Τα Options ως άμυνα των επενδυτών στα προβλήματα της αγοράς

Τα Options προσφέρουν μια σειρά από επιπλέον ευκαιρίες, τις οποίες οι επενδυτές μπορούν να αξιοποιήσουν σε περιόδους που επικρατεί αναταραχή στις αγορές. Γιατί καθίστανται συνεχώς ολοένα και πιο δημοφιλή εργαλεία. 

Γράφει ο Δ. Μίχος.

Η αναταραχή που καταγράφεται αυτή την περίοδο στις χρηματοοικονομικές αγορές έχει οδηγήσει τους επενδυτές σε αναζήτηση ελκυστικών τρόπων, προκειμένου να αντισταθμίσουν τον κίνδυνο στα χαρτοφυλάκιά τους αλλά και να αποκομίσουν κέρδη σε πτωτικές αγορές.

Στο πλαίσιο αυτό, παρατηρούμε στη Saxo Bank μια αυξανόμενη τάση των επενδυτών να χρησιμοποιούν τα Options ως όχημα αντιστάθμισης κινδύνουαπό την έκθεσή τους σε διάφορες κατηγορίες προϊόντων, όπως τις Μετοχές και το Συνάλλαγμα.

Ένα Option αποτελεί ένα χρηματοοικονομικό προϊόν που δίνει σε αυτόν που το αγοράζει το δικαίωμα, αλλά όχι την υποχρέωση, να αγοράσει ή να πουλήσει έναν υποκείμενο τίτλο (για παράδειγμα μια μετοχή) σε μια συγκεκριμένη τιμή, σε μια προκαθορισμένη ημερομηνία στο μέλλον ή πριν από αυτήν.

Έτσι, λοιπόν, ένα Put Option (Δικαίωμα Πώλησης) δίνει στον αγοραστή του το δικαίωμα να πουλήσει τον υποκείμενο τίτλο και χρησιμοποιείται όταν ο επενδυτής κρίνει ότι η τιμή του εν λόγω τίτλου θα υποχωρήσει πριν από την ημερομηνία λήξης του Option.

Αντίστοιχα, ένα Call Option (Δικαίωμα Αγοράς) δίνει το δικαίωμα αγοράς του υποκείμενου τίτλου και χρησιμοποιείται όταν ο επενδυτής προβλέπει ότι η τιμή του εν λόγω τίτλου θα αυξηθεί. Ο πωλητής του Option έχει την υποχρέωση να ολοκληρώσει τη συναλλαγή, εφόσον ο αγοραστής αποφασίσει να εξασκήσει το δικαίωμά του.

ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΠΡΟΑΙΡΕΣΗΣ OPTION CONTRACTS

Ένα Δικαίωμα Προαίρεσης (option) δίνει στον αγοραστή του το δικαίωμα, και όχι την υποχρέωση, να «αγοράσει» (δικαίωμα αγοράς, call) ή να «πουλήσει» (δικαίωμα πώλησης, put) το δείκτη σε συγκεκριμένη μελλοντική ημερομηνία σε προκαθορισμένη τιμή (τιμή άσκησης). Ο πωλητής του Δικαιώματος αναλαμβάνει την αντίστοιχη υποχρέωση. Τα Δικαιώματα Προαίρεσης είναι τυποποιημένα συμβόλαια. Στα Δικαιώματα Προαίρεσης σε δείκτες, o διακανονισμός είναι χρηματικός και πραγματοποιείται κατά την ημερομηνία εξάσκησης. Αν ο δείκτης κατά την ημερομηνία λήξης είναι πάνω από την τιμή εξάσκησης, ο πωλητής του Δικαιώματος αγοράς πληρώνει τη διαφορά, σε χρήματα, στον αγοραστή του Δικαιώματος αγοράς. Αν κατά την ημερομηνία λήξης ο δείκτης είναι κάτω από την τιμή εξάσκησης, ο αγοραστής ενός Δικαιώματος πώλησης πιστώνεται τη διαφορά από τον πωλητή. Πρέπει να σημειώσουμε ότι στα Δικαιώματα ο αγοραστής καταβάλει το τίμημα την επόμενη εργάσιμη μετά τη συναλλαγή στον πωλητή επομένως, κατ' αυτήν την έννοια, δεν υπάρχει ο ημερήσιος χρηματικός διακανονισμός όπως υπάρχει στα Σ.Μ.Ε. (futures).

