά στο μεγαλοπρεπές γυάλινο πύργο, όπου στεγάζεται η Süddeutsche Zeitung, έχει αρχίσει να σχηματίζεται ουρά από δημοσιογράφους που έχουν καταφτάσει στο Μόναχο από ολόκληρο τον κόσμο για να συμμετάσχουν σε μία διήμερη μυστική συνάντηση. Υπάρχει νέα διαρροή και οι ερευνητές δημοσιογράφοι έχουν έρθει εδώ για να συντονίσουν τις επόμενες κινήσεις τους.

Έρευνα των ΧΑΡΗ ΚΑΡΑΝΙΚΑ & ΘΑΝΑΣΗ ΤΡΟΜΠΟΥΚΗ 

Εικονογράφηση: ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΠΑΝΤΑΖΗΣ

Ένα χρόνο μετά τη δημοσίευση των Panama Papers και τον παγκόσμιο σάλο που δημιουργήθηκε από τις αποκαλύψεις για το διεφθαρμένο υπεράκτιο χρηματοοικονομικό σύστημα που εξυπηρετούσε πολιτικούς, δικτάτορες και super stars, οι ερευνητές – δημοσιογράφοι από τα σημαντικότερα Μέσα Ενημέρωσης παγκοσμίως θα περάσουν δύο ημέρες ανταλλάσσοντας γνώσεις, πληροφορίες, τεχνικές αναζήτησης και επεξεργασίας των στοιχείων, τα οποία άρχισαν να δημοσιεύονται μήνες αργότερα, στις 5 Νοεμβρίου 2017.

Πρωταγωνιστές ερευνητές δημοσιογράφοι των Paradise Papers είναι οι «Ομπερμάγερς», όπως τους φωνάζουν χαϊδευτικά στη Διεθνή Σύμπραξη Ερευνητών Δημοσιογράφων (ICIJ), την μη κερδοσκοπική ένωση δημοσιογράφων με έδρα την Ουάσινγκτον με περισσότερα από 200 μέλη από 70 χώρες. Ο Bastian Obermayer και ο Frederik Obermaier από τον ερευνητικό τομέα γερμανικής εφημερίδας Süddeutsche Zeitung, έλαβαν τη διαρροή των 13,4 εκατομμυρίων εμπιστευτικών εγγράφων, που σήμερα είναι γνωστή ως Paradise Papers και την μοιράστηκαν με το ICIJ. Το ίδιο ακριβώς είχε συμβεί δύο χρόνια πριν με τα Panama Papers για τα οποία οι «Όμπερμάγερς» και τα μέλη και συνεργάτες του ICIJ που συμμετείχαν σε εκείνες τις αποκαλύψεις βραβεύθηκαν με Πούλιτζερ.

Tα υπεράκτια ταμεία Δημοκρατικών και Ρεπουμπλικάνων

Κορυφαίοι χρηματοδότες των δύο μεγάλων πολιτικών κομμάτων στις ΗΠΑ, Ρεπουμπλικάνων και Δημοκρατικών, που ξεχωρίζουν παράλληλα και ως ιδιοκτήτες πολλών offshore εταιρειών, όπως ο Warren Stephens, κατηγορούνται ότι εξαπάτησαν πολίτες μέσω της αμφιλεγόμενης πρακτικής παροχής στιγμιαίων δανείων (payday loans), για να μεταφέρουν εν συνεχεία «κέρδη» προς τα ταμεία πολιτικών. Ο Donald Trump έχει δεσμευθεί να ξηλώσει το ρυθμιστικό πλαίσιο που θα μπορούσε να στραφεί εναντίον τους.

Σύνοψη από την έρευνα του

Απόδοση στα Ελληνικά:

Εικονογράφηση: ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΠΑΝΤΑΖΗΣ

ΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ

Τον Ιούνιο του 2013 η «Wall Street Journal» ρώτησε τον μεγάλο χρηματοδότη των Ρεπουμπλικάνων, Warren Stephens, για την κατάσταση των μικρών επιχειρήσεων στη χώρα. Ο μεγιστάνας τραπεζίτης από το Αρκάνσας είπε ότι πιέζονται λόγω των εξαντλητικών ομοσπονδιακών ελέγχων, ενώ ξεχώρισε συγκεκριμένα μια υπηρεσία ελέγχου, το Γραφείο Χρηματοπιστωτικής Προστασίας Καταναλωτών (Consumer Financial Protection Bureau, CFPB).

Την περίοδο εκείνη η εν λόγω Αρχή, που δεχόταν τα πυρά του Stephens, ερευνούσε τη δραστηριότητα μιας διαδικτυακής εταιρείας στιγμιαίων δανείων, που ήταν μέρος της επιχειρηματικής του αυτοκρατορίας.

Οικονομικά αρχεία υπεράκτιων εταιρειών που διέρρευσαν αποκαλύπτουν ότι ο Stephens είχε εν κρυπτώ χρησιμοποιήσει κάποια κεφάλαια από οικογενειακούς αποταμιευτικούς λογαριασμούς για να αγοράσει ένα μεγάλο μερίδιο της μητρικής εταιρείας, της εταιρείας παροχής δανείων Integrity Advance. Η συγκεκριμένη εταιρεία εκείνη την περίοδο, σύμφωνα με την ομοσπονδιακή Αρχή, εξαπατούσε δεκάδες χιλιάδες καταναλωτές. Η Αρχή υποστηρίζει ότι η Integrity Advance παρανομούσε εξαπατώντας τους δανειολήπτες σχετικά με το υψηλό κόστος των δανείων και εν συνεχεία με επιθετικό τρόπο αφαιρούσε χρήματα από τους τραπεζικούς τους λογαριασμούς.

