H παραίτηση Σάλλα σηματοδοτεί την έναρξη νέας εποχής για τις τράπεζες

Μιχάλης Σάλλας(φωτ. αρχείου): Στο νέο περιβάλλον χρειάζεται η πείρα των παλαιών στελεχών, αλλά κυρίως οι δυνάμεις των νέων ανθρώπων, των νέων managers, οι οποίοι θα επωμιστούν το βάρος να οδηγήσουν την τράπεζα στη νέα εποχή.

Αναδιάρθρωση: Ο ηγέτης της Τράπεζας Πειραιώς αποχωρεί από το τιμόνι του ομίλου έπειτα από 25 χρόνια, ανοίγοντας τον δρόμο στη νέα γενιά

Από την έντυπη έκδοση  της Ναυτεμπορικής

Της Άννας Δόγα
adoga@naftemporiki.gr

Toν δρόμο στη νέα γενιά στελεχών ανοίγει ο Μιχάλης Σάλλας, αποχωρώντας από το τιμόνι της Τράπεζας Πειραιώς,ΠΕΙΡ+0,62% του ομίλου που δημιούργησε κυριολεκτικά από το μηδέν και σε 25 χρόνια έφτασε στην πρώτη θέση του ελληνικού τραπεζικού συστήματος. Ο κ. Σάλλας υλοποίησε χθες την απόφαση που είχε λάβει και είχε δημοσιοποιήσει σε Τράπεζα της Ελλάδος ΕΛΛ+0,81% και Ταμείο Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας από τις αρχές του 2016 μετά την επιτυχή ολοκλήρωση της αξιολόγησης από το ΤΧΣ.

Η πρωτοβουλία του Μιχάλη Σάλλα, ο οποίος διατηρεί τη θέση του επίτιμου προέδρου, ξάφνιασε την τραπεζική αγορά, παρότι ο πρόεδρος της Πειραιώς την είχε δρομολογήσει, καθώς το πρόσωπό του σηματοδοτεί μια ολόκληρη εποχή: Πρωτοστάτησε στην ανάπτυξη της τραπεζικής αγοράς με σειρά εξαγορών την περίοδο 1990-2010, ενώ την περίοδο της κρίσης πήρε γενναίες πρωτοβουλίες που συνέβαλαν στη χρηματοπιστωτική σταθερότητα και ενίσχυσαν την Τράπεζα Πειραιώς, που έφτασε σε ενεργητικό της τάξης των 90 δισ. ευρώ και το 30% σε μερίδιο αγοράς, από 0,1% το 1991 και ενεργητικό μόλις 200 εκατ. ευρώ. Η τράπεζα απασχολεί σήμερα 19.000 εργαζόμενους από 200 που είχε 25 χρόνια πριν.

Σε προσωπικό επίπεδο κλείνει ένας αποδοτικός κύκλος 25 ετών για τον δημιουργό και πρόεδρο της τράπεζας, ο οποίος θεωρεί ότι είναι η κατάλληλη χρονική στιγμή να ανοίξει ο ίδιος τον δρόμο για νέους ανθρώπους στη διοικητική κορυφή, στο πλαίσιο της επικείμενης αναδιάρθρωσης της Πειραιώς μπροστά στις καινούργιες προκλήσεις της νέας εποχής.

Μιχάλης Σάλλας – 16. Ο πρύτανης του real estate

ΕΛευθερη Λαικη Αντιστασιακη Συσπειρωση

Το δημοσίευμα του Στήβεν Γκρέυ στο Ρώυτερς Στην φωτογραφία ο Μιχάλης Σάλλας με την σύζυγό του Σοφία Στάικου.

Το αφιέρωμά μας στα έργα και τις ημέρες τού ισχυρού άνδρα τής Τράπεζας Πειραιώς επιβάλλεται να ολοκληρωθεί με την παρουσίαση των εξαιρετικών επιδόσεων που έχει ο Μιχάλης Σάλλας στο… real estate. Μιλάμε για μια θαυμάσια ιστορία, την οποία αποκάλυψε ο γνωστός βρεττανός δημοσιογράφος-ερευνητής Στήβεν Γκρέυ και την έθαψαν τα Μέσα Μαζικής Εξαπάτησης στην Ελλάδα. Στην ιστορία αυτή είχαμε αναφερθεί σε τούτο το ιστολόγιο πριν από ενάμισυ χρόνο, στις 9/12/2013, στο κείμενό μας με τίτλο «Μια ιστοριούλα ξε-σαλλ-ώματος«, το οποίο δεν υπάρχει λόγος να ξαναγράψω εδώ. Ρίξτε μια ματιά και απολαύστε την εξαιρετική άνεση με την οποία ο Σάλλας χρησιμοποιεί τις υπεράκτιες εταιρείες προς πλουτισμό της οικογένειάς του εις βάρος της τράπεζας που διοικεί.

Όταν έσκασε το δημοσίευμα του Γκρέυ, ο Σάλλας απείλησε ότι θα μηνύσει το Ρώυτερς. Δεν ξέρουμε αν τελικά το έπραξε. Ξέρουμε, όμως, ότι όλα τα ΜουΜουΕ πρόβαλαν την αγανάκτησή τους για ένα «ψευδές» δημοσίευμα, το οποίο συνιστούσε «εκβιασμό» και απειλούσε την οικονομία της χώρας (!), χωρίς να έχουν κάνει την οποιαδήποτε αναφορά σ’ αυτό. Έτσι, γίναμε μάρτυρες του ελληνοφρενικού φαινομένου να διαψεύδεται κάτι για το οποίο δεν μας είχε μιλήσει κανείς! Προφανώς, οι καλοί μας «έγκριτοι» δημοσιογράφοι πίστευαν πως ουδείς άλλος πλην αυτών μπορεί να διαβάσει κείμενο στα αγγλικά. Λεπτομέρειες για την σπαρταριστή αυτή ιστορία μπορείτε να δείτε στο κείμενό μας της 10/12/2013 με τίτλο «Έγκριτα και αμερόληπτα«. Το κείμενο έχει και bonus την απάντηση στην ερώτηση: ποιά βραβευμένη ελληνοπούλα ήταν κουμπάρα στον γάμο (τρίτο στην σειρά) της «έγκυρης» και «ανεξάρτητης» δημοσιογρἀφου Όλγας Τρέμη με τον γιατρό Νίκο Νικητέα;

Μιχάλης Σάλλας – 15. Μια ενδιαφέρουσα αύξηση κεφαλαίου

ΕΛευθερη Λαικη Αντιστασιακη Συσπειρωση

Στις 16 Ιουλίου 2012, το Ρώυτερς δημοσιεύει μια έκτακτη ανταπόκριση των γνωστών δημοσιογράφων ερευνητών Στήβεν Γκρέυ και Νικόλα Λεοντόπουλου με τίτλο «Εν κρυπτώ δάνεια χρησιμοποιήθηκαν για να ενισχύσουν ελληνική τράπεζα«. Θυμηθείτε όσα λέγαμε τις προάλλες για τις σχέσεις τής Πειραιώς με την Μαρφίν αλλά και τις απορίες που διατυπώσαμε και συνεχίστε την ανάγνωση.

