Γραφείο προϋπολογισμού Βουλής: Κίνδυνος χρεοκοπίας χωρίς ελάφρυνση χρέους

Τις μεγάλες χρηματοδοτικές ανάγκες μετά το 2021 επισημαίνει το γραφείο στην τριμηνιαία έκθεσή του. Μιλά για εξάντληση της φοροδοτικής ικανότητας των πολιτών και βραδύτητα σε μεταρρυθμίσεις, παρά το καλύτερο κλίμα στις σχέσεις με τους δανειστές. Οι εννέα συστάσεις προς την κυβέρνηση.

Πρόοδο στις σχέσεις της χώρας με τους θεσμούς, συμπεριλαμβανομένου εκ πρώτης όψεως και του ΔΝΤ, βλέπει το Γραφείο Προϋπολογισμού της Βουλής στην τριμηνιαία έκθεσή του και υπό το πρίσμα της ολοκλήρωσης της β' αξιολόγησης, αν και δηκτικά σημειώνει ότι «θα ήταν ασφαλέστερο να είχαν συμβεί όλα αυτά νωρίτερα».

Γενικός στόχος της κυβέρνησης είναι να πετύχει «καθαρή έξοδο στις αγορές», δηλαδή να εξυπηρετεί τα δάνεια της χώρας χωρίς τη διακρατική βοήθεια του ΕΜΣ (και οριακά του ΔΝΤ). Πρόκειται για έναν θεμιτό στόχο γιατί, αν επιτευχθεί, θα έχει ως αποτέλεσμα, μεταξύ άλλων, το τέλος της αυστηρής και σε βάθος εποπτείας που συνοδεύει τα μνημόνια, ενώ θα ανοίξει και τον δρόμο για ελάφρυνση του χρέους.

Τονίζει ωστόσο ότι η έξοδος στις αγορές δεν σημαίνει είσοδο σε μια κατάσταση χωρίς δημοσιονομικούς (και άλλους) περιορισμούς. Η Ελλάδα, ακόμα και αν όλα πάνε καλά, θα υπάγεται στους ισχύοντες για τα κράτη-μέλη περιορισμούς της δημοσιονομικής διακυβέρνησης της ΕΕ και ειδικά της Ευρωζώνης.

Το Γραφείο προϋπολογισμού της Βουλής καταγράφει τις προοπτικές ανάκαμψης αλλά και τη μείωση της ανεργίας, αλλά σημειώνει ότι όπως δείχνουν τα στοιχεία του ΕΦΚΑ, είναι υψηλό το ποσοστό των απασχολούμενων μερικής απασχόλησης και οι μέσες μεικτές αποδοχές τους ανέρχονται σε 394,13 ευρώ.

Η κάλυψη των χρηματοδοτικών αναγκών της χώρας : το 2019 κρίσιμο κατώφλι.

του Κώστα Μελά

Η  έξοδος στις ιδιωτικές χρηματοπιστωτικές αγορές και η αναχρηματοδότηση των υποχρεώσεων της χώρας μέσω αυτών ,αποτελεί την κατάληξη του εν εξελίξει προγράμματος που έχει επιβληθεί στην ελληνική οικονομία.  Ως γνωστόν, η αδυναμία της Ελλάδος να αναχρηματοδοτήσει τις υποχρεώσεις της το 2010, την οδήγησε να ενταχθεί στο γνωστό χρηματοδοτικό πρόγραμμα που συνοδεύτηκε από το πρόγραμμα  δημοσιονομικής προσαρμογής και συνεχούς λιτότητας. 

Το τέλος του προγράμματος , Αύγουστος 2018, ουσιαστικά θα πρέπει να επαναφέρει την Ελλάδα σε θέση υπέρβασης αυτής της αδυναμίας. Μέχρι και το 2018 οι χρηματοδοτικές ανάγκες της χώρας, 21,5 δις ευρώ, είναι καλυμμένες με τους πόρους του προγράμματος , 13,4 δις ευρώ και τα έντοκα γραμμάτια του δημοσίου, 15 δις ευρώ. (Δες Πίνακα 1). Επομένως  μέχρι και το τέλος του 2018 οι χρηματοδοτικές ανάγκες τις χώρας είναι καλυμμένες.

Στα 18 δισ. ευρώ οι δαπάνες της Ελλάδας για τοκοχρεολύσια το επόμενο 12μηνο

Στα 18 δισ. ευρώ εκτιμώνται από το ΔΝΤ οι δαπάνες εξυπηρέτησης του ελληνικού χρέους έως τον Αύγουστο του 2018, οπότε θα λήξει και το δικό του πρόγραμμα για την Ελλάδα (stand by arrangement).

Ειδικότερα, η Ελλάδα θα πρέπει να πληρώσει στο επόμενο 12μηνο 6,8 δισ. ευρώ για τόκους και 11,3 δισ. ευρώ για χρεολύσια, εκ των οποίων τα 5,7 δισ. αφορούν σε ομόλογα της ΕΚΤ, τα 1,8 δισ. σε δάνεια του ΔΝΤ και τα 3,7 δισ. σε ομόλογα ιδιωτών.

