του Κώστα Μελά
Από γενική άποψη, σ’ ένα παγκοσμιοποιημένο περιβάλλον, με σαφή μαζικοδημοκρατικά χαρακτηριστικά και με κυρίαρχο άξονα τις οικονομικές διεργασίες, η πολιτική είναι εξαναγκασμένη να ομιλεί πολιτικά διαμέσου της οικονομίας. Να λαμβάνει, στα επιχειρήματά της, αποφασιστικά υπόψη την οικονομία. Η τελευταία, νοούμενη ως σύνολο ιδιοτελών δραστηριοτήτων που στοχεύουν στην πραγμάτωση πολλαπλών ατομικών συμφερόντων, λειτουργεί με βάση τα κριτήρια της αποτελεσματικότητας που είναι το αποτέλεσμα του γνωστού οικονομικού υπολογισμού. Με αυτόν τον τρόπο δημιουργείται η εντύπωση ότι υπάρχει ένα αντικειμενικό πλαίσιο λειτουργίας της οικονομίας απηλλαγμένο από κάθε πολιτική-θεσμική δέσμευση.
Η ταύτιση της αγοράς με την κοινωνία, σε αυτή την οικονομικίστικη αντίληψη, θέλει να μας κάνει να πιστέψουμε ότι το πολιτικό-κοινωνικό είναι ομοούσιο με το οικονομικό, και μάλιστα με τη σφραγίδα του τελευταίου. Βεβαίως τα πράγματα δεν είναι έτσι. Παρουσιάζονται με αυτό τον τρόπο απλά επειδή η πολιτική έχει αποφασίσει in senso lato έτσι. Η ανάλυση του θέματος όμως δεν είναι του παρόντος.
Εκείνο που κυριαρχεί εδώ και μερικές δεκαετίες είναι το ακόλουθο: οι περί την πολιτική ασχολούμενοι θεωρούσαν δεδομένες δύο αμετακίνητες αρχές: Πρώτον, ότι σε τελική ανάλυση, η στάση των ψηφοφόρων καθορίζεται από το πώς οι εκλογικές επιλογές τους επηρεάζουν την τσέπη τους. Δεύτερον, ότι νικητής αναδεικνύεται όποιος καταφέρει να κερδίσει τον μεσαίο χώρο.