Τον Ιανουάριο του 2011, στα πλαίσια της περίφημης ανακεφαλαιοποίησης, η Πειραιώς προβαίνει σε αύξηση του μετοχικού της κεφαλαίου. Με το κλίμα δυσπιστίας που υπήρχε τότε προς τις ελληνικές τράπεζες, μια επιτυχημένη αύξηση κεφαλαίου θα είχε πολλαπλά οφέλη για την τράπεζα, κυρίως δε θα σήμαινε πως οι αγορές την εμπιστεύονται. Πράγματι, το εγχείρημα της Πειραιώς ήταν πετυχημένο: η τράπεζα άντλησε 800 εκατομμύρια. Όμως το Ρώυτερς αμφισβητεί αυτή την επιτυχία.

Σύμφωνα με το δημοσίευμα (το οποίο επιβεβαιώνει η Κεντρική Τράπεζα Κύπρου), τον Μάιο του 2009 ο Σάλλας είχε συμφωνήσει την λήψη ενός δανείου ύψους μέχρι 150 εκατομμύρια από την Μαρφίν, μια συμφωνία που την είχε υπογράψει ο ίδιος ο Βγενόπουλος. Tον Ιανουάριο του 2011, τρεις υπεράκτιες εταιρείες που έδρευαν στην Κύπρο και ανήκαν στην οικογένεια του Μιχάλη Σάλλα (όπως προκύπτει από τον έλεγχο στο μητρώο εταιρειών τής Κύπρου), χρωστούσαν στην Μαρφίν σχεδόν 113 εκατομμύρια συνολικά: η Shent Enterprises 45 εκατ., η Benidver Investments 22 εκατ. και η ΚΑΕΟ Enterprises 46 εκατ.ευρώ. Η Μαρφίν είχε χορηγήσει αυτά τα δάνεια με συνοπτικές διαδικασίες, δεχόμενη ως κύρια εγγύηση μετοχές τής Τράπεζας Πειραιώς. Και οι τρεις αυτές εταιρείες διέθεσαν τα λεφτά που πήραν από την Μαρφίν για να συμμετάσχουν στην αύξηση κεφαλαίου τής Πειραιώς.

Μιχάλης Σάλλας – 14. Proton και… κύριος

ΕΛευθερη Λαικη Αντιστασιακη Συσπειρωση

Γ. Παπανδρέου, Κ. Καραμανλής, Δ. Αβραμόπουλος, Γ. Παπακωνσταντίνου, Λ. Κύρκος, Α. Διαμαντοπούλου… Ο Λαυρέντης Λαυρεντιάδης, ως καλός επιχειρηματίας, είναι σαν την κοκακόλα: πάει με όλα (και με όλους

Η Proton Bank ήταν μια μικρή τράπεζα, η οποία βγήκε στην αγορά το 2002 ως επενδυτική τράπεζα. Παρά το ότι το 2005 μπήκε στο χρηματιστήριο και το 2006 απορρόφησε την καταρρέουσα Omega Bank, παρέμεινε μικρή. Όμως, λόγω του ειδικού χώρου στον οποίο εδραστηριοποιείτο, το 2008 τράβηξε την προσοχή τού Μιχάλη Σάλλα. Μετά από έντονες διαπραγματεύσεις που πέρασαν από σαράντα κύματα, στις 5 Νοεμβρίου 2008 η Πειραιώς απέκτησε το 31,3% της μικρής αυτής τράπεζας, δίνοντας στους μετόχους τής Proton μία δική της μετοχή για κάθε 8,25 δικές τους. Δηλαδή, η Πειραιώς απέκτησε το 31,3% της Proton με ανταλλαγή μετοχών, δίχως να βγάλει σεντς από τα συρτάρια της. Όμως, πρέπει να πούμε ότι, με βάση τις ισοτιμίες τής εποχής, κάθε μετοχή τής Proton αποτιμήθηκε περίπου 1,2 ευρώ και κάθε μετοχή τής Πειραιώς γύρω στο δεκάρικο.

Παρένθεση πρώτη. Στις αρχές Ιανουαρίου 2009, η Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς εκδίδει μια απόφασησύμφωνα με την οποία κρίνεται ως αποδεκτή πλέον πρακτική η χρήση ιδίων μετοχών ως μέσο πληρωμής. Δηλαδή, η Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς έρχεται με δυο μήνες καθυστέρηση να εγκρίνει τον τρόπο με τον οποίο η Πειραιώς απέκτησε το 31,3% της Proton.

Παρένθεση δεύτερη. Στο Δ.Σ. της Omega Bank, την οποία απορρόφησε η Proton, συμμετείχαν και οι κ.κ. Καπόν Χασδάι (αντιδήμαρχος οικονομικών Θεσ/νίκης, ο οποίος φέρεται να πήρε προσωπικό δάνειο 13,2 εκατ. ευρώ (!!) από την Proton, λίγο πριν η τράπεζα τεθεί σε εκκαθάριση), Λαυρεντιάδης Λαυρέντιος (ο γνωστός κατοπινός αγοραστής της Proton) και Παπανδρέου Νικόλαος (γυιος τού ιδρυτή τού ΠαΣοΚ). Κλείνουν και οι δυο παρενθέσεις.

Στην πορεία θα δούμε τι την ήθελε την μικρή αυτή τράπεζα ο Σάλλας. Προς το παρόν, ας πάμε προς τα τέλη τού 2009, όταν αποφασίζει να την πουλήσει. Ο αγοραστής είναι έτοιμος και ζεστός και δεν είναι άλλος από τον πολλά υποσχόμενο -και βραβευμένο για τα έργα του- επιχειρηματία Λαυρέντη Λαυρεντιάδη, ο οποίος επιθυμεί διακαώς να γίνει τραπεζίτης. Τόσο διακαώς ώστε δέχεται να αγοράσει τις 19.629.247 μετοχές τής Proton Bank που κατέχει η Πειραιώς προς 3,6 ευρώ την μία. Προσφέρει, δηλαδή, κάπου 70,7 εκατομμύρια για να αποκτήσει το 31,3% μιας τράπεζας, η αξία της οποίας εκτιμάται ότι ανέρχεται συνολικά σε περίπου… 70 εκατομμύρια!