Η Proton, η Πειραιώς και οι «ορφανές» offshore

Φως στις υπεράκτιες διαδρομές μετοχών και δανείων, την εποχή που η ΤτΕ έψαχνε απαντήσεις, αλλά έβρισκε την πόρτα κλειστή

Πρόκειται για μία από τις μεγαλύτερες διαρροές εμπιστευτικών εγγράφων στην Ιστορία και μέσα της κρύβει στοιχεία που έψαχναν αλλά δεν έβρισκαν οι ελεγκτές της Τράπεζας της Ελλάδος το 2011, όταν έλεγχαν τα δάνεια που παρείχε η Proton Bank – μία έρευνα που εξελίχθηκε σε ένα από τα μεγαλύτερα τραπεζικά σκάνδαλα κατά την περίοδο της οικονομικής κρίσης στην Ελλάδα.

Έρευνα των ΧΑΡΗ ΚΑΡΑΝΙΚΑ & ΘΑΝΑΣΗ ΤΡΟΜΠΟΥΚΗ 

Εικονογράφηση: ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΠΑΝΤΑΖΗΣ

H  νέα διαρροή προέρχονται από δύο εταιρείες παροχής υπηρεσιών offshore, την Appleby και την Asiaciti που εδρεύουν αντίστοιχα στις Βερμούδες και τη Σιγκαπούρη, καθώς και από 19 εταιρικά μητρώα που διατηρούνται από κυβερνήσεις σε χώρες-σταθμούς της παγκόσμιας σκιώδους οικονομίας των offshore. Οι διαρροές αυτές ελήφθησαν από τη γερμανική εφημερίδα Süddeutsche Zeitung η οποία μοιράστηκε τα στοιχεία με τη Διεθνή Σύμπραξη Ερευνητών Δημοσιογράφων (ICIJ) και ένα δίκτυο περισσότερων από 380 δημοσιογράφων σε 67 χώρες.

Η υπόσχεση που δίνουν οι φορολογικοί παράδεισοι είναι η μυστικότητα – τα υπεράκτια κέντρα διευκολύνουν τη δημιουργία εταιρειών των οποίων οι πραγματικοί ιδιοκτήτες είναι δύσκολο ή αδύνατο να εντοπιστούν. Ενώ η κατοχή μιας offshore εταιρείας είναι νόμιμη, η μυστικότητα που ενσωματώνει προσελκύει άτομα που σχετίζονται με δραστηριότητες ξεπλύματος βρώμικου χρήματος, εμπόρους ναρκωτικών, κλεπτοκράτες και άλλους που θέλουν να λειτουργούν στο σκοτάδι. Οι offshore, που αρκετές φορές αποτελούν «εταιρείες-κελύφη» χωρίς εργαζόμενους ή χώρους γραφείων, χρησιμοποιούνται επίσης σε περίπλοκες δομές φοροαποφυγής που στερούν δισεκατομμύρια από τα κρατικά ταμεία.

Η βιομηχανία των offshore εταιρειών είναι ένας παγκόσμιος λαβύρινθος που περιβάλλει τον κόσμο των λογιστών, των τραπεζιτών, των διαχειριστών κεφαλαίων, των δικηγόρων και των μεσαζόντων που πληρώνονται για να εξυπηρετήσουν τα συμφέροντα των πλουσίων και αυτών που έχουν καλές διασυνδέσεις.

Οι ελληνικές «σημειώσεις» στις λίστες της φοροαποφυγής

Περισσότερα από 130 ονόματα ελληνικού ενδιαφέροντος εμφανίζονται να συνδέονται με offshore εταιρείες που εντοπίζονται στα αρχεία της Appleby

Μεταξύ των ελληνικών ονομάτων που αναφέρονται στα αρχεία βρέθηκαν πρόσωπα που συνδέονται με πολιτικούς. Επίσης, εντοπίστηκε μεγάλος αριθμός εφοπλιστών, οι οποίοι συνήθως χρησιμοποιούν τις offshore για τον στόλο τους αλλά και για να μειώσουν τα φορολογικά τους βάρη. Ακόμα, εντοπίστηκαν υπεράκτιες εταιρείες που έλαβαν δάνεια από ελληνικές τράπεζες και στέλεχος τράπεζας που μετείχε σε offshore fund. Και έλληνες που έχουν απασχολήσει τις αρχές για φορολογικές και άλλες υποθέσεις τους.

Έρευνα από τους ΧΑΡΗ ΚΑΡΑΝΙΚΑ & ΘΑΝΑΣΗ ΤΡΟΜΠΟΥΚΗ

Στη διαρροή από την Appleby εντοπίζονται 252 καταχωρίσεις διευθύνσεων επικοινωνίας στην Ελλάδα. Η πλειονότητα αυτών των διευθύνσεων, οι οποίες είναι διευθύνσεις επικοινωνίας ατόμων που συνδέονται με offshore εταιρείες, εντοπίζονται γεωγραφικά στην Αθήνα και τον Πειραιά.

