ΔΝΤ: Οι κίνδυνοι για τις τράπεζες

Εύλογος ο συνειρμός για την Ελλάδα

Από την έντυπη έκδοση της Ναυτεμπορικής

Της Ειρήνης Σακελλάρη

esak@naftemporiki.gr

Τους κινδύνους που δημιουργεί για τις τράπεζες η επένδυση σε δημόσιο χρέος είναι κάτι που επισημαίνει η έκθεση του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου για την Παγκόσμια Χρηματοοικονομική Σταθερότητα (Global Financial Stability Report), την οποία παρουσίασε χθες ο επικεφαλής του Τμήματος Χρηματοπιστωτικών Θεμάτων Τομπίας Άντριαν, στο πλαίσιο της εαρινής συνόδου του ΔΝΤ. Οι δημοσιονομικές προκλήσεις είναι παρούσες και σε αυτήν τη λογική η έκθεση περιγράφει τους κινδύνους που δημιουργούνται για τις τράπεζες της Ευρωζώνης με μεγάλο απόθεμα μη εξυπηρετούμενων δανείων, όπως επίσης και για τις τράπεζες με σημαντικές επενδύσεις σε κρατικά χρεόγραφα. Όπως γίνεται αντιληπτό και οι δύο παράμετροι αγγίζουν τα ελληνικά χρηματοπιστωτικά ιδρύματα.

Σε ό,τι αφορά τα «κόκκινα» δάνεια, η έκθεση αναφέρει πως υπάρχουν χώρες στις οποίες οι τράπεζες θα πρέπει να προχωρήσουν σε μεγαλύτερες μειώσεις του προβληματικού τους χαρτοφυλακίου. Ψηλά στην κατάταξη εμφανίζεται και η χώρα μας. Αναγνωρίζοντας μεν πως έχει σημειωθεί πρόοδος στους κεφαλαιακούς δείκτες των τραπεζών, ο κ. Άντριαν σημείωσε ότι ενδεχόμενα προβλήματα από τη διαχείριση των μη εξυπηρετούμενων δανείων και την πτώση της αξίας των κρατικών ομολόγων θα μπορούσαν να προκαλέσουν κεφαλαιακές ζημίες σε ορισμένες τράπεζες και ασφαλιστικές εταιρείες. Ζητούμενο είναι η ταυτόχρονη αποκατάσταση των τραπεζικών ισολογισμών και των δημόσιων οικονομικών. 

Ανησυχία ΔΝΤ για την έκθεση των τραπεζών στο κρατικό ρίσκο

Της Νατάσας Στασινού

nstas@naftemporiki.gr 

Στις επίμονες προκλήσεις για το τραπεζικό σύστημα δίνει έμφαση το ΔΝΤ στην πρώτη ολοκληρωμένη έκθεσή του στο πλαίσιο της μετα- προγραμματικής εποπτείας. Πέραν όμως των επισημάνσεων για το μεγάλο «αγκάθι» των κόκκινων δανείων και την ανάγκη να λυθεί άμεσα χωρίς παρενέργειες για την κεφαλαιακή επάρκεια των τραπεζών, το Ταμείο έρχεται να χτυπήσει καμπανάκι για κάτι ακόμη: την έκθεσή τους σε κρατικό χρέος. 

Η προειδοποίησή του έρχεται σε μία περίοδο κατά την οποία επανέρχεται στο προσκήνιο συνολικά στην Ευρωζώνη η ανησυχία για το λεγόμενο doom-loop, τον φαύλο κύκλο δηλαδή που δημιουργείται από τη διασύνδεση υπερχρεωμένων κρατών- τραπεζών. Τράπεζες, που έχουν στην κατοχή τους κρατικά ομολόγα, δέχονται ισχυρές πιέσεις όταν τα δημοσιονομικά του κράτους επιδεινώνονται και τα ομόλογα θεωρούνται υψηλού ρίσκου. Εξελίσσονται έτσι με τη σειρά τους σε νέο πρόβλημα για το κράτος, του οποίου η δημιοσιονομική θέση κινδυνεύει με νέα επιδείνωση. 

Το ΔΝΤ χαρακτηρίζει το ελληνικό τραπεζικό σύστημα «εξαιρετικά ευάλωτο» και επισημαίνει ότι η διασύνδεση με το δημόσιο συνιστά κίνδυνο τόσο για το ίδιο όσο και για τα δημοσιονομικά του κράτους. Περιγράφει εν ολίγοις ακριβώς το τι σημαίνει το φάντασμα του doom loop στην περίπτωση της Ελλάδας. 

