Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα Οικονομικός Φιλελευθερισμός. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων
Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα Οικονομικός Φιλελευθερισμός. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων

Τετάρτη 21 Νοεμβρίου 2018

Ο πατριωτικός φιλελευθερισμός

analyst


Κεντρικά στοιχεία αυτής της πολιτικής είναι αφενός μεν ο περιορισμός του ελευθέρου εμπορίου με την επιβολή δασμών, με την κατάργηση ζωνών/συμφωνιών όπως η NAFTA, TTIP κοκ., αφετέρου η μείωση των μεταναστευτικών ροών – επομένως, η αναβίωση του προστατευμένου εθνικού κράτους.
.
Ο ελιτισμός είναι το μεγαλύτερο πρόβλημα του φιλελευθερισμού.
.

Ανάλυση

- του Βασίλη Βιλιάρδου
Εισαγωγικά, στα τέλη της δεκαετίας του 1970 τελείωσε η εποχή της εθνικής οικονομικής πολιτικής, με αιτία τη δημιουργία υψηλού πληθωρισμού – ως αποτέλεσμα λανθασμένων μακροοικονομικών αποφάσεων. Μία από αυτές ήταν η έντονα επεκτατική δημοσιονομική πολιτική (=υψηλές δημόσιες δαπάνες) εκ μέρους των κυβερνήσεων στα πλαίσια του πελατειακού κράτους (στις Η.Π.Α. κυρίως λόγω των αναγκών χρηματοδότησης των πολέμων του Βιετνάμ), ενώ μία δεύτερη οι υπερβολικές απαιτήσεις των εργαζομένων.
Ειδικότερα, λόγω των λανθασμένων μακροοικονομικών πολιτικών, η νομισματική και η δημοσιονομική πολιτική οδηγούσε περισσότερο σε τιμολογιακά αποτελέσματα και λιγότερο σε ποσοτικά. Με απλά λόγια, αυξάνονταν οι μισθοί και οι τιμές των εμπορευμάτων, αλλά δεν παράγονταν περισσότερα για να ικανοποιήσουν τη ζήτηση – οπότε προκαλούταν μεγάλος πληθωρισμός.
Το πρώτο θύμα αυτής της λανθασμένης μακροοικονομικής πολιτικής των Η.Π.Α. ήταν η κατάρρευση του συστήματος του «Bretton-Woods» – επειδή οι σταθερές συναλλαγματικές ισοτιμίες θα προκαλούσαν τη διάχυση του υψηλού αμερικανικού πληθωρισμού στις άλλες χώρες. Εν προκειμένω, ούτε οι Η.Π.Α. ήθελαν να παραιτηθούν από την εθνική τους οικονομική πολιτική, ούτε οι άλλες χώρες αποδεχόταν τις ονομαστικές ανατιμήσεις των νομισμάτων τους – οι οποίες ήταν απαραίτητες στην υπερδύναμη, αφενός μεν για να καταπολεμήσει τον υψηλό πληθωρισμό, αφετέρου την πραγματική ανατίμηση του δολαρίου, ως αποτέλεσμα της αντιπληθωριστικής αύξησης των επιτοκίων.

Σάββατο 29 Ιουλίου 2017

Μια νέα πορεία για τον οικονομικό φιλελευθερισμό

Σε τομεακό επίπεδο, ορισμένοι σημαντικοί κλάδοι -κυρίως χρηματοοικονομικά και τεχνολογία πληροφοριών- εξασφάλισαν ένα ολοένα και μεγαλύτερο μερίδιο κερδών. Στις ΗΠΑ, για παράδειγμα, ο χρηματοοικονομικός τομέας αντιστοιχεί μόλις στο 4% της απασχόλησης, αλλά αντιπροσωπεύει περισσότερο από το 25% των εταιρικών κερδών. Και το ήμισυ των αμερικανικών επιχειρήσεων που παράγουν κέρδη 25% ή περισσότερο είναι τεχνολογικές εταιρείες.
Από την έντυπη έκδοση της Ναυτεμπορικής
Tου Σεμπάστιαν Μπάκαπ
Επικεφαλής Προγραμματισμού στο World Economic Forum​