Άλλες περιοχές της Αττικής που εμφανίζονται στα αρχεία που έχουν διαρρεύσει από την Appleby είναι η Εκάλη, η Πολιτεία, ο Διόνυσος, το Παλαιό και το Νέο Φάληρο, το Μαρούσι, η Γλυφάδα, η Αγία Παρασκευή, η Κηφισιά, η Βουλιαγμένη, η Βούλα, το Ελληνικό, το Χαλάνδρι, ο Άλιμος, τα βριλήσια, το Ψυχικό, η Νέα Ερυθραία και ο Βύρωνας.

Οι επιχειρήσεις του Κρεμλίνου και οι επενδύσεις σε Twitter και Facebook

Η ρωσική κυβέρνηση κράτησε διακριτικά ένα επενδυτικό ενδιαφέρον στα αμερικανικά κοινωνικά δίκτυα

Ένας σημαντικός επενδυτής στο Twitter και στο Facebook είχε οικονομικούς δεσμούς με δύο ρωσικές επιχειρήσεις που ανήκαν στην κυβέρνηση, γνωστές ως «οχήματα» για τις πολιτικά ευαίσθητες συναλλαγές του Κρεμλίνου, όπως δείχνουν τα νέα αρχεία.

Σύνοψη από την έρευνα του SPENCER WOODMAN

Εικονογράφηση: ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΠΑΝΤΑΖΗΣ

Τα αρχεία δείχνουν ότι μία από τις κρατικές εταιρείες του Κρεμλίνου, η VTB Bank, κατηύθυνε διακριτικά 191 εκατομμύρια δολάρια σε ένα επενδυτικό fund, το DST Global, το οποίο χρησιμοποίησε τα χρήματα για να αγοράσει ένα μεγάλο μερίδιο στο Twitter το 2011.

Επίσης δείχνουν ότι μια θυγατρική της, ελεγχόμενης από το Κρεμλίνο, Gazprom, χρηματοδότησε σε μεγάλο βαθμό offshore εταιρεία που συνεργάστηκε με την DST Global σε μια μεγάλη επένδυση στο Facebook.

YURI MILNER

Ο δισεκατομμυριούχος ιδρυτής της DST Global, Yuri Milner, και άλλοι εταίροι στις συμφωνίες, αποκόμισαν μεγάλα κέρδη όταν πούλησαν τα μερίδια τους λίγο μετά την αρχική δημόσια προσφορά του Facebook το 2012 και του Twitter το 2013. Δεν υπάρχει καμία ένδειξη ότι το Κρεμλίνο απέκτησε επιρροή στο Twitter και το Facebook ή ότι έλαβε εμπιστευτικές πληροφορίες για τις επιχειρήσεις, ως αποτέλεσμα των επενδύσεων που σχετίζονται με τον Milner.  Αλλά η αποκάλυψη δείχνει ότι, πολλά χρόνια πριν η Ρωσία αναμειχθεί στις προεδρικές εκλογές του περασμένου έτους στις ΗΠΑ, το Κρεμλίνο είχε οικονομικό ενδιαφέρον για τα αμερικανικά κοινωνικά μέσα.

Αυτές οι αποκαλύψεις έρχονται την ώρα που το Κογκρέσο διερευνά τον ρόλο που διαδραμάτισαν οι αμερικανικοί γίγαντες της τεχνολογίας στη διάδοση της ρωσικής παραπληροφόρησης κατά την περίοδο της επιτυχούς καμπάνιας του Τραμπ που τον έφερε στον Λευκό Οίκο. Είναι γνωστό ότι ο Milner έκανε ταυτόχρονα μεγάλες επενδύσεις στο Twitter και στο Facebook. Οι διασυνδέσεις της ρωσικής κυβέρνησης με τις επενδύσεις, παρέμεναν άγνωστες μέχρι σήμερα. Facebook και Twitter ανέφεραν ότι είχαν εξετάσει προσεκτικά τις επενδύσεις του Milner.

Η διαρροή δείχνει πόσο βαθιά το υπεράκτιο σύστημα εμπλέκεται με πολιτικούς παράγοντες, τον ιδιωτικό πλούτο και εταιρείες κολοσσούς. Οι πρωταγωνιστές ερευνητές δημοσιογράφοι των Paradise Papers

Άνοιξη 2017. Μπροστά στο μεγαλοπρεπές γυάλινο πύργο, όπου στεγάζεται η Süddeutsche Zeitung, έχει αρχίσει να σχηματίζεται ουρά από δημοσιογράφους που έχουν καταφτάσει στο Μόναχο από ολόκληρο τον κόσμο για να συμμετάσχουν σε μία διήμερη μυστική συνάντηση. Υπάρχει νέα διαρροή και οι ερευνητές δημοσιογράφοι έχουν έρθει εδώ για να συντονίσουν τις επόμενες κινήσεις τους.

Έρευνα των ΧΑΡΗ ΚΑΡΑΝΙΚΑ & ΘΑΝΑΣΗ ΤΡΟΜΠΟΥΚΗ 

Εικονογράφηση: ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΠΑΝΤΑΖΗΣ

Ένα χρόνο μετά τη δημοσίευση των Panama Papers και τον παγκόσμιο σάλο που δημιουργήθηκε από τις αποκαλύψεις για το διεφθαρμένο υπεράκτιο χρηματοοικονομικό σύστημα που εξυπηρετούσε πολιτικούς, δικτάτορες και super stars, οι ερευνητές – δημοσιογράφοι από τα σημαντικότερα Μέσα Ενημέρωσης παγκοσμίως θα περάσουν δύο ημέρες ανταλλάσσοντας γνώσεις, πληροφορίες, τεχνικές αναζήτησης και επεξεργασίας των στοιχείων, τα οποία άρχισαν να δημοσιεύονται μήνες αργότερα, στις 5 Νοεμβρίου 2017.