ΜΙΑ ΔΥΣΚΟΛΗ ΕΞΟΔΟΣ

Παναγιώτης Ε. Πετράκης | Panagiotis E. Petrakis

Καθηγητής Οικονομικών | Τμήμα Οικονομικών Επιστημών ΕΚΠΑ - Professor at the Department of Economics - National and Kapodistrian University of Athens

Η Ελλάδα έχει εξασφαλίσει, μέσω του μαξιλαριού ρευστότητας και των πρωτογενών της πλεονασμάτων, τη χρηματοδότηση των Γενικών Χρηματοδοτικών Δημοσιονομικών της Αναγκών (GFN) μέχρι το 2022. Αυτή είναι η κανονική υπόθεση εργασίας για την ελληνική οικονομία. Μπορεί να απειληθεί η κανονικότητα αυτή; Θα μπορούσε από τρεις πηγές κινδύνου: Ο ένας είναι το σχέδιο επανοργάνωσης του τραπεζικού τομέα που θα μπορούσε να καταλήξει σε μια νέα δημοσιονομική απαίτηση. Η δεύτερη είναι η ιδιότυπη απειλή των δικαστικών αποφάσεων που αφορούν κάποια δισεκατομμύρια ευρώ, στον βαθμό που θα μετατραπούν σε δημοσιονομικές αποφάσεις. Η τρίτη είναι οι ίδιες οι αποφάσεις της κυβέρνησης. Δηλαδή η παρούσα ή η επόμενη να απομακρυνθεί από το συγκεκριμένο πλαίσιο υποχρεώσεων με σκοπό να βελτιώσει την πολιτική της απήχηση.

            Η παροχολογία πολλές φορές έχει εκληφθεί από την αντιπολίτευση ως απόπειρα να διαρραγεί το πλαίσιο των δημοσιονομικών υποχρεώσεων. Όμως εάν κάποιος αθροίσει προσεκτικά τις πραγματικές εκροές που συνεπάγονται οι δημοσιονομικές παροχές θα διαπιστώσει ότι είναι ένα ποσό που αναμένεται να κινηθεί γύρω στο 1-1,2 δισ. ευρώ. Συνεπώς δεν φαίνεται να παίρνει μια ανεξέλεγκτη μορφή τουλάχιστον για το 2019.

Όμως ήρθε μια κυβερνητική απόφαση η οποία μάλλον τοποθετείται έξω από τα περιθώρια των αναμενομένων και μάλιστα αφορά τον πολύπαθο ιδιωτικό τομέα. Πρόκειται για την αύξηση του κατώτατου μισθού στον ιδιωτικό τομέα σε ένα ποσοστό που κυμαίνεται γύρω στο 11%!

Τα κατάλληλα μηνύματα

Από την έντυπη έκδοση της Ναυτεμπορικής

Του Θάνου Τσίρου

ttsiros@naftemporiki.gr

Ο υπουργός Οικονομικών και το οικονομικό επιτελείο της κυβέρνησης έχουν σίγουρα περάσει πολύ πιο δύσκολες ημέρες από αυτές που διανύουμε: σύνταξη 3ου μνημονίου, περικοπές και αυξήσεις φόρων της πρώτης αξιολόγησης, «παζάρια» για τις μειώσεις συντάξεων και το ψαλίδισμα του αφορολογήτου, διαπραγματεύσεις για τη ρύθμιση του χρέους και το κλείσιμο του 3ου μνημονίου.

Σίγουρα, όμως, οι ημέρες που διανύουμε είναι από τις πλέον… άχαρες για το οικονομικό επιτελείο. Σε λίγες ημέρες επιστρέφουν οι θεσμοί στην Αθήνα για την έναρξη του 2ου γύρου των μεταμνημονιακών συζητήσεων. Ο κατάλογος με τα θέματα προς συζήτηση είναι γεμάτος από σημαντικά ζητήματα, αλλά η οικονομία μοιάζει αυτή τη στιγμή να βρίσκεται σε δεύτερο πλάνο.

Οι εξελίξεις σε πολιτικό επίπεδο επισκιάζουν τα πάντα, ενώ η αβεβαιότητα ως προς την ημερομηνία διεξαγωγής των εθνικών εκλογών επανήλθε στο προσκήνιο πιο δυναμικά από ποτέ.