Το Ταμείο θεωρεί ότι η Ελλάδα θα έχει την ίδια περίοδο εσωτερικές πηγές χρηματοδότησης ύψους 7,4 δισ. ευρώ, που αφορούν: το πρωτογενές πλεόνασμα (3,6 δισ.), έσοδα από ιδιωτικοποιήσεις (1,5 δισ.), κέρδη από ομόλογα της ΕΚΤ ή ANFA (0,3 δισ.) και τη χρηματοδότηση καταθέσεων (2 δισ.). Θεωρεί, συνεπώς, ότι θα χρειασθεί μόνο 10,6 δισ. ευρώ από το πρόγραμμα του ESM για την κάλυψη των τοκοχρεολυσίων.

Χρηματοδοτικές υποχρεώσεις της ελληνικής οικονομίας για το 2016

του Κώστα Μελά

Σύμφωνα με το πρόγραμμα δημοσιονομικής προσαρμογής οι χρηματοδοτικές ανάγκες για το 2016 ανέρχονται σε 17,9 δις ευρώ. , όπως  παρουσιάζονται στον Πίνακα 1. Στον ίδιο Πίνακα 1 παρουσιάζονται και οι χρηματοδοτικοί πόροι της ίδιας περιόδου. Επίσης παρουσιάζονται το ύψος στο οποίο  θα πρέπει  να ευρίσκονται τα  ταμειακά  διαθέσιμα  και οι ληξιπρόθεσμες υποχρεώσεις του κράτους.   

Πίνακας 1.

Χρηματοδοτικές ανάγκες			17,9
Εξυπηρέτηση χρέους			12,8
Πληρωμή ληξιπρόθεσμων			3,4
Ταμειακά διαθέσιμα			1,7
Χρηματοδοτικοί πόροι			4,1
Πρωτογενές πλεόνασμα			-0,2
Ιδιωτικοποιήσεις			3,6
Κέρδη Ευρωσυστήματος			0,7
Χρηματοδότηση			13,8
Ταμειακά διαθέσιμα			6,1
Ληξιπρόθεσμες υποχρεώσεις			0,5

Το χρηματοδοτικό πρόγραμμα του 2015

του Κώστα Μελά

Κοινή διαπίστωση είναι ότι η έλλειψη ρευστότητας ταλανίζει την ελληνική οικονομία την περίοδο των μνημονίων ειδικά από το 2012 και μετά. Όλοι αναζητούν λύσεις. Αν επικεντρώσουμε την προσοχή μας την περίοδο Αυγούστου – Δεκεμβρίου 2015, δηλαδή την περίοδο του λεγόμενου τρίτου μνημονιακού προγράμματος θα παρατηρήσουμε τα ακόλουθα:

Μέρος της χρηματοδότησης στην περίοδο Αυγούστου-Δεκεμβρίου 2015 (Πίνακας 1) προοριζόταν για την αύξηση των ταμειακών διαθεσίμων του δημοσίου, από €1,2 δισ. τον Ιούλιο σε €4,4 δισ. τον Δεκέμβριο και για τη μείωση των ληξιπρόθεσμων οφειλών του δημοσίου προς τον ιδιωτικό τομέα, κατά €3,1 δισ. (από €5,0 δισ. τον Ιούλιο σε €1,9 δισ. τον Δεκέμβριο, με την υπόθεση ότι δεν θα αυξηθούν περαιτέρω οι ληξιπρόθεσμες οφειλές στο μεσοδιάστημα). Προϋπόθεση για να αυξηθούν τα ταμειακά διαθέσιμα και να μειωθούν οι ληξιπρόθεσμες οφειλές ήταν, βεβαίως, να εκτελεσθεί πλήρως το πρόγραμμα χρηματοδότησης. Το πρόγραμμα αυτό, πέραν των χρημάτων που κατεβλήθησαν τον Αύγουστο 2015 (€13 δισ.) και των δόσεων Σεπτεμβρίου (2 δισ.) και Οκτωβρίου (€1 δισ.) που κατεβλήθησαν με καθυστέρηση τον Νοέμβριο και Δεκέμβριο αντιστοίχως, προέβλεπε την καταβολή €3,7 δισ. τον Νοέμβριο και €2 δισ. τον Δεκέμβριο, δηλαδή €5,7 δισ. συνολικά, εάν η εφαρμογή των μέτρων του προγράμματος εξελισσόταν όπως είχε συμφωνηθεί.

Ο ESM καλεί Κομισιόν και ΕΚΤ να εξετάσουν το ελληνικό αίτημα

Στην Κομισιόν και στην ΕΚΤ παραπέμπει, προς εξέταση, το ελληνικό αίτημα για τρίτο πακέτο ο πρόεδρος του ESM Γερούν Ντάισελμπλουμ.