Πρωταγωνιστές ερευνητές δημοσιογράφοι των Paradise Papers είναι οι «Ομπερμάγερς», όπως τους φωνάζουν χαϊδευτικά στη Διεθνή Σύμπραξη Ερευνητών Δημοσιογράφων (ICIJ), την μη κερδοσκοπική ένωση δημοσιογράφων με έδρα την Ουάσινγκτον με περισσότερα από 200 μέλη από 70 χώρες. Ο Bastian Obermayer και ο Frederik Obermaier από τον ερευνητικό τομέα γερμανικής εφημερίδας Süddeutsche Zeitung, έλαβαν τη διαρροή των 13,4 εκατομμυρίων εμπιστευτικών εγγράφων, που σήμερα είναι γνωστή ως Paradise Papers και την μοιράστηκαν με το ICIJ. Το ίδιο ακριβώς είχε συμβεί δύο χρόνια πριν με τα Panama Papers για τα οποία οι «Όμπερμάγερς» και τα μέλη και συνεργάτες του ICIJ που συμμετείχαν σε εκείνες τις αποκαλύψεις βραβεύθηκαν με Πούλιτζερ.

Νήσος του Μαν: Ένα «πάρκινγκ» φοροαποφυγής για τζετ και γιοτ

Οι γκουρού των offshore βοηθούν τους πλούσιους να αποφύγουν φόρους για τζετ και γιοτ

Ο αστέρας της Formula 1 Λούις Χάμιλτον απέκτησε ένα νέο πολυτελές τζετ, ένα κόκκινο Bombardier Challenger 605, αξίας 27 εκατομμυρίων δολαρίων, με κουρτίνες Armani. Επίσης έλαβε επιστροφή φόρου.Και οι δικηγόροι στην Appleby, μια νομική εταιρεία-ελίτ, με κεντρικά γραφεία στη Βερμούδα, ήταν εκεί για να βοηθήσουν.

Σύνοψη από την έρευνα των RYAN CHITTUM, TIM ROBINSON, JULIETTE GARSIDE

Απόδοση στα Ελληνικά:  ΕΡΗ ΠΑΝΣΕΛΗΝΑ

Εικονογράφηση: ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΠΑΝΤΑΖΗΣ

Οι δικηγόροι της Appleby ένωσαν τις δυνάμεις τους με τον λογιστικό γίγαντα Ernst & Young για να δημιουργήσουν ένα πολύπλοκο σχέδιο για να παρακάμπτουν τον ΦΠΑ. Ένας από τους όρους ήταν ο εξής: η παρθενική πτήση του Χάμιλτον θα έπρεπε να προσγειωθεί στη Νήσο του Μαν, εξαρτώμενο εδάφος του Βρετανικού Στέμματος στην Ιρλανδική Θάλασσα, γνωστό για την επιεική φορολογική μεταχείριση των υπερ-πλουσίων του κόσμου.

Ο τέσσερις φορές παγκόσμιος πρωταθλητής της Formula 1 δέχθηκε την πρόκληση. Εκείνος και η σύντροφός του, η ποπ σταρ των Pussycat Dolls, Νικόλ Σέρτζινγκερ, σχεδίασαν κατά το πρώτο τους ταξίδι στην Ευρώπη, τον Ιανουάριο του 2013, να κάνουν μια στάση στη Νήσο του Μαν με το καινούργιο του τζετ, σύμφωνα με το δρομολόγιο που εστάλη στην Appleby. Το εάν ο Χάμιλτον έκανε όντως το ταξίδι δεν ήταν εφικτό να επιβεβαιωθεί. Αλλά τελικά έλαβε πράγματι μια επιστροφή ΦΠΑ 5,2 εκατομμυρίων δολαρίων, σύμφωνα με τα εμπιστευτικά έγγραφα που εξέτασε η Διεθνής Σύμπραξη Ερευνητών Δημοσιογράφων (ICIJ), το BBC, o Guardian και περισσότερα από 90 ακόμα συνεργαζόμενα Μέσα Ενημέρωσης. Τα έγγραφα προήλθαν από τα εσωτερικά αρχεία της υπεράκτιας (offshore) νομικής εταιρείας Appleby και τον πάροχο εταιρικών υπηρεσιών Estera, δύο εταιρείες που λειτουργούσαν από κοινού υπό το όνομα της Appleby μέχρι η Estera να γίνει ανεξάρτητη το 2016. Τα αρχεία διοχετεύθηκαν αρχικά στη γερμανική εφημερίδα Süddeutsche Zeitung.

Σε δήλωση στον «Guardian» οι δικηγόροι του Χάμιλτον ανέφεραν ότι ο πιλότος έχει αναθέσει σε μια σειρά από επαγγελματίες να διευθύνουν εκ μέρους του το μεγαλύτερο τμήμα των επιχειρηματικών δραστηριοτήτων του και ότι δεν υπήρξε κανένα τέχνασμα ή ανάρμοστο επίπεδο μυστικότητας.

Ο «μαγικός κύκλος» της Appleby

Διαρροή εκατομμυρίων εγγράφων φανερώνει τις αδυναμίες ελέγχων σε μία από τις κορυφαίες δικηγορικές εταιρείες στον τομέα των offshore.