Τα δικαιώματα (options) είναι συμφωνίες μεταξύ δύο αντισυμβαλλόμενων μερών: του αγοραστή και του πωλητή. Υπάρχουν δύο είδη (types) δικαιωμάτων: δικαιώματα αγοράς και δικαιώματα πώλησης. Σε ένα δικαίωμα αγοράς- call option (πώλησης- put option), ο αγοραστής έχει το δικαίωμα να αγοράσει (πουλήσει) από τον πωλητή τον υποκείμενο τίτλο σε μία προκαθορισμένη τιμή (τιμή εξάσκησης - exercise price ή strike price). Η αγορά/πώληση του υποκείμενου τίτλου (εξάσκηση του δικαιώματος) θα γίνει είτε

 (α) σε μία συγκεκριμένη ημερομηνία στο μέλλον (ημερομηνία λήξης - expiry date) τα οποία ονομάζονται δικαιώματα Ευρωπαϊκού τύπου (European style options) είτε

Τα παράγωγα

oikonomica

Παράγωγα χρηματοπιστωτικά προϊόντα είναι διμερής συμβάσεις για την πραγματοποίηση ή τη δυνατότητα πραγματοποίησης συναλλαγών σε μελλοντικό χρόνο με προκαθορισμένο τίμημα. Αναφέρονται πολλές φορές και σαν προθεσμιακά συμβόλαια. Ένα από τα δύο συμβαλλόμενα μέρη καταβάλει ένα αντίτιμο στο παρόν με αντάλλαγμα την πραγματοποίηση μιας προκαθορισμένης συναλλαγής στο μέλλον. Οι κύριες κατηγορίες παραγώγων είναι τα συμβόλαια μελλοντικής εκπλήρωσης (futures), τα δικαιώματα (options) και τα συμβόλαια ανταλλαγής (swaps). Τα αντικείμενα της συναλλαγής μπορεί να είναι μετοχές, ομολογίες, συνάλλαγμα ή εμπορεύματα.

Τα συμβόλαια μελλοντικής εκπλήρωσης (futures) αποτελούν νομικά δεσμευτικές συμφωνίες μεταξύ δύο συμβαλλόμενων μερών, εκ των οποίων ο ένας υπόσχεται να αγοράσει και ο άλλος να πουλήσει ένα συγκεκριμένο αγαθό σε μια συγκεκριμένη μελλοντική χρονική στιγμή, σε μια συγκεκριμένη τιμή.

Τα δικαιώματα (options) είναι παρόμοια με τα συμβόλαια μελλοντικής εκπλήρωσης, με τη διαφορά ότι σε αυτά δεν υπάρχει η δέσμευση, αλλά η προαίρεση. Έχει τη δυνατότητα λοιπόν ο κάτοχος του συμβολαίου να μην ασκήσει το δικαίωμα της αγοράς. Μια πολύ διαδεδομένη χρήση των συμβολαίων δικαιωμάτων είναι η χορήγησή τους σε διευθυντικά στελέχη εταιρειών ως παροχή κινήτρου. Στο διευθυντικό στέλεχος δίνεται η δυνατότητα να αγοράσει μετοχές της εταιρείας σε μελλοντική στιγμή με παρούσες τιμές. Έχει κίνητρο λοιπόν το στέλεχος να εργαστεί προς την κατεύθυνση της αύξησης της τιμής της μετοχής της εταιρείας.