Μιχάλης Σάλλας – 13. Φόρος μεταβίβασης; Όχι, ευχαριστώ!

ΕΛευθερη Λαικη Αντιστασιακη Συσπειρωση

Ας επιστρέψουμε για λίγο στην ιστορία με την Αγροτική. Για τις ανάγκες του ξεπουλήματός της, τα ακίνητα της Αγροτικής, τα οποία μεταβιβάστηκαν στην Πειραιώς, αποτιμήθηκαν στα 95 εκατομμύρια παρ’ ότι η πραγματική τους αξία ήταν υπερπολλαπλάσια (*). Όπως και νά ‘χει, όμως, η Πειραιώς θα έπρεπε να καταβάλει φόρο μεταβίβασης γι’ αυτά τα ακίνητα. Ο νόμος προβλέπει απαλλαγή από τον φόρο μόνο στην περίπτωση όπου οι εταιρείες συγχωνεύονται ή απορροφούν η μια την άλλη.

Στην περίπτωση της Αγροτικής δεν έγινε ούτε συγχώνευση ούτε απορρόφηση. Διαλέχτηκαν κάποια «υγιή» περιουσιακά της στοιχεία και πουλήθηκαν στην Πειραιώς. Κοψοχρονιά μεν αλλά πουλήθηκαν. Συγχωνεύσεις και απορροφήσεις γίνονται με βάση τους ισολογισμούς των επιχειρήσεων και για το σύνολό τους. Ο Σάλλας διάλεξε τι θα πάρει από το καλάθι, δεν ψώνισε ολοκιάδα. Και όμως, αυτή η καραμπινάτη περίπτωση αγοραπωλησίας χαρακτηρίστηκε ως «συγχώνευση πιστωτικών ιδρυμάτων»! Τί κι αν ο νόμος προβλέπει ότι τέτοιες συγχωνεύσεις γίνονται με ανταλλαγή μετοχών; Τι κι αν ο νόμος προβλέπει ότι το σχήμα που προκύπτει από την συγχώνευση αναλαμβάνει το σύνολο απαιτήσεων και υποχρεώσεων των συγχωνευομένων εταιρειών; Δεν πάει να λέει ο νόμος ό,τι θέλει. Το θέμα ήταν να μη πληρώσει φόρους μεταβίβασης ο Σάλλας. Και δεν πλήρωσε.

Μιχάλης Σάλλας – 12. Ο «καλός φίλος» Γιώργος Προβόπουλος

ΕΛευθερη Λαικη Αντιστασιακη Συσπειρωση

Στις 16 Οκτωβρίου 2013, η εφημερίδα New York Times δημοσιεύει ένα εξαιρετικά ενδιαφέρον άρθρο τού Λάντον Τόμας Τζούνιορ με τίτλο «Υπό έλεγχο ο επί κεφαλής τού τραπεζικού συστήματος στην Ελλάδα«. Το δημοσίευμα ασχολείται με την εμπλοκή τού τότε διοικητή τής Τράπεζας της Ελλάδος Γιώργου Προβόπουλου στο αλισβερίσι που στήθηκε με την Proton Bank. Στο θέμα τής Proton Bank θα αναφερθούμε εντός των ημερών αλλά εδώ θα μεταφέρω ένα μικρό απόσπασμα από αυτά που γράφουν οι New York Times. Για να μπει ο αναγνώστης στο κλίμα τού αποσπάσματος, βρισκόμαστε στις αρχές τού 2010, στο σημείο όπου ο Λαυρεντιάδης έχει κάνει την προσφορά του για την αγορά τής Proton από την Πειραιώς και περιμένει την έγκριση της Τράπεζας της Ελλάδος, ως εποπτικής αρχής: 

Καθώς οι βδομάδες περνούσαν δίχως κανένα νέο από την Τράπεζα της Ελλάδος, ο κ. Λαυρεντιάδης άρχισε να ανησυχεί για το αν θα κατάφερνε τελικά να αποκτήσει την τράπεζα. Ο κ. Λαυρεντιάδης είπε στους ανακριτές ότι συναντήθηκε με τον πρόεδρο της Τράπεζας Πειραιώς κ. Σάλλα και του είπε πως είχε αποφασίσει να αποσυρθεί από την συμφωνία. «Μη το κάνεις αυτό», απάντησε ο κ. Σάλλας σύμφωνα με την κατάθεση του κ. Λαυρεντιάδη, «άσε με να τηλεφωνήσω στον καλό μου φίλο Γιώργο Προβόπουλο κι αυτός θα κάνει ό,τι χρειάζεται για να τελειώνει η συμφωνία». Λίγες μέρες αργότερα, η κεντρική τράπεζα ενέκρινε την πώληση.

Είναι ενδιαφέρον ότι ο Σάλλας δεν λέει πως ο Προβόπουλος θα κάνει ό,τι μπορεί αλλά «θα κάνει ό,τι χρειάζεται». Η σιγουριά τού Σάλλα μάλλον δεν πηγάζει μόνο από το γεγονός ότι ο Προβόπουλος είναι ένας «καλός φίλος». Κατά πάσα πιθανότητα πηγάζει και από το γεγονός ότι ο πρόεδρος είχε χτίσει αυτή την «καλή φιλία» με το ασφαλέστερο υλικό: το χρήμα. Αλλά ας πάρουμε τα πράγματα με την σειρά.

Το 1977, ο 27χρονος πειραιώτης Γιώργος Προβόπουλος επιστρέφει στην Ελλάδα από το βρεττανικό Έσσεξ, έχοντας στην τσέπη ένα διδακτορικό στα οικονομικά. Καθώς είναι ενταγμένος πολιτικά στην Νέα Δημοκρατία, μάλλον δεν δυσκολεύεται να γίνει καθηγητής τού τμήματος οικονομικών επιστημών τού Καποδιστριακού Πανεπιστημίου σε ηλικία 29 ετών, θέση που διατήρησε ως το 2007. Κατά την εποχή Μητσοτάκη (1989-1993), αναλαμβάνει διαδοχικά πρόεδρος του ΚΕΠΕ, πρόεδρος του Συμβουλίου Οικονομικών Εμπειρογνωμόνων (ΣΟΕ) και υποδοικητής τής Τράπεζας της Ελλάδος. Όταν το ΠαΣοΚ επιστρέφει στην εξουσία το 1993, ο Προβόπουλος στρέφεται στον τραπεζικό τομέα, στην αρχή ως οικονομικός σύμβουλος της Alpha Bank και στην συνέχεια ως πρόεδρος της Εμπορικής Τράπεζας, θέση από την οποία διευθέτησε την εξαγορά της από την Credit Agricole. Λίγες μέρες πριν ολοκληρωθεί αυτή η εξαγορά, ο Προβόπουλος μεταπηδά στην Τράπεζα Πειραιώς, η διοίκηση της οποίας τον ορίζει αντιπρόεδρο στις 18 Οκτωβρίου 2006.

