EBA: Eιδική περίπτωση το ελληνικό τραπεζικό σύστημα

Η Ελλάδα είναι η μόνη χώρα στην Ένωση, της οποίας το τραπεζικό σύστημα εμφανίζει Δείκτη Κάλυψης Ρευστότητας (LCR) χαμηλότερο του 100%. Αυτό προκύπτει από στοιχεία, που δίνει σήμερα στη δημοσιότητα η Ευρωπαϊκή Τραπεζική Αρχή (EBA).

Τα στοιχεία είναι εν πολλοίς γνωστά και δεν εκπλήσσουν αλλά έρχονται να εξηγήσουν εν μέρει γιατί έχουν ενταθεί σε τέτοιο βαθμό οι ανησυχίες για την υγεία του ελληνικού τραπεζικού συστήματος, ύστερα από τρεις ανακεφαλαιοποιήσεις και γιατί κρίνεται αναγκαία η εξέταση ενός σχεδίου προστασίας ενεργητικού.  

Σύμφωνα με την έκθεση της EBA κατά μέσο όρο ο Δείκτης Κάλυψης Ρευστότητας στην Ε.Ε. είναι 145%. Στις περισσότερες χώρες κινείται μεταξύ 100% και 200%, ενώ σε ορισμένες, όπως η Λετονία, η Ρουμανία, η Βουλγαρία και η Σλοβενία υπερβαίνει το 300%. Εξαιρετικά υψηλός είναι επίσης σε Λιθουανία και Κύπρο, υπερβαίνοντας και στις δύο περιπτώσεις το 200%. 

H EBA βεβαίως εξηγεί ότι το ελληνικό τραπεζικό σύστημα είναι ειδική περίπτωση. Η οξεία κρίση χρέους ανάγκασε τις ελληνικές τράπεζες να νομισματοποιήσουν το μαξιλάρι ρευστότητας, με αποτέλεσμα ο δείκτης LCR να βυθιστεί σε πολύ χαμηλά επίπεδα. Η δυνατότητα νομισματοποίησης των ρευστοποιήσιμων στοιχείων ενεργητικού προβλέπεται στο Άρθρο 412 (1) του CCR σε τέτοιες έκτακτες περιπτώσεις. Οι ελληνικές τράπεζες έχουν υποβάλλει σχέδια για την αποκατάσταση των δεικτών LCR. 

Μια ματιά στον μαγικό κήπο των stress tests

του Αντώνη Δ. Παπαγιαννίδη

Το γεγονός και μόνο ότι η οριστικοποίηση των παραδοχών των stress tests για τις συστημικές τράπεζες (όπως ανακοινώνονται από την  ΕΒΑ/την Ευρωπαϊκή Τραπεζική Αρχή για το γύμνασμα της φετεινής άνοιξης, υπό την καθοδήγηση του επόπτη SSM/Ενιαίας Εποπτικής Αρχής) ανακοινώθηκε κάποιες ώρες αφότου πέτυχε επιτόκιο 2,75% , το 5ετές καλυμμένο ομόλογο/covered bond της Alpha Bank, δείχνοντας και στα δυο επίπεδα (επιτόκια και διάρκεια) ότι «οι αγορές ξαναφορτώνουν Ελληνικό ρίσκο», το γεγονός αυτό δημιούργησε κάποια αισιοδοξία για την έκβαση του γυμνάσματος των stress tests που μέχρι πριν κάποιες εβδομάδες προξενούσαν ανησυχία. Βέβαια, το δυσμενές σενάριο της ΕΒΑ προβλέπει σημεία και τέρατα: συνέχιση της υποχώρησης του ΑΕΠ το 2018-20 (κατά 3% συνολικά), με καταβύθιση των αξιών των ακινήτων (κατά 16,6% την τριετία). Όμως το βασικό σενάριο δέχεται ανάπτυξη 2,4-2,5% τον χρόνο στην επίδικη περίοδο, αλλά με στασιμότητα στα ακίνητα.

Η προηγηθείσα φθινοπωρινή έκδοση ομολόγου της  Eurobank – εκείνο ήταν 3ετές, και πρόσφερε κάτι κάτω από 3% για 500 εκατ. επίσης – αλλά και εκείνη της Εθνικής – με 2,9% απόδοση με κουπόνι στο 2,75% για 750 εκατομμύρια ευρώ –, με την Πειραιώς να έχει προχωρήσει σε ιδιωτική τοποθέτηση, είχαν ήδη διαμορφώσει ένα πλαίσιο υλοποίησης των στόχων επανόδου των συστημικών τραπεζών στην χρηματοδότηση από τις αγορές.