Τι σημαίνει αυτό στην πράξη; Απώλεια χρόνου. Από τον περασμένο Αύγουστο ξεκίνησε για την ελληνική οικονομία μια άτυπη αντίστροφη μέτρηση.

Bloomberg: Oι τρεις μεγάλοι κίνδυνοι για την Ελλάδα το 2019

Mετά την ανάδυσή της από τη βαθύτερη οικονομική κρίση εδώ και δεκαετίες, η Ελλάδα έχει ακόμη μπροστά της ένα «βουνό» να ανέβει το 2019. Αυτό επισημαίνει το Bloomberg, εξηγώντας ότι η χώρα δίνει μάχη για τη βιώσιμη επιστροφή της στις αγορές σε ένα περιβάλλον μεγάλων προκλήσεων. 

Η κυβέρνηση, αναφέρει το BBG επικαλούμενο καλά πληροφορημένες πηγές, σχεδιάζει να εκδώσει ομολόγα ύψους έως και 7 δισ. ευρώ φέτος, αλλά και να αξιοποιήσει μέρος του μαξιλαριού ρευστότητας για να αποπληρώσει νωρίτερα δάνεια του ΔΝΤ. Σύμφωνα με τις ίδιες πηγές το υπουργείο Οικονομικών ενδέχεται να δοκιμάσει τις αγορές με την έκδοση ενός βραχυπρόθεσμου τίτλου, ακόμη και μέσα στον μήνα, εάν οι συνθήκες το επιτρέψουν.

Αυτό θα είναι δύσκολο έργο, σχολιάζει το άρθρο, όχι μόνο λόγων των εξωτερικών κινδύνων (όπως έγινε με τη μετάδοση του ιταλικου ιού πέρυσι), αλλά και γιατί η χώρα αντιμετωπίζει τρεις βασικούς εσωτερικούς κινδύνους μετά την έξοδό της από το πρόγραμμα:

1. Δημοσιονομικός εκτροχιασμός

ΚΥΠΡΟΣ ΚΑΙ ΕΛΛΑΔΑ ΣΤΑΘΕΡΑ ΣΤΙΣ ΔΥΟ ΠΡΩΤΕΣ ΘΕΣΕΙΣ ΜΕ ΤΟ ΥΨΗΛΟΤΕΡΟ SOVEREIGN RISK ΜΕΤΑΞΥ ΤΩΝ ΧΩΡΩΝ ΤΗΣ ΕΥΡΩΖΩΝΗΣ: ΕΠΑΝΕΚΤΙΜΗΣΗ ΣΤΟΙΧΕΙΩΝ Γ΄ ΤΡΙΜΗΝΟΥ 2018 (ΝΟΕΜΒΡΙΟΣ 2018)

Παναγιώτης Ε. Πετράκης | Panagiotis E. Petrakis

Καθηγητής Οικονομικών | Τμήμα Οικονομικών Επιστημών ΕΚΠΑ - Professor at the Department of Economics - National University of Athens

Διονύσιος Γ. Βαλσαμής

Οικονομολόγος - Υπ. Διδάκτωρ | Τμήμα Οικονομικών Επιστημών ΕΚΠΑ

Η εκτίμηση των στοιχείων του δείκτη SRI (Sovereign Risk Indicator) της Oxford Economics για τον κίνδυνο αθέτησης αποπληρωμής του δημοσίου χρέους στις χώρες της Ευρωζώνης το τρίτο τρίμηνο του 2018 με βάση τα στοιχεία του Νοεμβρίου 2018 παρουσιάζει στο σύνολό του σταθερότητα έναντι του προηγούμενου τριμήνου. Εξαίρεση αποτελεί το Βέλγιο το οποίο σημείωσε επιδείνωση του δείκτη. Για μια πλήρη παρουσίαση του δείκτη SRI μπορείτε να ανατρέξετε σε προηγούμενη ανάρτηση με τίτλο «Η Διαμόρφωση του Κόστους του Δημόσιου Χρέους: Ανάλυση» πατώντας εδώ. Ο SRI δείχνει τον κίνδυνο εμφάνισης κρίσης δημοσίου χρέους στα επόμενα πέντε έτη.