Μιχάλης Σάλλας – 11. Η ληστεία ολοκληρώνεται

ΕΛευθερη Λαικη Αντιστασιακη Συσπειρωση

Το τελικό χτύπημα εκτελέστηκε με χειρουργική ακρίβεια. Το Γιούρογκρουπ ενημερώνει τον Μιχάλη Σαρρή ότι η Κύπρος δεν θα έπαιρνε δεκάρα από τον μηχανισμό στήριξης αν οι κυπριακές τράπεζες δεν πωλούσαν τα καταστήματά τους στην Ελλάδα. «Έπρεπε να βγούμε από την ελληνική αγορά και μάλιστα αμέσως, παρ’ όλο που, υπό φυσιολογικές συνθήκες,κάτι τέτοιο χρειάζεται πολύμηνη προετοιμασία και υποστήριξη έμπειρων επενδυτικών τραπεζών», λέει σήμερα ο Σαρρής. Πολύμηνη προετοιμασία; Χμμμ… Περιττή πολυτέλεια. Σε δώδεκα μέρες έπρεπε όλα να έχουν τελειώσει.

Το νομικό τμήμα τής ΕΚΤ, υπό την καθοδήγηση του Γιοργκ Άσμουσεν (τότε εκτελεστικού μέλους του ΔΣ της ΕΚΤ και σήμερα υφυπουργού εργασίας της Γερμανίας και μεσολαβητή στις επαφές ΣυΡιζΑ-Βερολίνου) συντάσσει το κείμενο ενός νόμου που θα ψήφιζε η κυπριακή βουλή και θα έδινε δικαίωμα στην Κεντρική Τράπεζα Κύπρου να αναλαμβάνει την διαχείριση τραπεζών σε περίπτωση κρίσης, υποχρεώνοντάς τις (το «ακούσιο» που λέγαμε χτες), αν χρειαζόταν, να πωλούν τα υποκαταστήματά τους στο εξωτερικό. Λόγω του άκρως επείγοντος του πράγματος, το νομοσχέδιο παρουσιάστηκε κατ’ ευθείαν στην βουλή από τον έλληνα νομικό τής ΕΚΤ, χωρίς οι βουλευτές να το έχουν διαβάσει προηγουμένως. Εντελώς συμπτωματικά, ο παρουσιαστής «ξέχασε» να αναφερθεί στην σχεδιαζόμενη υποχρεωτική πώληση των τραπεζικών καταστημάτων στην Ελλάδα. Έτσι, όπως σημειώσαμε χτες, οι κύπριοι βουλευτές ψήφισαν τον νόμο χωρίς να ξέρουν τι ψήφισαν.

Μιχάλης Σάλλας – 10. Το προδιαγεγραμμένο σχέδιο για την Κύπρο

ΕΛευθερη Λαικη Αντιστασιακη Συσπειρωση

Ο Δημήτρης Χριστόφιας με τον πρόεδρο του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Χέρμαν Βαν Ρομπέυ

Στις 23 Φεβρουαρίου 2015, η βερολινέζικη εφημερίδα Der Tagesspiegel δημοσίευσε ένα ιδιαίτερα αποκαλυπτικό ρεπορτάζ τού σπουδαίου ερευνητή δημοσιογράφου Χάραλντ Σούμαν, με υπέρτιτλο «Η τρόικα στην Κύπρο» και τίτλο «Αξιωματούχοι της Ε.Ε., της Ε.Κ.Τ. και του Δ.Ν.Τ. ληστεύουν δισ.«. Σύμφωνα με τον Σούμαν, η απόφαση των «μεγάλων κεφαλιών» για την αρπαγή από τις κυπριακές τράπεζες των υποκαταστημάτων τους στην Ελλάδα είχε παρθεί πολύ πριν η κυπριακή κυβέρνηση προσφύγει για βοήθεια στους «θεσμούς». Όπως γράφει ο ίδιος, «ήδη από τον Ιανουάριο του 2013, πριν τις εκλογές στην Κύπρο, εξετάστηκε στην ΕΚΤ το σενάριο της «ακούσιας» διαίρεσης των κυπριακών τραπεζών». Προσωπικά, θα μετέθετα αυτό το χρονικό σημείο πολύ νωρίτερα, ίσως και έναν ολόκληρο χρόνο πριν. Παρακολουθείστε την σκέψη μου:

Τον Μάρτιο του 2011, η Λαϊκή Τράπεζα (η γνωστή μας Marfin Popular Bank) εμφανίζει σοβαρό πρόβλημα ρευστότητας, το οποίο επιδεινώνεται σε τραγικό βαθμό από το «κούρεμα» του Βενιζέλου. Τον Σεπτέμβριο της ίδια χρονιάς, η τράπεζα προσφεύγει στην Κεντρική Τράπεζα Κύπρου (ΚΤΚ) και ζητάει ενίσχυση από τον Μηχανισμό Επείγουσας Ρευστότητας (ELA). Όμως, η ΚΤΚ θεωρεί ότι το υποβαλλόμενο πρόγραμμα αναδιάρθρωσης είναι ανεπαρκές και ενημερώνει τον τότε πρόεδρο Δημήτρη Χριστόφια ότι η Λαϊκή είναι ουσιαστικά πτωχευμένη. Ο Χριστόφιας απευθύνεται στην ΕΚΤ και στην Κομμισσιόν ζητώντας βοήθεια και εισπράττει απάντηση α λα ελληνικά: υπογράψτε μνημόνιο και θα σας βοηθήσουμε.

Μιχάλης Σάλλας – 9. Η τιμωρία της Κύπρου

ΕΛευθερη Λαικη Αντιστασιακη Συσπειρωση

Βρυξέλλες, 15/3/2013: Ο επίτροπος Όλλι Ρεν δείχνει στον Μιχάλη Σαρρή το πώς θα του έρθει η κατακεφαλιά.