Από την εποχή της Αγροτικής Επανάστασης, η τεχνολογική πρόοδος ανέκαθεν τροφοδοτούσε αντίθετες δυνάμεις διάχυσης και συγκέντρωσης. Η διάχυση συμβαίνει καθώς οι παλαιές δυνάμεις και τα προνόμια φθίνουν σταδιακά. Η συγκέντρωση συμβαίνει καθώς επεκτείνεται η εξουσία και επιρροή εκείνων που ελέγχουν νέες δυνατότητες. Υπ’ αυτό το πρίσμα, η επονομαζόμενη Τέταρτη Βιομηχανική Επανάσταση δεν θα αποτελέσει εξαίρεση.
Ο κ. Σεμπάστιαν Μπάκαπ
Ήδη η ένταση μεταξύ διάχυσης και συγκέντρωσης εντείνεται σε όλα τα επίπεδα της οικονομίας. Καθ’ όλη τη διάρκεια της δεκαετίας του ‘90 και τις αρχές του 2000, η ανάπτυξη του εμπορίου ήταν διπλάσια σε σύγκριση με τους ρυθμούς αύξησης του ΑΕΠ, βγάζοντας εκατομμύρια άτομα από τη φτώχεια. Χάρη στην παγκοσμιοποίηση κεφαλαίου και γνώσης, οι χώρες είχαν τη δυνατότητα να μεταθέτουν πόρους σε πιο παραγωγικούς και υψηλότερα αμειβόμενους τομείς. Όλα αυτά συνέβαλαν στη διάχυση της δύναμης της αγοράς.
Αλλά αυτή η διάχυση συνέβη παράλληλα με μια αντιστοίχως ισχυρή συγκέντρωση. Σε τομεακό επίπεδο, ορισμένοι σημαντικοί κλάδοι -κυρίως χρηματοοικονομικά και τεχνολογία πληροφοριών- εξασφάλισαν ένα ολοένα και μεγαλύτερο μερίδιο κερδών. Στις ΗΠΑ, για παράδειγμα, ο χρηματοοικονομικός τομέας αντιστοιχεί μόλις στο 4% της απασχόλησης, αλλά αντιπροσωπεύει περισσότερο από το 25% των εταιρικών κερδών. Και το ήμισυ των αμερικανικών επιχειρήσεων που παράγουν κέρδη 25% ή περισσότερο είναι τεχνολογικές εταιρείες. Το ίδιο έχει συμβεί σε οργανωτικό επίπεδο. Οι επιχειρήσεις που ανήκουν στο πιο κερδοφόρο 10% στις ΗΠΑ είναι οκτώ φορές πιο κερδοφόρες από τη μέση επιχείρηση. Στη δεκαετία του ‘90 το πολλαπλάσιο ήταν μόλις τρία.

Κυριακή 22 Μαρτίου 2015

«Μεταρρυθμίσεις»: η λέξη και τα «πράγματα»


του Γιώργου Δουράκη*
Βοήθεια έναντι μεταρρυθμίσεων. Δεν αποτελεί πρωτοτυπία, αλλά το σύνηθες σε τέτοιες περιπτώσεις quid pro quo. Γιατί πάντα έτσι έδιναν τα δάνεια οι πιστωτές: με όρους - και μάλιστα επαχθείς. Τι εννοούμε όμως όταν λέμε «μεταρρυθμίσεις»; 
Κάποτε ήταν αποκλειστικό προνόμιο και αιχμή του δόρατος της σοσιαλδημοκρατικής Αριστεράς. Που προ πολλού εγκατέλειψε την επαναστατική ρητορεία και πρακτική επιλέγοντας τον ρεαλιστικό δρόμο των προοδευτικών μεταρρυθμίσεων. Με στόχο τον κοινωνικό έλεγχο των αγορών και της οικονομίας, την πλήρη απασχόληση, τις ικανοποιητικές αμοιβές, τη διαρκή βελτίωση των υποδομών και των δημόσιων αγαθών κ.τ.λ. Οι μεταρρυθμίσεις αυτές ήταν η επιτομή της σοσιαλδημοκρατικής αντίληψης για τον σοσιαλισμό.