Όταν ο Robert Woods, πρώην αστυνομικός από το Λίβερπουλ, έπιασε δουλειά στις αρχές του 2006 ως προϊστάμενος συμμόρφωσης της παγκόσμιας υπεράκτιας δικηγορικής εταιρείας Appleby, ενός τμήματος που στις επιχειρήσεις έχει ως έργο τη διασφάλιση της νομικής και ηθικής ακεραιότητας της εταιρείας, προσχώρησε σε έναν οργανισμό που αντιμετώπιζε προβλήματα.

Σύνοψη από την έρευνα των F.OBERMAIER, B.OBERMAYER, E.DIAZ-STRUCK & R.CARVAJAL

Εικονογράφηση: ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΠΑΝΤΑΖΗΣ

Για παράδειγμα, στα βιβλία του γραφείου της Αppleby στα Κέιμαν, όπου ο Woods έπιασε δουλειά, υπήρχαν περισσότεροι από 600 πελάτες με την επισήμανση «μη συμμορφούμενοι». Αυτό σημαίνει ότι η υπεράκτια εταιρεία δεν διέθετε τα τρέχοντα στοιχεία ταυτότητας, πληροφορίες επικοινωνίας ή άλλα δεδομένα που θα τη βοηθούσαν να διασφαλίσει ότι δεν δημιουργεί «εταιρείες-κέλυφος» και άλλες δομές για εγκληματίες ή διεφθαρμένους πολιτικούς. Μέσα σε μία πενταετία ο Woods ανελίχθηκε στη δικηγορική εταιρεία παίρνοντας τη θέση του διευθυντή του Τμήματος Συμμόρφωσης. Ωστόσο, τα πράγματα δεν είχαν βελτιωθεί και πολύ. Τουλάχιστον αυτό καταδεικνύει μια παρουσίαση που ετοίμασε ο ίδιος στα τέλη του 2011. Η 44 σελίδων παρουσίασή του, στην οποία είχε χρησιμοποιήσει εικόνες από τη «μαφιόζικη» σαπουνόπερα του ΗBO «Τhe Sopranos», κατέγραφε μερικά απογοητευτικά στοιχεία από την πρόσφατη ιστορία της Αppleby. Σε ένα σλάιντ υπό τον τίτλο «Aδικήματα χρηματοδότησης της τρομοκρατίας» οι σημειώσεις του έγραφαν: «Εχουμε μια υπόθεση αυτή την περίοδο, όπου καθόμαστε πάνω σε 400.000 δολάρια, τα οποία είναι σίγουρα μολυσμένα χρήματα, και δεν είναι καθόλου εύκολο να τη διαχειριστείς».

Σε μια άλλη υπόθεση οι σημειώσεις του υπονοούσαν ότι η Appleby έστησε ένα καταπίστευμα (trust) προκειμένου ένας πελάτης να αγοράσει ακίνητα στο Λονδίνο και ότι δέχτηκε χρήματα εκ μέρους του χωρίς να θέσει κανένα ερώτημα. Η Appleby αργότερα έμαθε, σύμφωνα με την παρουσίαση, ότι το trust ανήκε σε έναν πρώην αξιωματούχο του Πακιστάν που είχε κατηγορηθεί για υπεξαίρεση δημοσίου χρήματος και είχε «διεισδύσει στην επιχείρησή μας με κεφάλαια που φέρονται να είναι προϊόντα διαφθοράς». Η διαρροή των 6,8 εκατομμυρίων εμπιστευτικών εγγράφων αποκαλύπτει πως η Appleby απέτυχε να αποφύγει αμφιλεγόμενους πελάτες, πριν και μετά την παρουσίαση του Woods του 2011. Τα έγγραφα αποκαλύπτουν τις μυστικές «υπεράκτιες ζωές» πολιτικών και απατεώνων και φέρνουν στο φως τις στρατηγικές φοροαποφυγής που ακολουθούν πολυεθνικές όπως η Apple, η Nike και άλλες.

Ο φορολογικός παράδεισος του συμβούλου του Trudeau

Ο υπεύθυνος χρηματοδότησης του καναδού Πρωθυπουργού και οι ελιγμοί του μέσω offshore εταιρειών

Οι μακροχρόνιες σχέσεις του υπεύθυνου χρηματοδότησης του Φιλελεύθερου Κόμματος με offshore εταιρείες, έρχονται σε αντιδιαστολή με την εκστρατεία του Καναδού πρωθυπουργού για φορολογική δικαιοσύνη.

Σύνοψη από την έρευνα του RYAN CHITTUM & HARVEY CASHORE
Απόδοση στα Ελληνικά: ΠΑΝΟΣ ΠΑΠΑΪΩΑΝΝΟΥ
Εικονογράφηση: ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΠΑΝΤΑΖΗΣ

TRUDEAU ΚΑΤΑ ΦΟΡΟΔΙΑΦΥΓΗΣ

Ως υποψήφιος, αλλά και ως πρωθυπουργός του Καναδά, ο Justin Trudeau έθεσε την οικονομική και φορολογική δικαιοσύνη στο επίκεντρο του πολιτικού του αφηγήματος. «Μπορούμε να κάνουμε περισσότερα γι’ αυτούς που το χρειάζονται, κάνοντας λιγότερα γι’ αυτούς που δεν το χρειάζονται» είχε δηλώσει στη διάρκεια της προεκλογικής του εκστρατείας.
Ο Trudeau ξεκίνησε την καμπάνια του για ένα νέο πολιτικό ύφος στο Καναδά, ζητώντας τη βοήθεια ενός στενού του φίλου για τη συγκέντρωση οικονομιών πόρων: του Stephen R. Bronfman.
Ο οικονομολόγος και γόνος μίας από τις πλέον γνωστές οικογένειες του Καναδά κατάφερε σε σύντομο χρονικό διάστημα να μεταμορφώσει το Κόμμα των Φιλελευθέρων από «ετοιμοθάνατο ζητιάνο» σε οικονομικό «οδοστρωτήρα», διπλασιάζοντας σχεδόν τις δωρεές που εισέρρεαν στα ταμεία του μέσα σε δύο χρόνια. Σε αντάλλαγμα, έστελνε σε όσους έκαναν δωρεές χιλιάδες ζευγάρια γάντια στα χρώματα του κόμματος.

Οι άνθρωποι του προέδρου

«Ο Justin πουλάει πάρα πολύ» είχε δηλώσει κάποια στιγμή μιλώντας σε δημοσιογράφους ο 53χρονος Bronfman. «Φέρει ένα τεράστιο όνομα, ο κόσμος θέλει να μάθει ποιος είναι».
Ως υπεύθυνος χρηματοδότησης του Κόμματος των Φιλελευθέρων, ανέλαβε τον ρόλο που είχε ο νονός του, «σύμβουλος» της οικογένειας Bronfman και επί σειρά ετών πυλώνας του κατεστημένου του Κόμματος των Φιλελευθέρων, Leo Kolber. Ως υπεύθυνος πολλών επιχειρήσεων της οικογένειας Bronfman επί δεκαετίες, ο Kolber απέκτησε επίσης μεγάλη περιουσία.
Κι ενώ το μήνυμα του Trudeau για μεγαλύτερη φορολόγηση των πλουσίων ηχούσε όμορφα στα αυτιά των θαυμαστών του, απόρρητα έγγραφα αποκαλύπτουν ότι επί 25 χρόνια η εταιρεία επενδύσεων Claridge της οικογένειας Bronfman βοηθούσε να μεταφερθούν στο εξωτερικό κεφάλαια ύψους εκατομμυρίων δολαρίων σε επιχειρήσεις της οικογένειας Kolber, αποφεύγοντας ενδεχομένως τη φορολόγηση σε Καναδά, ΗΠΑ και Ισραήλ, μέσω οικογενειακού trust, εικονικών εταιρειών και λογιστικών ελιγμών.

Το offshore fund και ο Φωκίων Καραβίας. Η Aloga Ltd, με έδρα τις Βερμούδες, απέκτησε διπλό ελληνικό ενδιαφέρον

Τον Νοέμβριο του 2012 μία νέα offshore εμφανίστηκε στα αρχεία της δικηγορικής εταιρείας Appleby, από την οποία προήλθε ένα μεγάλο μέρος της διαρροής των Paradise Papers. Το όνομα αυτής της offshore, που λειτουργούσε ως fund επενδυτών ήταν Aloga Ltd – μία επωνυμία εμπνευσμένη από την ελληνική λέξη «άλογα». Σκοπός της, όπως καταγραφόταν στα αρχεία της δικηγορικής εταιρείας, ήταν «να χρησιμοποιεί το εταιρικό κεφάλαιο για την αγορά και την εκπαίδευση αλόγων, για την ανάπτυξη λογισμικού σχετικά με την τοποθέτηση στοιχημάτων σε άλογα, για την πώληση προγνωστικών στοιχήματος, και για την αδειοδότηση της χρήσης του λογισμικού αλγορίθμου σε συνδρομητική βάση». Η έδρα της Aloga Ltd. ήταν στις Βερμούδες.

Έρευνα των ΧΑΡΗ ΚΑΡΑΝΙΚΑ & ΘΑΝΑΣΗ ΤΡΟΜΠΟΥΚΗ 

Εικονογράφηση: ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΠΑΝΤΑΖΗΣ

Όπως φαίνεται απο τα αρχεία της Appleby, η Aloga λειτουργούσε έως και το 2014. Σύμφωνα με τα στοιχεία της διαρροής το fund είχε 21 μετόχους – φυσικά πρόσωπα, ενώ εντοπίζονται και τέσσερις εταιρείες με έδρα σε Σιγκαπούρη, Βερμούδες και Παρθένους Νήσους. Ένας από τους μετόχους ήταν και ο Φωκίων Καραβίας, σημερινός CEO της Eurobank, ο οποίος εκείνη την περίοδο ήταν γενικός διευθυντής Capital Markets και Wealth Management της τράπεζας. Οι υπόλοιποι επενδυτές/μέτοχοι του fund εμφανίζονται να είναι από τις ΗΠΑ.