Την ίδια στιγμή, ας μην παραβλέπεται ότι όλο το «ανέβασμα» του θέματος των πλειστηριασμών στην επικαιρότητα, ενώ μηντιακά κινείται με βάση «τα σπίτια του κοσμάκη», κατά βάσιν αφορά επιχειρηματικά δάνεια με εγγύηση ακίνητα των ιδιοκτητών και του κύκλου τους. Σε αυτά, ήδη η απειλή πλειστηριασμών οδήγησε -  έτσι τουλάχιστον λένε οι ίδιες οι τράπεζες – σε επίσπευση ρυθμίσεων, από έως τώρα στρατηγικούς κακοπληρωτές (ορθολογικούς παίκτες, όπως είχε φτάσει το πράγμα...).

ι αλλαγές φέρνει στο χώρο των πληρωμών η πανευρωπαϊκή οδηγία PSDII

Της Νένας Μαλλιάρα

Τεράστιες αλλαγές στη δομή των τραπεζών και στη μορφή των συναλλαγών, θα φέρουν οι ραγδαίες αλλαγές στο χώρο των πληρωμών που θα λάβουν χώρα στην ευρωζώνη από το προσεχές φθινόπωρο. Πρόκειται για αλλαγές με κόστος προσαρμογής για τις ελληνικές τράπεζες, ύψους 1 δισ. ευρώ για επενδύσεις σε υποδομές και ψηφιακή τεχνολογία. Πέραν του κόστους αυτού, οι επικείμενες αλλαγές συνεπάγονται και σημαντικές αναδιατάξεις - αναδιοργανώσεις στο λειτουργικό και επιχειρησιακό πρότυπο λειτουργίας των τραπεζών.

Η πανευρωπαϊκή αλλαγή στο χώρο των πληρωμών δεν είναι καθόλου μακριά, αφού το πρώτο βήμα αυτής έρχεται τον Νοέμβριο με την πλήρη ανάπτυξη και εφαρμογή των στιγμιαίων ή σε πραγματικό χρόνο πληρωμών (Instant Payments) κατά μήκος της Ενιαίας Ευρωπαϊκής Αγοράς Πληρωμών (SEPA). Οι πληρωμές σε πραγματικό χρόνο που θα επιτρέψουν μεταφορές μεταξύ τραπεζικών λογαριασμών σε δευτερόλεπτα, αναμένεται ότι σταδιακά μέσα στην επόμενη δεκαετία θα αποτελούν περισσότερο από το 30% της συνολικής δαπάνης του ηλεκτρονικού εμπορίου. Μέχρι τα τέλη του 2027, η αξία των ετήσιων συναλλαγών Instant Payments αναμένεται να φτάσει τα 725 δισ. ευρώ, ξεπερνώντας την αξία των συναλλαγών με κάρτες πληρωμών (πιστωτικές, χρεωστικές, προπληρωμένες).

Γιατί είναι αναγκαία μια ευρωπαϊκή «bad bank»

Μια «bad bank» είναι καλύτερα εξοπλισμένη για την εκκαθάριση των NPLs. Τα προτερήματα μιας πανευρωπαϊκής δομής. Τι μας δείχνει η ισχυρότερη ανάκαμψη στις ΗΠΑ και το παράδειγμα της Ισλανδίας.

του Martin Sandbu

Πριν από λίγες εβδομάδες, ο Αντρέα Ενρία, ο επικεφαλής της Ευρωπαϊκής Τραπεζικής Αρχής (EBA), πρότεινε τη δημιουργία μιας «bad-bank» με πανευρωπαϊκή δημόσια χρηματοδότηση.

Η ιδέα είναι η νέα οντότητα να αγοράσει τα συσσωρευμένα μη εξυπηρετούμενα δάνεια που συνεχίζουν να επιβαρύνουν τις ευρωπαϊκές τράπεζες (το ιταλικό τραπεζικό σύστημα προκαλεί τη μεγαλύτερη ανησυχία). Απορρίφθηκε άμεσα από γερμανικές «κυβερνητικές πηγές».