Και έπειτα ήρθε (ξανά) ο οικονομικός φιλελευθερισμός. Που τα αμφισβήτησε όλα και τα επαναπροσδιόρισε από την αρχή, επειδή κατάλαβε αυτό που είχε πει ο... Αντόνιο Γκράμσι! Για να κυριαρχήσεις πολιτικά πρέπει πρώτα να κερδίσεις την ιδεολογική μάχη. Και την κέρδισε κατά κράτος, με αριστοτεχνικό τρόπο. Κάνοντας σημαία του την πρόοδο, τον εκσυγχρονισμό και τις μεταρρυθμίσεις, που ως τότε ήταν σήμα κατατεθέν της Αριστεράς. Κράτησε τις λέξεις και άλλαξε το περιεχόμενο. Παραχάραξη νοήματος, θα μου πείτε. Πολύ σωστά. Αλλά ο σκοπός αγιάζει τα μέσα. Με τον όρο «μεταρρυθμίσεις» εννοούμε τώρα τις αλλαγές εκείνες που διευρύνουν τα όρια της αγοράς.

Κυριακή 26 Οκτωβρίου 2014

ΚΡΙΤΙΚΗ ΣΤΟΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΦΙΛΕΛΕΥΘΕΡΙΣΜΟ

ΕΛευθερη Λαικη Αντιστασιακη Συσπειρωση



Η βασική αυταπάτη του οικονομικού φιλελευθερισμού είναι ότι πιστεύει ότι αν βάλεις τους ανθρώπους να φτιάξουν μια ομάδα, μια κοινωνία, και αυτή αφεθεί ελεύθερη,  θα δημιουργήσει οικονομικούς θεσμούς που θα βασίζονται στη ελευθερία συναλλαγών και στην οικιοθελή ανταλλαγή. Σύμφωνα με αυτή τη βασική αφήγηση για την κοινωνία και την ιστορία της, η κοινωνία θα δημιουργήσει πλούτο που θα κατανέμεται με βάση τη συμμετοχή και τη προσφορά του καθένα στη παραγωγή και με βάση τις αξίες που θα δίνει η αγορά σε κάθε παραγόμενο προϊόν και υπηρεσία με βάση τη προσφορά και ζήτηση, που τελεολογικά σχετίζονται με τις ανάγκες των ανθρώπων. Θεωρείται δε ότι το κράτος και οι μηχανισμοί του έρχονται μετά στην ιστορική εξέλιξη για να δημιουργήσουν μια τάξη γραφειοκρατών που “εκμεταλλεύεται” και καταπιέζει τους παραγωγούς κυρίως μέσα από τους φόρους .
Τα λάθη σε αυτό το  βαθιά ριζωμένο μύθο στις κοινωνίες μας όμως είναι πολλά.
1)      Πρώτον η ίδια η ελεύθερη αγορά θα δημιουργήσει ανισότητες και συσσώρευση πλούτου και δύναμης στα χέρια κάποιων, λίγων πάντα. Οι πιο τυχεροί, αδίστακτοι ή αυτοί που θα βάλουν σαν μοναδικό στόχο τη συσσώρευση όλο και περισσότερο περιουσιακών στοιχειών (κεφάλαιο) θα αποκτήσουν ένα πλεονέκτημα εις βάρος των άλλων και θα δημιουργηθεί σύντομα μια αγορά άνισων εως και παράλογων όρων.  Πχ ένας που θα καταφέρει να έχει 100 βόδια, σε μια οικονομία που το νόμισμα αξίας και ανταλλαγής είναι το βόδι, θα έχει ένα πολύ ισχυρό πλεονέκτημα στην αγορά και στη  διαμόρφωση των τιμών (και άρα των οικονομικών αξιών) αν οι υπόλοιποι έχουν 1, 2 ή 5 βόδια. Θα μπορεί δηλαδή να διαμορφώνει πια τις ίδιες τις αξίες της ανταλλαγής με βάση την ισχύ του πάνω στις ανάγκες των άλλων και όχι οι ανάγκες (η ζήτηση σε τελική ανάλυση είναι οι ανάγκες) να διαμορφώνουν την οικονομική αξία. Και όλα αυτά άσχετα με την τρέχουσα προσφορά και αξία της οικονομικής δραστηριότητας του και αδιάφορα αν έφτασε σε αυτή τη θέση με απάτη, κλοπή ή εργασία. Σημασία έχει ότι οι αρχικοί κανόνες θα έχουν ήδη παραβιαστεί.