Αν η ιστορία με την Αγροτική Τράπεζα συνιστά ένα από τα μεγαλύτερα σκάνδαλα (του μεγαλύτερου, κατά την γνώμη μου) της μεταπολιτευτικής περιόδου, τα όσα έγιναν έναν χρόνο αργότερα με τις κυπριακές τράπεζες συνιστούν καθαρή ληστεία, την οποία όχι απλώς θα ζήλευαν αλλά ούτε καν θα μπορούσαν να φανταστούν έστω κι αν συνεργάζονταν Μαφία, Καμόρρα και Ντρογκέντα. Ας πάρουμε τα πράγματα με την σειρά αλλά επιτρέψτε μου να σας προειδοποιήσω ότι θα σας κουράσω.

Η ιστορία μας ξεκινάει στις αρχές του 2012, όταν καταρρέει η οικονομία της Κυπριακής Δημοκρατίας. Ως τότε, η μικρή χώρα των 800.000 κατοίκων ήταν μία από τις πιο πλούσιες στην Ευρώπη, χάρη στους χαμηλούς φόρους και τους ελαστικούς ελεγκτικούς μηχανισμούς της, που είχαν αναγορεύσει το νησί σε παράδεισο εξωχώριων εταιρειών (οφσόρ), χρηματοπιστωτικό κέντρο και κέντρο φοροδιαφυγής. Πλούσιοι από όλον τον κόσμο (κυρίως από την Ρωσσία) ξέπλεναν στην Κύπρο άφθονο μαύρο χρήμα, ενισχύοντας κατ’ αυτόν τον τρόπο τις κυπριακές τράπεζες. Όπως σημειώσαμε στις 21/3/2013 σε τούτο το ιστολόγιο («Φωτιά στην Κύπρο«), οι υποχρεώσεις που είχαν αναλάβει οι τρεις μεγάλες τράπεζες της Κύπρου έφταναν στο οκταπλάσιο του ΑΕΠ της χώρας!

Το πλήγμα ήρθε τον Απρίλιο του 2012, όταν το ελληνικό «κούρεμα» προξένησε απώλειες 4 δισ. στις κυπριακές τράπεζες, ποσό ίσο με το 25% του ΑΕΠ της χώρας. Η κυβέρνηση Χριστόφια ενίσχυσε με 1,8 δισ. την Λαϊκή τράπεζα, η οποία είχε πάθει την μεγαλύτερη ζημιά. Όμως, αυτά τα λεφτά τής έλλειψαν λίγο αργότερα, δημιουργώντας της αδυναμία εξυπηρέτησης των δανειακών της υποχρεώσεων. Έτσι, η Κύπρος αναγκάστηκε να ακολουθήσει το παράδειγμα της Ελλάδας, της Ιρλανδίας και της Πορτογαλίας και να υποβάλει αίτημα για δάνειο στην τρόικα.

Μιχάλης Σάλλας – 8. Αγροτική: μια τράπεζα δώρο

ΕΛευθερη Λαικη Αντιστασιακη Συσπειρωση

Όλα έγιναν μέσα σε λίγες μέρες. Την Τρίτη 24 Ιουλίου 2012, ο υπουργός οικονομικών Γιάννης Στουρνάρας, μετά από μια μαραθώνια σύσκεψη δυόμισυ ωρών με τον διοικητή τής Τράπεζας της Ελλάδος Γιώργο Προβόπουλο, ανακοινώνει ότι «η ανακεφαλαιοποίηση των υπολοίπων τραπεζών δεν πρόκειται να πραγματοποιηθεί άμεσα αλλά το ζήτημα της Αγροτικής θα κλείσει εντός των ημερών». Το απόγευμα της Παρασκευής 27 Ιουλίου ανακοινώνεται επίσημα ότι το «υγιές τμήμα» τής Αγροτικής μεταβιβάστηκε στον όμιλο Πειραιώς. Η ληξιαρχική πράξη θανάτου τής τράπεζας που ίδρύθηκε το 1929 ως κοινωφελής οργανισμός, είχε υπογραφεί.

Παρένθεση. Εντελώς συμπτωματικά, λίγο νωρίτερα, η Πειραιώς προχώρησε σε σκανδαλώδη ρύθμιση των δανείων που είχε χορηγήσει στα δυο κυβερνητικά κόμματα. Παρ’ ότι τα δάνεια χορηγούνταν με ενέχυρο την κρατική επιχορήγησή τους, η τράπεζα δέχτηκε να εξοφληθούν τμηματικά σε διάστημα είκοσι ετών. Βέβαια, τα δυο αυτά κόμματα είχαν πάρει και καμμιά εφτακοσαριά εκατομμύρια δανεικά από την Αγροτική αλλά αυτά καταχωρίστηκαν στο «κακό κομμάτι» της, το οποίο δεν μεταβιβαζόταν στην Πειραιώς. Το ποιος τα φορτώθηκε κι αυτά, βρείτε το μόνοι σας. Κλείνει η παρένθεση.

Μιχάλης Σάλλας – 7. Η απαξίωση της Αγροτικής

ΕΛευθερη Λαικη Αντιστασιακη Συσπειρωση

Θα ήθελα να ξεκινήσω το σημερινό σημείωμα με μια δημοσκόπηση: ποιό σκάνδαλο θεωρείτε ως το μεγαλύτερο της μεταπολιτευτικής περιόδου; Υποθέτω ότι οι περισσότερες απαντήσεις που θα έπαιρνα θα είχαν σχέση με τον Κοσκωτά και με τον Άκη. Όμως, κατά την δική μου άποψη, όλα τα σκάνδαλα ωχριούν μπροστά το τεράστιο σκάνδαλο της μεταβίβασης της Αγροτικής στην Πειραιώς. Μια μεταβίβαση που ούτε καν ως ξεπούλημα μπορούμε να την χαρακτηρίσουμε αφού η Αγροτική δεν ξεπουλήθηκε. Χαρίστηκε. Αλλά ας πάρουμε τα πράγματα με την σειρά.

Γυρίζουμε στο 2004. Ο νεοεκλεγείς πρωθυπουργός Κώστας Καραμανλής τοποθετεί στο τιμόνι τής Αγροτικής τον κουμπάρο του Δημήτρη Μηλιάκο. Φυσικά, το να είσαι κουμπάρος ενός πρωθυπουργού δεν είναι κακό, όμως παράλληλα δεν σημαίνει ότι διαθέτεις και στοιχειώδη δείκτη ευφυΐας. Ο νέος πρόεδρος ονειρεύεται να μετασχηματίσει την Αγροτική σε τραπεζικό κολοσσό, κάτι που επίσης δεν είναι κακό αλλά πρέπει να σου κόβει και λίγο για να το κάνεις. Κι όπως έδειξαν τα πράγματα, του Μηλιάκου δεν του έκοβε.