            Τα στοιχεία του Νοεμβρίου 2018 παρουσιάζουν βελτίωση του κινδύνου μη αποπληρωμής του δημοσίου χρέους σε Ελλάδα και Κύπρος, δύο χώρες οι οποίες εξακολουθούν να βρίσκονται στις δύο πρώτες θέσεις επικινδυνότητας ανάμεσα στις χώρες της Ευρωζώνης. Συγκεκριμένα η Ελλάδα βρίσκεται στις 4,0 μονάδες για το Γ΄ Τρίμηνο με βάση την επανεκτίμηση του Νοεμβρίου 2018, έναντι της προηγούμενης εκτίμησης του Οκτωβρίου 2018 της Oxford Economics για το ίδιο τρίμηνο (Πίνακας 1). Η Ελλάδα εξακολουθεί να αντιμετωπίζει υψηλό κίνδυνο αθέτησης του χρέους της βρισκόμενη στην πρωτελευταία θέση των χωρών της Ευρωζώνης με την Κύπρο να σημειώνει την υψηλότερη τιμή του SRI (4,5 μονάδες). Το Βέλγιο είναι η μοναδική χώρα της Ευρωζώνης όπου ο SRI σημείωσε άνοδο 0,2 και διαμορφώθηκε στις 3,2 μονάδες.

ΤΟ ΔΕΥΤΕΡΟ ΥΨΗΛΟΤΕΡΟ SOVEREIGN RISK ΜΕΤΑΞΥ ΤΩΝ ΧΩΡΩΝ ΤΗΣ ΕΥΡΩΖΩΝΗΣ Η ΕΛΛΑΔΑ: ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΣΤΟΙΧΕΙΩΝ Γ’ ΤΡΙΜΗΝΟΥ 2018

Παναγιώτης Ε. Πετράκης | Panagiotis E. Petrakis

Καθηγητής Οικονομικών | Τμήμα Οικονομικών Επιστημών ΕΚΠΑ - Professor at the Department of Economics - National University of Athens

Διονύσιος Γ. Βαλσαμής

Οικονομολόγος - Υπ. Διδάκτωρ | Τμήμα Οικονομικών Επιστημών ΕΚΠΑ

Η εκτίμηση των στοιχείων του δείκτη SRI (Sovereign Risk Indicator)της Oxford Economics για τον κίνδυνο αθέτησης αποπληρωμής του δημοσίου χρέους στις χώρες της Ευρωζώνης το τρίτο τρίμηνο του 2018 παρουσιάζει σταθερότητα έναντι του προηγούμενου τριμήνου. Για μια πλήρη παρουσίαση του δείκτη SRI μπορείτε να ανατρέξετε σε προηγούμενη ανάρτηση με τίτλο «Η Διαμόρφωση του Κόστους του Δημόσιου Χρέους: Ανάλυση» πατώντας εδώ. Ο SRI δείχνει τον κίνδυνο εμφάνισης κρίσης δημοσίου χρέους στα επόμενα πέντε έτη.

Συγκεκριμένα το Βέλγιο και η Ελλάδα είναι οι δύο χώρες οι οποίες χειροτέρευσαν την επίδοσή τους κατά 0,2 και 0,1 μονάδες, αντίστοιχα. Η Ελλάδα βρίσκεται στις 4,2 μονάδες για το Γ΄ Τρίμηνο, ενώ με βάση την επανεκτίμηση των στοιχείων που προέβη η Oxford Economics για το Β΄ Τρίμηνο η επίδοσή της διαμορφώθηκε στις 4,1 (Πίνακας 1). Η εξέλιξη αυτή συνεπάγεται την παρατηρούμενη επιδείνωση κατά 0,1 μονάδες. Η Ελλάδα εξακολουθεί να αντιμετωπίζει υψηλό κίνδυνο αθέτησης του χρέους της βρισκόμενη στην πρωτελευταία θέση των χωρών της Ευρωζώνης με την Κύπρο να σημειώνει την υψηλότερη τιμή του SRI. Η Σλοβακία για το Γ΄ Τρίμηνο είναι η μοναδική χώρα της Ευρωζώνης η οποία βελτίωσε τον SRI.

ΤΟ ΥΨΗΛΟΤΕΡΟ SOVEREIGN RISK ΜΕΤΑΞΥ ΤΩΝ ΧΩΡΩΝ ΤΗΣ ΕΥΡΩΖΩΝΗΣ Η ΕΛΛΑΔΑ: ΕΠΑΝΕΚΤΙΜΗΣΗ ΣΤΟΙΧΕΙΩΝ Β΄ ΤΡΙΜΗΝΟΥ 2018 (ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΣ 2018)

Παναγιώτης Ε. Πετράκης | Panagiotis E. Petrakis

Καθηγητής Οικονομικών | Τμήμα Οικονομικών Επιστημών ΕΚΠΑ - Professor at the Department of Economics - National University of Athens