Αλλά ένα νέο άρθρο γνώμης των συναδέλφων του κ. Ενρία στην EBA, Πιέρς Χάμπεν και Μάριο Κουαλιαρέλο, δείχνει πως οι υπέρμαχοι της ιδέας δεν θα τα παρατήσουν χωρίς να δώσουν πρώτα μάχη. Αυτό είναι κάτι ενθαρρυντικό.

Αξίζει να επαναλάβει κανείς τον απλό λόγο υπέρ της απομάκρυνσης των προβληματικών δανείων και άλλων τοξικών στοιχείων ενεργητικού από τους ισολογισμούς μιας τράπεζας. Η αξία του ενεργητικού αυτού είναι αβέβαιη, αλλά πιθανότατα αρκετά μικρότερη από την λογιστική αξία. Αν η ποσότητα είναι αρκετά μεγάλη, αυτό σημαίνει ότι τίθεται σε αμφιβολία η βιωσιμότητα της τράπεζας που τα κατέχει.

Μια δυνητική ωρολογιακή βόμβα στο χαρτοφυλάκιο μιας τράπεζας μπορεί να την εμποδίσει να αναλάβει νέα ρίσκα και μπορεί να οδηγήσει τους πιστωτές της να χρεώσουν περισσότερα για να τη δανείσουν. Και τα δύο δημιουργούν μεγαλύτερη πίεση για περιχαράκωση παρά για αύξηση του δανεισμού.

Απόφαση-κόλαφος του EBA για τις Ευρωπαικές Τράπεζες!

Του Κωνσταντίνου Βέργου*

Αν η «Επιτροπή της Βασιλείας» (Basel Committee on Banking Supervision) είναι το «παγκόσμιο αφεντικό» στις τράπεζες, τότε οι Ευρωπαϊκές Τραπεζικές Αρχές (EBA) είναι το «υπερ-αφεντικό» των Τραπεζών της Ευρωπαϊκής Ένωσης, κι αν είναι έτσι, τότε κάτι άσχημο ετοιμάζεται στις Τράπεζες της Ευρωπαϊκής Ένωσης, με την κωδική ονομασία MREL!

Οι καταρρεύσεις των Τραπεζών παγκοσμίως ειναι ακριβές, με το μέσο κόστος κατάρρευσης να ανέρχεται στο 40% του ΑΕΠ μιας χώρας, κάθε φορά που υπάρχει κρίση. Αυτός ο «λογαριασμός», αυτό το «ραβασάκι»  για να πληρωθεί χρειάζεται, με τη σειρά του 15-20 συνήθως χρόνια λιτότητας, και τη συνδρομή πολλών οργανισμών, είτε αυτοί λέγονται ΔΝΤ, Παγκόσμια Τράπεζα ή...οτιδήποτε άλλο. Σοβαρές χώρες, όπως οι ΗΠΑ, που θέλουν να διασφαλίσουν τον κόσμο από τα ρίσκα αυτά έχουν κατά καιρούς πάρει μέτρα, όπως η νομοθεσία του 1933 στις ΗΠΑ για διάκριση επενδυτικών και απλών τραπεζικών εργασιών. Όμως, μετά το 1980, πέρασαν τα χρόνια, ο κόσμος ξέχασε τα δεινά του, το Τραπεζικό λόμπι ξαναγιγαντωθηκε και χρηματοδότησε προέδρους χωρών και η νομοθεσία χαλάρωσε ξανά,  ώστε οι Τράπεζες να ξαναπέρνουν επενδυτικά ρίσκα. Στις ΗΠΑ, πάντως μετά την κρίση του 2008, η κυβέρνηση Ομπάμα άρχισε να θωρακίζει ξανά τις τράπεζες, κυρίως με τον υπερ-νομο Dodd-Frank που πλέον πιάνει τμήμα της αχαλίνωτης αγοράς παραγώγων, αν και προχώρησε σε «μεσοβέζικες λύσεις». Οι τράπεζες συνεχίζουν να εμπλέκονται σε εργασίες με ανεξέλεγκτους κινδύνους, και ο πρόεδρος Τραμπ έχει υποσχεθεί να κόψει τον «ομφάλιο λώρο» επενδυτικών και απλών τραπεζικών εργασιών που, σημειωτέον οδήγησε στην κρίση του 1930 και εν μέρει σε εκείνη του 2008 μέσω παραγώγων. Στην Ευρώπη όμως δεν είναι το ίδιο! Είναι πολύ χειρότερα!