Παρένθεση πρώτη. Οι παλιότεροι ίσως να θυμούνται το σκάνδαλο που ξέσπασε το 2005, όταν αποκαλύφθηκε ότι ο Μηλιάκος πλήρωνε με την εταιρική πιστωτική του κάρτα από τα ρούχα του και τα παπούτσια του μέχρι και τις πίτσες που παράγγελνε σπίτι του. Μ’αυτόν τον τρόπο, ο Μηλιάκος επιβάρυνε την τράπεζα με 15.000 ευρώ προσωπικά έξοδα σε δέκα μόλις μήνες. Αντί άλλης απάντησης, ο τότε διοικητής τής Αγροτικής κάλεσε τους διαμαρτυρόμενους πασόκους να ελέγξουν τα ποσά με τα οποία χρέωναν τις εταιρικές κάρτες τους οι προκάτοχοί του. Κλείνει η πρώτη παρένθεση.

Μιχάλης Σάλλας – 6. Η ντρίμπλα στον Βγενόπουλο

ΕΛευθερη Λαικη Αντιστασιακη Συσπειρωση

Φωτογραφική σύνθεση από το δημοσίευμα «Μπαίνει σφήνα η Εκκλησία για την Τράπεζα Κύπρου»

Στις 11 Ιανουαρίου 2007, ο Ανδρέας Βγενόπουλος ενημερώνει ανεπίσημα τον Μιχάλη Σάλλα ότι η Marfin Popular Βank προτίθεται να υποβάλει προαιρετική δημόσια πρόταση«για απόκτηση ποσοστού μέχρι 100% του μετοχικού κεφαλαίου και κατ’ ελάχιστον ποσοστού 35% του μετοχικού κεφαλαίου της Τράπεζας Πειραιώς Α.Ε.και της Τράπεζας Κύπρου Δημόσια Εταιρεία Λίμιτεδ». Πράγματι, την επόμενη μέρα η Marfin ανακοίνωσε και επίσημα την πρόθεσή της.

Δεν ξέρω κατά πόσο πίστεψε ο Βγενόπουλος πως έπιασε τον Σάλλα στον ύπνο, όμως το σίγουρο είναι ότι ο ισχυρός άνδρας τής Πειραιώς όχι μόνο δεν κοιμόταν αλλά περίμενε πανέτοιμος, έχοντας σχεδιάσει την ντρίμπλα του. Έτσι, στις 11 Ιανουαρίου η Τράπεζα Πειραιώς Α.Ε. εξέδωσε επίσημη ανακοίνωση, σύμφωνα με την οποία το διοικητικό της συμβούλιο είχε πάρει απόφαση να διατυπώσει επίσημη πρόταση για την απόκτηση της Marfin Popular Bank. Δηλαδή, η μια τράπεζα ήθελε να αγοράσει την άλλη αλλά, επίσημα, η Πειραιώς διατύπωσε την επιθυμία της μια μέρα νωρίτερα.

Ο Βγενόπουλος άφρισε. Αφού η πρόταση της Πειραιώς ανακοινώθηκε επίσημα πρώτη, εξουδετέρωνε την δική του. Επειδή η Marfin Popular Βank είχε έδρα στην Λευκωσία, προσέφυγε στην Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς Κύπρου καταγγέλοντας την Πειραιώς για χρήση εμπιστευτικής πληροφόρησης (εννοεί την ανεπίσημη ενημέρωση που είχε κάνει νωρίτερα στον Σάλλα). Για κακή τύχη του, όμως, πίσω από τον Σάλλα στοιχίστηκαν όχι μόνο όλα τα πολιτικά κόμματα της Κύπρου αλλά και η Εκκλησία τής Κύπρου, η οποία κατείχε το 8% περίπου της Τράπεζας Κύπρου, όπου σοβαρό ποσοστό διέθετε και η Πειραιώς. Μη ξεχνάμε, ότι το «πακέττο» της Marfin περιλάμβανε την εξαγορά όχι μόνο της Τράπεζας Πειραιώς αλλά και της Τράπεζας Κύπρου.

Μιχάλης Σάλλας – 5. Ο εφιάλτης Marfin

ΕΛευθερη Λαικη Αντιστασιακη Συσπειρωση

13/2/2009: Ανδρέας Βγενόπουλος και Γιώργος Παπανδρέου συσκέπτονται για την τύχη της Ολυμπιακής.

Επειδή αυτά που θα πούμε σήμερα είναι αρκετά μπερδεμένα, θα ήθελα να αυξήσετε λίγο την προσοχή σας. Ως γνωστόν, οι ενδοκαπιταλιστικές κόντρες είναι περίπλοκες και εν πολλοίς δαιδαλώδεις και υπόγειες. Όμως, όταν ξετυλίξουμε το κουβάρι, τα πάντα φαίνονται διάφανα. Πάμε λοιπόν.

Το 1981, η -θυγατρική τής Εθνικής- Εθνική Τράπεζα Επενδύσεων Βιομηχανικής Αναπτύξεως (ΕΤΕΒΑ – προσοχή στο μεσαίο Ε) συνεταιρίζεται με το ελληνικό υποκατάστημα της γαλλικής Credit Lyonnais και ιδρύουν την Ελληνογαλλική Τράπεζα. Δέκα χρόνια αργότερα, η ΕΤΕΒΑ μεταβιβάζει τα ποσοστά της στην Credit Lyonnais, η οποία γίνεται πλέον αποκλειστικός ιδιοκτήτης τής Ελληνογαλλικής και την μετονομάζει σε Credit Lyonnais Grece. Λίγο αργότερα, όταν ο Μιχάλης Σάλλας έβαλε στο μάτι τα καταστήματα των ξένων τραπεζών στην Ελλάδα, η Credit Lyonnais Grece μπήκε στο στόχαστρο της Πειραιώς. Έτσι, το 1998 η τράπεζα αλλάζει ιδιοκτήτη και μετονομάζεται σε Piraeus Prime Bank.