Οι απαντήσεις του Φωκίωνα Καραβία

Σε ερώτημα που τέθηκε στον Φωκίωνα Καραβία για τη συμμετοχή του στην Aloga ο ίδιος απάντησε: «Την χρονική περίοδο από τον Απρίλιο έως και τον Νοέμβριο 2013 (8 μήνες), συμμετείχα στη επενδυτική εταιρεία Aloga Ltd. κατέχοντας μετοχές τύπου Β (μετοχές άνευ δικαιώματος συμμετοχής στη Γενική Συνέλευση και άνευ δικαιώματος ψήφου). Οι μετοχές μου ανέρχονταν στο 1.5% περίπου, των συνολικών μετοχών της εταιρείας». Όπως ανέφερε ο κ. Καραβίας στις απαντήσεις που έδωσε, η συμμετοχή του στην Aloga προέκυψε λόγω της φιλικής σχέσης που είχα με ένα εκ των ιδρυτών της. «Τον κ. MC, διαχειριστή επενδυτικών κεφαλαίων, αμερικανό, και πρώην συνάδελφο μου στις ΗΠΑ. Συγκεκριμένα, τον Ιανουάριο 2012, δηλαδή 16 μήνες πριν τη συμμετοχή μου στην εταιρεία, έμβασα στον κ. MC, ποσό περίπου €77.000, ως δάνειο μεταξύ φίλων, κατόπιν παράκλησης του για την ενίσχυση της τότε νέας του επιχειρηματικής προσπάθειας την οποία ασκούσε ατομικά».

Τα έγγραφα του «παραδείσου»

Διαρροή στοιχείων offshore εταιρειών εκθέτει τις διασυνδέσεις Trump - Ρωσίας και τους κουμπαράδες του πλουσιότερου 1%.

Ένας «θησαυρός» 13,4 εκατομμυρίων εγγράφων αναδεικνύει τους δεσμούς μεταξύ της Ρωσίας και του δισεκατομμυριούχου υπουργού Εμπορίου της κυβέρνησης Trump, των μυστικών συναλλαγών του επικεφαλής των χρηματικών ενισχύσεων του Καναδού πρωθυπουργού Justin Trudeau, των υπεράκτιων συμφερόντων της βασίλισσας της Αγγλίας και περισσότερων από 120 πολιτικών σε όλο τον κόσμο.

Σύνοψη από την έρευνα του  ICIJ

Εικονογράφηση: ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΠΑΝΤΑΖΗΣ

Τα έγγραφα που έχουν διαρρεύσει δείχνουν πόσο βαθιά το υπεράκτιο χρηματοπιστωτικό σύστημα εμπλέκεται με τους αλληλοεπικαλυπτόμενους κόσμους των πολιτικών, του ιδιωτικού πλούτου και των πολυεθνικών κολοσσών, όπως η Apple, η Nike, η Uber και άλλες διεθνείς εταιρείες, που αποφεύγουν τους φόρους με όλο και πιο ευφάνταστα λογιστικά τρικ.

Ένας από τους ιστούς των offshore εταιρειών οδηγεί στον υπουργό Εμπορίου της κυβέρνησης Trump, τον Wilbur Ross, ο οποίος συμμετέχει σε ναυτιλιακή εταιρεία που έχει από το 2014 λάβει έσοδα άνω των 68 εκατομμυρίων δολαρίων από μια ρωσική ενεργειακή εταιρεία, μέρος της οποίας ανήκει στον γαμπρό του Ρώσου προέδρου Vladimir Putin.

Συνολικά, στα δεδομένα της διαρροής εμφανίζονται οι offshore δεσμοί περισσότερων από δώδεκα συμβούλων του Donald Trump, μελών του υπουργικού συμβουλίου, ενώ και σημαντικοί χορηγοί εμφανίζονται στα διαφυγόντα δεδομένα.

Τα νέα αρχεία προέρχονται από δύο εταιρείες παροχής offshore υπηρεσιών καθώς και από 19 εταιρικά μητρώα που διατηρούνται από κυβερνήσεις σε χώρες-σταθμούς της παγκόσμιας σκιώδους οικονομίας. Οι διαρροές αυτές ελήφθησαν από τη γερμανική εφημερίδα Süddeutsche Zeitung, η οποία μοιράστηκε τα στοιχεία με τη Διεθνή Σύμπραξη Ερευνητών Δημοσιογράφων (ICIJ) και ένα δίκτυο περισσότερων από 380 δημοσιογράφων σε 67 χώρες.

Ποια είναι τα κορυφαία «offshore κέντρα» του πλανήτη. Ανέρχονται ΗΠΑ και Βρετανία!

iskra

Ο «παράδεισος» των 10,3 τρισ. δολ των πλουσίων του κόσμου

Μέσα στην καρδιά των πιο μεγάλων ιμπεριαλιστικών χωρών φυτρώνουν και αναπτύσσονται τα offshore πλυντήρια και κρυψώνες του μαύρου χρήματος.

Μπορεί η διαρροή εμπιστευτικών εγγράφων από τα περίφημα «Panama Papers» έως τα σημερινά «Paradise Papers», να αποκαλύπτουν ορισμένα από τα μυστικά του κόσμου των offshore, εντούτοις κοινός τόπος είναι πως οι πλούσιοι αυτού του κόσμου έχουν «κρυμμένα» σε φορολογικούς παραδείσους μέρος του πλούτου τους που σύμφωνα με την παγκόσμια βάση δεδομένων της Boston Consulting Group (BCG) για το 2017, κυμαίνονται στα 10,3 τρισ. δολάρια.