Με επιστολή του προς τον πρόεδρο της ΕΚΤ Μάριο Ντράγκι και τον αρμόδιο επίτροπο Πιερ Μοσκοβισί, ο πρόεδρος του ESM Γερούν Ντάισελμπλουμ εξουσιοδοτεί τους δύο θεσμούς:

*Να αξιολογήσουν τους κινδύνους για τη χρηματοπιστωτική σταθερότητα της Ευρωζώνης και των κρατών μελών

*Να αξιολογήσουν μαζί με το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο, εάν το ελληνικό χρέος είναι βιώσιμο

*Να αξιολογήσουν τις πραγματικές χρηματοδοτικές ανάγκες της Ελλάδας

Μόνο στο TPP: Αυτή είναι μεταφρασμένη η Ανάλυση Βιωσιμότητας επί της οποίας θα ψηφίσετε

Αυτή είναι η έκθεση Ανάλυσης Βιωσιμότητας του Ελληνικού Χρέους, το δεύτερο έγγραφο που περιλαμβανόταν μαζί με τα προαπαιτούμενα μέτρα στην πρόταση των δανειστών. Η μετάφραση είναι ανεπίσημη καθώς ακόμα τα έγγραφα δεν έχουν αναρτηθεί στην Βουλή ή στο υπουργείο εσωτερικών

ΠΡΟΣΟΧΗ: Η μετάφραση είναι ανεπίσημη και είναι πιθανόν να διαφέρει από το τελικό κείμενο

Προκαταρκτική Ανάλυση Βιωσιμότητα του Χρέους για την Ελλάδα

Το παρόν σημείωμα, το οποίο έχει παραχθεί από το προσωπικό των Ευρωπαϊκών θεσμών, συνοψίζει τις απόψεις τους καθώς και εκείνες του προσωπικού του ΝΔΤ. Παρουσιάζει μια προκαταρκτική ανάλυση βιωσιμότητα;ς του χρέους για την Ελλάδα υποθέτοντας ότι θα υπάρξει ένα Staff Level Agreement και μια επέκταση του τρέχοντος προγράμματος οικονομικής βοήθειας του Ευρωπαϊκού Ταμείου Χρηματοπιστωτικής σταθερότητας (EFSF) για πέντε μήνες. Κατά την περίοδο αυτή θα υπάρξει παροχή οικονομικής βοήθειας με την μορφή εκταμίευσης από το EFSF (συμπεριλαμβανομένης της ανακατεύθυνσης του ΔΝΤ. Πρώτα ανατρέχει στις παραμέτρους της συμφωνίας του Eurogroup του 2012, μετά εξετάζει τις τρέχουσες εκτιμήσεις σχετικά με το επίπεδο του χρέους/ΑΕΠ με ορίζοντα το 2020 και το 2022 με βάση διαφορετικά σενάρια, και μετά, ως συμπλήρωμα, εξετάζει τις ακαθόριστες χρηματοδοτικές ανάγκες ώστε να αξιολογήσει την βιωσιμότητα του χρέους υπό το πρίσμα των ιδιαιτεροτήτων της δομής του Ελληνικού χρέους. Μια πιο λεπτομερής Ανάλυση Βιωσιμότητας Χρέους (DSA) θα παρουσιαστεί στην πλήρη ολοκλήρωση της αξιολόγησηςσης.

Ο χρόνος περνάει και χρειάζονται αποφάσεις.

του Κώστα Μελά

Αν αφήσουμε κατά μέρος την προφανή πολιτική ρητορεία που κυριαρχούσε στο οικονομικό πρόγραμμα του κυβερνώντος κόμματος την περίοδο των πρόσφατων εκλογών, και επικεντρωθούμε στη λογική που το διέπει μπορούμε να πούμε ότι βρισκόταν προς τη σωστή κατεύθυνση. Με την εξής έννοια: η οικονομική πολιτική της ακραίας δημοσιονομικής προσαρμογής που ασκήθηκε τα τελευταία πέντε έτη, δεν μπορούσε να συνεχισθεί . Χρειαζόταν η επίτευξη μιας νέας συμφωνίας με τους εταίρους, που θα είχε τρεις  βασικές συνιστώσες :

 Πρώτη, εξασφάλιση των πόρων για τις χρηματοδοτικές ανάγκες της ελληνικής οικονομίας τουλάχιστον για το 2015. Αυτές κατανέμονται ως εξής:

 1.       Το συνολικό ποσό προς το ΔΝΤ (δάνεια από το πρώτο πρόγραμμα 2010) ανέρχεται σε 6.081.938.240 ευρώ.

2.       Το συνολικό ποσό προς την ΕΚΤ (Ομόλογα που δεν εισήλθαν στο PSI του 2012) ανέρχεται σε 6.544.680.000 ευρώ.

3.       Προς την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων (Ομόλογα που δεν εισήλθαν στο PSI του 2012) ποσό 25.000.000 ευρώ.

4.       Αναχρηματοδότηση εντόκων γραμματίων ύψους 13,4 δις ευρώ. Εδώ δεν υπάρχει ιδιαίτερο πρόβλημα διότι είναι έντοκα γραμμάτια που διακρατεί το ελληνικό τραπεζικό σύστημα. Επομένως δύνανται να αναχρηματοδοτηθούν.