Εκείνη ακριβώς την εποχή, ένας χαμηλών τόνων δικηγόρος Αθηνών συλλαμβάνει μια εξαιρετικά ενδιαφέρουσα ιδέα: να φτιάξει μια εταιρεία η οποία θα μεριμνά για την επένδυση εφοπλιστικών (κυρίως) αλλά και άλλων κεφαλαίων. Ο δικηγόρος βαφτίζει την εταιρεία τουMaritime and Financial Investments Ανώνυμη Εταιρεία Παροχής Επενδυτικών Υπηρεσιώναλλά επειδή το όνομα δεν είναι πιασάρικο το συντέμνει σε Marfin ΑΕΠΕΥ. Οι δουλειές τής νέας εταιρείας πάνε εξαιρετικά καλά από την αρχή και το όνομα του δικηγόρου ιδρυτή της αρχίζει να γίνεται γνωστό: Ανδρέας Βγενόπουλος.

Η αλματώδης εξέλιξη της Marfin ΑΕΠΕΥ κινεί το ενδιαφέρον τού Μιχάλη Σάλλα και του δίνει μια ενδιαφέρουσα ιδέα: μιας κι η Πειραιώς δεν διαθέτει δική της εταιρεία διαχείρισης κεφαλαίων, γιατί να μην αποκτήσει την Marfin; Αμ’ έπος αμ’ έργον, λοιπόν. Σύντομα η Πειραιώς αποκτά το 51% της εταιρείας τού Βγενόπουλου και της αναθέτει την διαχείριση των αμοιβαίων κεφαλαίων της.

Μιχάλης Σάλλας – 4. Οι «αποτυχίες» Ιονικής και Εργασίας

ΕΛευθερη Λαικη Αντιστασιακη Συσπειρωση

1975: Ο Στρατής Ανδρεάδης (αριστερά), λίγο πριν ο Καραμανλής τού πάρει (μεταξύ άλλων) την Ιονική. Φωτογραφία από την δεξίωση για τον γάμο τής Χριστίνας Ωνάση (μέσον) με τον γυιο τού Στρατή, Αλέξανδρο (δεξιά).

Αν ο Μιχάλης Σάλλας σημάδεψε την τραπεζική αγορά με τις εξαγορές που πέτυχε, την σημάδεψε ίσως περισσότερο με εκείνες όπου απέτυχε. Χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι όσα έγιναν με την Ιονική Τράπεζα, το 1999.

Η Ιονική ανήκε στον όμιλο της Εμπορικής Τράπεζας, την οποία είχε πάρει το 1975 η κυβέρνηση Καραμανλή από τον Στρατή Ανδρεάδη για να την εξυγιάνει. Είκοσι τόσα χρόνια αργότερα, με την τράπεζα καθαρή από χρέη, η κυβέρνηση Σημίτη αποφάσισε να πουλήσει. Τότε εμφανίστηκαν τρεις υποψήφιοι αγοραστές: η Πειραιώς του Σάλλα, η Alpha του Κωστόπουλου και η Eurobank του Λάτση. Το αρχικό τίμημα προσδιορίστηκε στα 200 δισεκατομμύρια δρχ. για το 51% των μετοχών.

Παρένθεση. Για να γίνει αντιληπτό το μέγεθος του ξεπουλήματος, πρέπει να αναφέρουμε ότι, σύμφωνα με επίσημη ανακοίνωση της Ιονικής, «τα συνολικά προ φόρων και προβλέψεων κέρδη του ομίλου της Ιονικής Τράπεζας ανήλθαν το 1998 σε 24,6 δισ. δραχμές, έναντι 12,4 δισ. δραχμών το 1997 (αύξηση 98,4%)», ενώ μόνο τα καθαρά κέρδη της Ιονικής αυξήθηκαν κατά 133,8% (από 7,4 δισ. το 1997 σε 17,3 δισ. δραχμές το 1998! Με απλά λόγια, το κράτος έβγαλε για πούλημα αντί 200 δισ. δραχμών μια επιχείρηση η οποία την προηγούμενη χρονιά είχε καθαρά κέρδη 17,3 δισ. παρ’ ότι όλοι ήξεραν πως θα έβγαινε στο σφυρί πολύ σύντομα! Σημειωτέον ότι εκείνη την εποχή η χρηματιστηριακή αξία της Ιονικής ανερχόταν στα 700 δισεκατομμύρια. Κλείνει η παρένθεση.

Μιχάλης Σάλλας – 3. Η ΕΤΒΑ και άλλα τινά

ΕΛευθερη Λαικη Αντιστασιακη Συσπειρωση

Μια ιστορική φωτογραφία από το ξεκίνημα της ΕΤΒΑ (Δεκέμβριος 1964). Διακρίνονται από αριστερά: Πρόδρομος «Μποδοσάκης» Αθανασιάδης, Δημήτρης Μαρινόπουλος (ιδρυτής της γνωστής αλυσίδας), Ιωάννης Σπανδανόπουλος (υποδιοικητής ΕΤΒΑ), ο βασιλιάς Κωνσταντίνος, ο διοικητής Νικόλαος Πορφυρογέννης κ.ά

Ας αρχίσουμε σήμερα ολοκληρώνοντας την χτεσινή μας κουβέντα. Η τράπεζα Μακεδονίας-Θράκης ιδρύθηκε το 1980 και σύντομα κατάφερε να πάρει ένα μεγάλο μερίδιο της τραπεζικής αγοράς στην βόρεια Ελλάδα. Οι εργαζόμενοί της ευτύχησαν να έχουν ένα σωματείο το οποίο δεν ήταν ενεργούμενο των ιδιοκτητών τής τράπεζας αλλά είχε ταξικό προσανατολισμό. Ανάμεσα σε όσα κατάφερε αυτό το σωματείο, είναι και δυο εξαιρετικές επιτυχίες για τις οποίες οι εργαζόμενοι της τράπεζας αισθάνονταν υπερήφανοι:

(α) Φτιάχτηκε ένα ταμείο το οποίο κάλυπτε τις εισοδηματικές απώλειες των εργαζομένων σε περίπτωση απεργίας. Δηλαδή, αυτό το ταμείο κάλυπτε τα μεροκάματα που έχαναν οι εργαζόμενοι λόγω απεργίας. Έτσι, η συμμετοχή τού προσωπικού τής τράπεζας σε κάθε απεργιακή κινητοποίηση ήταν σχεδόν καθολική, αφού το μόνο που έχαναν ήταν το ένσημό τους.