Αυτό σημαίνει πως οι «έχοντες» αυτού του κόσμου αποφεύγουν φόρους 3,5 τρισ. δολαρίων ετησίως αν τα κεφάλαια αυτά φορολογούνταν σύμφωνα με τα ισχύοντα στις χώρες του ΟΟΣΑ. Εσοδα, που θα μπορούσαν να ενισχύσουν τα πιο αδύναμα οικονομικά στρώματα και τους αποκαλούμενους χαμένους της παγκοσμιοποίησης, περιορίζοντας τις εισοδηματικές ανισότητες οι οποίες στον δυτικό κόσμο δεν ήταν ποτέ μεγαλύτερες παρά το γεγονός ότι ο παγκόσμιος ιδιωτικός πλούτος κινείται σήμερα σε ιστορικά υψηλά.

Η κερδοφόρος υπεράκτια ιστορία της Apple

Πώς η Apple κατάφερε να διατηρήσει τα κέρδη της παρά το τέλος του «Διπλού Ιρλανδικού». Η σχέση της με το Jersey και το ιρλανδικό φορολογικό σύστημα που επιτρέπει κέρδη για τις πολυεθνικές.

Σύνοψη από την έρευνα του SIMON BOWERS

Απόδοση στα Ελληνικά: ΧΡΗΣΤΟΣ ΔΕΜΕΤΗΣ

Εικονογράφηση: ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΠΑΝΤΑΖΗΣ

ΠΟΛΥΕΘΝΙΚΗ «ΤΕΧΝΟΓΝΩΣΙΑ»

Σε μια ερώτηση έγραφαν: «Επιβεβαιώστε ότι μια ιρλανδική εταιρεία μπορεί να διεξάγει δραστηριότητες της χωρίς να υπόκειται σε φορολογία, υπό τη δικαιοδοσία σας».

Η Apple ζητούσε επίσης διαβεβαιώσεις ότι το τοπικό πολιτικό κλίμα θα παρέμενε «φιλικό». Τελικά, η Apple εγκαταστάθηκε στο Jersey, ένα μικροσκοπικό νησί της Βρετανικής Επικράτειας που, όπως και άλλοι «παράδεισοι», δεν χρεώνει φόρους σε έσοδα των περισσότερων εταιρειών.

Το Jersey διαδραμάτισε σημαντικό ρόλο στη νεοσυσταθείσα ιρλανδική φορολογική δομή της Apple. Κάτω από αυτήν τη δομή, ο κατασκευαστής των Macbook μπορούσε να συνεχίσει να απολαμβάνει εξαιρετικά χαμηλές φορολογικές χρεώσεις για τα περισσότερα κέρδη του και να κρατά μεγάλο μέρος των κερδών του εκτός ΗΠΑ, συγκεκριμένα 246 δισ. δολάρια σε μετρητά, σε offshore. Η δράση της ιρλανδικής κυβέρνησης για να καταστείλει εταιρείες-φαντάσματα είχε πενιχρά αποτελέσματα.

«Επιβεβαιώστε ότι μια ιρλανδική εταιρεία μπορεί να διεξάγει δραστηριότητες της χωρίς να υπόκειται σε φορολογία, υπό τη δικαιοδοσία σας».

Η διαρροή εγγράφων έρχεται από την Appleby Global και την Estera, δύο εταιρείες που λειτουργούσαν μαζί μέχρι η Estera να γίνει ανεξάρτητη το 2016. Τα αρχεία δείχνουν το πώς η Appleby και αργότερα η Estera δημιούργησαν πολλές διασυνοριακές φορολογικές δομές. Η γερμανική εφημερίδα Süddeutsche Zeitung έλαβε τα αρχεία και τα μοιράστηκε με τη διεθνή κοινοπραξία δημοσιογράφων «International Consortium of Investigative Journalists» (ICIJ) και τους εταίρους της.

Υπό την ανοχή των Βρυξελλών η φοροαποφυγή στην Ευρώπη

Ξεχωριστής σημασίας είναι ο νέος κύκλος αποκαλύψεων φοροαποφυγής με τη βοήθεια υπεράκτιων εταιρειών, που έγινε γνωστός ως Paradise Papers, κι όπου εμπλέκεται η αφρόκρεμα της οικονομικής και πολιτικής ελίτ.

ΛΕΩΝΙΔΑΣ ΒΑΤΙΚΙΩΤΗΣ

Τα συμπεράσματα που προκύπτουν είναι οφθαλμοφανή: Λεφτά υπάρχουν, οι φορολογικοί κανόνες ισχύουν μόνο για τους οικονομικά αδύνατους, η φορολογία μπορεί εύκολα να μειωθεί αν οι πλούσιοι πληρώσουν τους φόρους που καταβάλλουμε όλοι εμείς, η διάσωση των τραπεζών διέσωσε και τα στελέχη των τραπεζών, όπως ο Φωκίων Καραβίας της Eurobank, που είναι ένας από τους 130 Έλληνες που κοσμούν τη λίστα, κοκ.

Με αφορμή όμως τις νέες αποκαλύψεις για τη φοροαποφυγή στα εξωτικά νησιά (που συνολικά ανέρχεται σε 8,7 τρισ. δολ. ή το 11,5% του παγκόσμιου ΑΕΠ) κινδυνεύει να περάσει απαρατήρητη η θεσμοθετημένη φοροαποφυγή που συντελείται επί ευρωπαϊκού εδάφους και υπό την έγκριση των Βρυξελλών, με επίκεντρο κυρίως το Λουξεμβούργο, την Ολλανδία και την Ιρλανδία. Πελάτες των ευρωπαϊκών φορολογικών παραδείσων είναι κυρίως αμερικανικές πολυεθνικές, όπως η Google.