Διονύσιος Γ. Βαλσαμής

Οικονομολόγος - Υπ. Διδάκτωρ | Τμήμα Οικονομικών Επιστημών ΕΚΠΑ

Η επανεκτίμηση των στοιχείων του δείκτη SRI (Sovereign Risk Indicator)της Oxford Economics για τον κίνδυνο αθέτησης αποπληρωμής του δημοσίου χρέους στις χώρες της Ευρωζώνης το δεύτερο τρίμηνο του 2018 παρουσιάζει σταθερότητα έναντι του προηγούμενου τριμήνου με εξαίρεση την Κύπρο και την Σλοβακία οι οποίες παρόλο που βελτίωσαν την επίδοσή τους εξακολουθούν να βρίσκονται μεταξύ των υψηλότερων θέσεων (2η και 3η θέση αντίστοιχα) εμφάνισης πιστωτικού γεγονότος. Για μια πλήρη παρουσίαση του δείκτη SRI μπορείτε να ανατρέξετε σε προηγούμενη ανάρτηση με τίτλο «Η Διαμόρφωση του Κόστους του Δημόσιου Χρέους: Ανάλυση» πατώντας εδώ. Ο SRI δείχνει τον κίνδυνο εμφάνισης κρίσης δημοσίου χρέους στα επόμενα πέντε έτη.

Πιο συγκεκριμένα οι μεταβολές του SRI στις χώρες τις Ευρωζώνης παρατηρούνται στην Κύπρο και στη Σλοβακία οι οποίες βελτίωσαν την επίδοσή τους κατά 0,2 και 0,1 μονάδες αντίστοιχα (Πίνακας 1). Μάλιστα η εκτίμηση της πορείας του δείκτη για το Β’ Τριμήνου 2018  με βάση τα στοιχεία του Σεπτεμβρίου 2018 και για τις δύο χώρες είναι η ίδια με αυτή που πραγματοποιήθηκε τον Αύγουστο 2018. Αλλαγή ωστόσο των εκτιμήσεων για το Β΄ Τριμήνου 2018 παρατηρείται για την Ιρλανδία και το Βέλγιο όπου παραμένει σταθερός ο SRI στις 3 μονάδες και για τις δύο χώρες, ενώ η αρχική εκτίμηση του Αυγούστου 2018 ήταν 2,9 και 3,1 μονάδες αντίστοιχα.

Η ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ SOVEREIGN RISK ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ: ΑΥΓΟΥΣΤΟΣ 2018

Παναγιώτης Ε. Πετράκης | Panagiotis E. Petrakis

Καθηγητής Οικονομικών | Τμήμα Οικονομικών Επιστημών ΕΚΠΑ - Professor at the Department of Economics - National University of Athens

Διονύσιος Γ. Βαλσαμής

Οικονομολόγος - Υπ. Διδάκτωρ | Τμήμα Οικονομικών Επιστημών ΕΚΠΑ

Η επικαιροποίηση των στοιχείων του δείκτη SRI (Sovereign Risk Indicator)της Oxford Economics για τον κίνδυνο αθέτησης αποπληρωμής του δημοσίου χρέους στις χώρες της Ευρωζώνης το δεύτερο τρίμηνο του 2018 παρουσιάζει σταθερότητα έναντι του προηγούμενου τριμήνου. Για μια πλήρη παρουσίαση του δείκτη SRI μπορείτε να ανατρέξετε σε προηγούμενη ανάρτηση με τίτλο «Η Διαμόρφωση του Κόστους του Δημόσιου Χρέους: Ανάλυση» πατώντας εδώ. Ο SRI δείχνει τον κίνδυνο εμφάνισης κρίσης δημοσίου χρέους στα επόμενα πέντε έτη.

Η βαθμολογία του SRI για το δεύτερο τρίμηνο του 2018 (τελευταία διαθέσιμα στοιχεία) παρουσιάζονται στο Διάγραμμα 1. Η Ελλάδα εξακολουθεί να βρίσκεται με τον πιο υψηλό SRI μαζί με την Κύπρο. Σημειωτέον  ο δείκτης SRI παραμένει αμετάβλητος για το σύνολο των χωρών της Ευρωζώνης πλην της Κύπρου και της Ιρλανδίας οι οποίες παρουσίασαν βελτίωση κατά 0,3 και 0,1 μονάδες αντίστοιχα σε σχέση με το πρώτο τρίμηνο του 2018.