(β) Οι συμβάσεις των εργαζομένων ήσαν συμβάσεις ορισμένου χρόνου, με ημερομηνία λήξης την ημερομηνία συνταξιοδότησής τους. Μ’ αυτόν τον τρόπο, οι εργαζόμενοι εξασφάλιζαν την καλύτερη δυνατή άμυνα απέναντι σε οποιαδήποτε αδικαιολόγητη διαδικασία απόλυσής τους. Εξυπακούεται, βέβαια, ότι η τράπεζα μπορούσε ανά πάσα στιγμή να απολύσει οποιονδήποτε εργαζόμενο εκτελούσε πλημμελώς τα καθήκοντά του, αυθαιρετούσε, χρηματιζόταν ή παρανομούσε με οποιονδήποτε τρόπο. Δεν μπορούσε, όμως, να απολύσει αυθαίρετα κανέναν.

Μιχάλης Σάλλας – 2. Σημασία δεν έχουν οι κυβερνήσεις

ΕΛευθερη Λαικη Αντιστασιακη Συσπειρωση

26/11/2009, Θεσσαλονίκη. Ο Μιχάλης Σάλλας μόλις έχει ολοκληρώσει την ομιλία του στο Moneyshow, όπου πρότεινε την ιδιωτικοποίηση του ΟΠΑΠ, του Ιπποδρόμου και των δημοτικών επιχειρήσεων ύδρευσης και αποχέτευσης. Δίπλα του ο «πτωχός» Αλέκος Μπακατσέλος και αριστερά ο γιος του Νίκος.

Το ευρώ, ως γνωστόν, γεννήθηκε την πρωτοχρονιά του 1999. Μέχρι τότε, οι χώρες τής Ευρωπαϊκής Κοινότητας χρησιμοποιούσαν μεν το δικό της η καθεμιά νόμισμα αλλά, σε μια προσπάθεια ενοποίησης των μεταξύ τους συναλλαγών, χρησιμοποιούσαν το εκιού (γαλλιστίεκύ). Το εκιού (European Currency Unit – ECU) ήταν, δηλαδή, ένα «καλάθι» στο οποίο συμμετείχαν όλα τα νομίσματα αυτών των χωρών με σταθερή ισοτιμία, η οποία άλλαζε όταν διευρυνόταν η Κοινότητα με την ένταξη νέων χωρών. Ενδεικτικά, ας πούμε ότι η συμμετοχή τής δραχμής στο εκιού ήταν αρχικά 1,31% και μετά την ένταξη Ισπανίας-Πορτογαλίας έπεσε στο 0,44%.

Από την εποχή τού εκιού ο Μιχάλης Σάλλας είχε διαβλέψει την πορεία τής Ευρώπης προς ένα κοινό νόμισμα. Μετά την συμφωνία του Μάαστριχτ, το 1992, όπου στεκόταν κι όπου βρισκόταν μαχόταν υπέρ του αναμενόμενου ευρώ, έδινε ομιλίες, δίδασκε, κονταροχτυπιόταν σε δημόσιες συζητήσεις και, κυρίως, κατάφερε να πείσει τους περισσότερους συντρόφους του στο ΠαΣοΚ αλλά και τον ίδιο τον Ανδρέα ότι το μέλλον της χώρας είναι συνυφασμένο με το νέο κοινό νόμισμα.

Όταν το ΠαΣοΚ χάνει την εξουσία το 1989, ο Σάλλας αποχωρεί οριστικά από την πολιτική και τις δημόσιες θέσεις. Κι όταν ο Μητσοτάκης αναλαμβάνει την εξουσία και βάζει μπρος το πρόγραμμα των αποκρατικοποιήσεων, ο Σάλλας περιμένει με την «Ιδιωτική Επενδυτική» του και το σχέδιο δημιουργίας μιας τράπεζας στα χέρια. Στην έντονη κριτική των πρώην συντρόφων του, απαντά δίχως περιφράσεις: «Σημασία δεν έχουν οι κυβερνήσεις, αλλά το πώς αξιοποιεί ο καθένας την εκάστοτε πολιτική και οικονομική συγκυρία».

Μιχάλης Σάλλας – 1. Η αρχή

ΕΛευθερη Λαικη Αντιστασιακη Συσπειρωση

11 Νοεμβρίου 2008: Μιχάλης Σάλλας και Γιώργος Παπανδρέου συσκέπτονται στην Χαριλάου Τρικούπη.

Η ιστορία, την οποία θ’ αρχίσουμε να διηγούμαστε σήμερα, αρχίζει πριν ένα τέταρτο του αιώνα. Στο τιμόνι της χώρας βρίσκεται ο «αρχάγγελος της κάθαρσης», ο Κωνσταντίνος Μητσοτάκης, γεγονός που αν τολμούσες να το προβλέψεις άλλο ένα τέταρτο του αιώνα νωρίτερα, θα σε παίρνανε για μουρλό.

Ο Μητσοτάκης εμφορείται από νεοφιλελεύθερες ιδέες, με τις οποίες ονειρεύεται ν’ αλλάξει την χώρα. Έτσι, επιλέγει ως στενούς συνεργάτες του δυο μεγάλους θιασώτες τού νεοφιλελευθερισμού και θαυμαστές τού Φρήντμαν, τον Στέφανο Μάνο και τον Ανδρέα Ανδριανόπουλο, στους οποίους εμπιστεύεται βασικά υπουργεία-φορείς των σχεδιαζόμενων μεταρρυθμίσεων (δημοσίων έργων αρχικά και κατόπιν οικονομίας-οικονομικών στον πρώτο, εμπορίου και βιομηχανίας-ενέργειας στον δεύτερο). Αυτή η τριανδρία (στην αρχή συμμετείχε και ο Ιωάννης Παλαιοκρασσάς) σχεδίασε ένα εκτεταμένο πρόγραμμα ιδιωτικοποιήσεων, το οποίο περιλάμβανε σχεδόν τα πάντα, από τις δημόσιες συγκοινωνίες μέχρι την ΑΓΕΤ Ηρακλής. Παράλληλα δε, προώθησε την «απελευθέρωση» της αγοράς μέσω της κατάλυσης κάθε κρατικού ελέγχου, από την τιμή του ψωμιού μέχρι την εκτέλεση μεγάλων τεχνικών έργων. Το ότι σε όλους αυτούς τους τομείς τα έκανε ρόιδο, δεν θα μας απασχολήσει εδώ. Εκείνο που θα μας απασχολήσει είναι ότι ανάμεσα σε όσα έβγαλε στο σφυρί εκείνη η κυβέρνηση, ήταν και μια μικρή τράπεζα στα πρόθυρα της πτώχευσης: η Τράπεζα Πειραιώς.